۱۲:۱۲ - ۲۴ بهمن ۱۳۹۶ کد خبر: ۹۶۱۱۰۶۲۲۱
اخبار بازار خودرو

سه چالش ابرپروژه اسقاط فرسوده‌ها

پروژه اسقاط فرسوده‌ها,اخبار خودرو,خبرهای خودرو,بازار خودرو

دولت در شرایطی قصد دارد ظرف سه سال، بیش از ۲۰۲ هزار خودروی فرسوده سنگین را اسقاط و جایگزین کند که این ابرپروژه اگرچه فرصت بزرگی را در اختیار تولیدکنندگان داخلی قرار خواهد داد، با این حال مسیر آن نیز با چالش‌های بزرگی مواجه است.

 

در این طرح که از سال آینده رسما کلید خواهد خورد، قرار است ۲۰۲ هزار و ۵۰۰ دستگاه خودروی فرسوده سنگین، اسقاط شود و هفت میلیارد دلار منابع مالی برای این پروژه بزرگ برآورد شده است. آن طور که رئیس‌کل بانک مرکزیاعلام کرده، مدل تامین مالی در نظر گرفته شده برای این طرح، نیمی به‌واسطه منابع ریالی و نیمی از محل منابع ارزی است و مالکان فرسوده‌ها می‌توانند با پیش‌پرداختی نسبتا اندک و با سود ۱۸ درصد، در طرح موردنظر شرکت کنند.

 

این ابرپروژه اما در شرایطی در اولویت‌ برنامه‌های اقتصادی دولت قرار گرفته که در گذشته نیز طرح‌های نسبتا مشابهی برای اسقاط و جایگزینی خودروهای فرسوده در نظر گرفته شد، با این حال به‌دلیل نبود هماهنگی لازم میان نهادهای ذی‌ربط، این طرح‌ها به‌طور کامل اجرایی نشدند.به‌عنوان مثال، اواسط دهه ۸۰، دولت نگاهی ویژه به اسقاط و جایگزینی فرسوده‌ها داشت، با این حال پس از یک مقطع طلایی، دیگر آن عزم جدی برای این ماجرا تکرار نشد، تا فرسوده‌ها به جولان خود در خیابان‌های کشور ادامه دهند. طی چند سال گذشته نیز پروژه اسقاط خودروهای فرسوده، بیش از پیش کند شده و چندان وقعی به آن نهاده نشده است. این در حالی است که خودروهای فرسوده جدا از مشکلات ایمنی و خرابی‌های فراوان و هدر دادن میلیون‌ها لیتر سوخت، اصلی‌ترین منبع آلودگی هوا به شمار می‌روند و آمارها نشان می‌دهند فرسوده‌ها بازیگر نقش اول سیاهی هوا هستند.

 

حالا اما گویا این بار عزم دولت برای از رده خارج کردن خودروهای فرسوده بسیار جزم است، چه آنکه شخص رئیس‌جمهوری به این مساله ورود کرده و همه دستگاه‌های ذی‌ربط در این مساله را برای به سرانجام رساندن «ابرپروژه اسقاط» فرا خوانده است. هرچند محوریت طرح بزرگ فعلی را خودروهای فرسوده سنگین شامل اتوبوس‌ها، کامیون‌ها و کامیونت‌ها تشکیل می‌دهد، اما به‌نظر می‌رسد دولت قصد دارد در آینده محصولات سواری و همچنین موتورسیکلت‌های کاربراتوری را نیز از رده خارج کند. هدف اولیه و اصلی دولت از طرح موردنظر، کاهش آلودگی هوا است، با این حال هدفی مستتر نیز در این ابرپروژه نهفته و آن، سرو سامان دادن به ظرفیت خالی خودروسازان و همچنین اشتغال‌زایی است. در واقع دولت قصد دارد به‌واسطه جایگزینی خودروهای فرسوده، تجاری‌سازان را از رکود تولید و تقاضا خارج کند.

 

چالش تامین مالی پروژه اسقاط

اما ابرپروژه دولت در شرایطی قرار است به کمک «هوا» و «اقتصاد» بیاید که اجرایی شدن آن با چالش‌های مختلفی روبه‌رو است. این چالش‌ها در سه محور «تامین مالی»، «تامین خودرو» و «ترغیب مالکان خودروهای فرسوده به اسقاط» خلاصه می‌شوند و این در شرایطی است که غافل شدن از هر کدام، طرح بزرگ دولت را به خطر انداخته و مانع رخ دادن فرجامی خوش برای آن خواهد شد.در این بین، به‌نظر می‌رسد «تامین مالی» بزرگ‌ترین چالش موجود بر سر راه پروژه عظیم اسقاط خودروهای فرسوده سنگین است، موضوعی که در گذشته نیز اجازه نداد حتی طرح‌های نسبتا مشابه و کوچک‌تر هم به سرانجام برسند.

 

طبق اعلام دولت، بانک‌ها نقشی محوری در پیشبرد طرح اسقاط دارند و قرار است منابع مالی با سود ۱۸ درصد در اختیار مالکان فرسوده‌ها بگذارند. این در شرایطی است که تجربه نشان داده بانک‌ها با وجود اعلام موافقت اولیه با چنین طرح‌هایی، در ادامه به دلایل مختلف از تامین مالی وعده داده‌شده طفره می‌روند. نه اینکه سیستم بانکی تسهیلات در اختیار مالکان خودروهای فرسوده سنگین قرار نخواهد داد، با این حال این موضوع محتمل است که در میانه راه و به‌دلیل مشکلات عمومی دامنگیر بانک‌ها، روند تامین مالی کند یا متوقف شود. طبعا اگر چنین اتفاقی رخ بدهد، دیگر نمی‌توان به اتمام پروژه اسقاط ظرف سه سال امیدوار بود و بعد از آن نیز با توجه به تغییر دولت، احتمالا شاهد به محاق رفتن پروژه موردنظر خواهیم بود.

 

بنابراین با توجه به تجربه‌های قبلی، می‌طلبد دولت و بانک مرکزی، سفت و سخت پشت این پروژه ملی ایستاده و کمک کنند تا سیستم بانکی، تامین مالی لازم را در جهت اسقاط خودروهای فرسوده سنگین انجام دهد. البته آن طور که گفته می‌شود، دولت ردیفی در بودجه نیز برای طرح بزرگ خود در نظر گرفته و از آن سو وزارت نفت نیز از محل صرفه‌جویی در سوخت (ناشی از اسقاط و جایگزینی فرسوده‌ها) بخشی از تامین مالی پروژه را انجام خواهد داد.وجود این دو بند در ابرپروژه دولت، تا حدی می‌تواند امیدواری بابت بالا رفتن احتمال اجرایی شدن آن را افزایش داده و انفعال احتمالی بانک‌ها را در مسیر تامین مالی، تا حدی پوشش دهد. با این حال باز هم بانک‌ها نقشی محوری در پروژه اسقاط دارند و اگر همکاری لازم از سوی آنها صورت نگیرد، پروژه با چالشی سنگین رودررو خواهد شد.

 

ضعف کمی و کیفی تجاری‌سازان

اما دیگر چالش بزرگ بر سر راه پروژه اسقاط خودروهای فرسوده سنگین، تامین محصولات جایگزین است که به‌طور مستقیم با توان کمی و کیفی خودروسازان داخلی ارتباط دارد. گویا دولت برای تامین ۲۰۲ هزار و ۵۰۰ خودروی جایگزین در طرح اسقاط، به‌طور کامل روی تولیدات داخلی حساب باز کرده و نظری روی واردات ندارد. از همین رو، این واحدهای تجاری‌ساز صنعت خودروی کشور هستند که باید بار این پروژه سنگین را به دوش بکشند، آن هم نه فقط در بعد کمی، چه آنکه جنبه کیفی تولیدات نیز از اهمیت بالایی برخوردار است.

 

در واقع، خودروسازان داخلی علاوه‌بر اینکه باید خود را آماده بالا بردن تیراژ محصولات کنند، از حیث کیفیت نیز باید خودروهای خود را به استانداردهای روز مجهز کنند. این الزام از آن جهت است که دولت می‌خواهد در عوض اسقاط فرسوده‌های قدیمی و پرمصرف و ناایمن، محصولاتی جدید، کم‌مصرف، ایمن و مجهز به استانداردهای روز را جایگزین آنها کند.

 

این در شرایطی است که بخش تجاری‌ساز صنعت خودروی ایران مدت‌ها است حال و روز خوشی ندارد و نه تیراژ آن اقتصادی و امیدوارکننده است و نه سطح کیفی بیشتر محصولاتش. نگاهی به روند تولید تجاری‌سازان طی چند سال گذشته نشان می‌دهد آنها نه تنها نتوانسته‌اند تیراژ خود را در سطحی وسیع بالا ببرند، بلکه در بیشتر مقاطع با افت تولید مواجه شده‌اند. حتی در حال حاضر نیز که مشکلات مربوط به دوره تحریم‌ها افت کرده، تجاری‌سازان هنوز هم روزهایی تاریک را سپری می‌کنند و طبق آخرین آمارهای منتشره، با تیراژی بسیار کمتر از ظرفیت اسمی خود روزگار می‌گذرانند.

 

طبق آمار، جدای از شرکت‌های نیمه دولتی (ایران خودرودیزل، سایپادیزل و زامیاد)، واحدهای بخش خصوصی تجاری‌ساز نیز شرایط مناسبی از حیث تیراژ نداشته و آنها هم زیر ظرفیت خود مشغول به تولید هستند. این موضوع به نوبه خود نگرانی‌هایی را مبنی بر تامین خودروهای جایگزین در طرح اسقاط فرسوده‌های سنگین، ایجاد و این پرسش مهم را به‌وجود آورده که آیا تجاری‌سازان قادر به تامین محصولات جدید خواهند بود.

 

با توجه به برنامه دولت برای اسقاط ۲۰۲ هزار و ۵۰۰ خودروی فرسوده سنگین ظرف سه سال، تجاری‌سازان باید به‌طور متوسط سالی حدودا ۷۰ هزار دستگاه محصول شامل کامیون، کامیونت و اتوبوس به تولید برسانند. این در شرایطی است که آمار ۱۰ ماه امسال نشان می‌دهد، در مجموع کمتر از ۱۵ هزار دستگاه کامیون، کامیونت و اتوبوس در خودروسازی کشور طی بازه زمانی موردنظر به تولید رسیده است. با توجه به این آمار، در خوشبینانه‌ترین حالت، تیراژ خودروهای سنگین تا پایان سال به ۲۰ هزار دستگاه خواهد رسید، یعنی کمتر از یک سوم نیاز سالانه ابرپروژه دولت.

 

بنابراین این ابهام و پرسش بزرگ وجود دارد که تجاری‌سازان چگونه می‌خواهند تیراژ سالانه خود را ناگهان بیش از سه برابر کنند. البته به گفته کارشناسان، یکی از دلایل اصلی و شاید مهم‌ترین علت تیراژ پایین خودروسازان تجاری کشور، کمبود تقاضا به خصوص طی چند سال گذشته و ناشی از رکود اقتصادی است.

 

به گفته آنها، کاهش فعالیت‌های عمرانی اثری بسیار منفی بر کسب‌و‌کار خودروهای سنگین گذاشته، ضمن آنکه واردات اتوبوس نیز گستره عرض اندام اتوبوس سازان کشور را در بازار داخل محدود کرده است. در این شرایط، طبعا تنها موضوعی که می‌تواند رونقی نسبی را به خطوط تولید تجاری‌سازان تزریق کند، افزایش تقاضا است و اتفاقا دولت نیز قصد دارد از ناحیه اسقاط فرسوده‌ها، تقاضای موردنیاز را ایجاد کند. از همین رو ابرپروژه دولت فرصت بسیار بزرگی را در اختیار تجاری‌سازان قرار خواهد داد تا به‌واسطه افزایش تقاضا، تیراژشان بالا رفته و از این رکود بیرون بیایند. این البته در شرایطی است که تجاری‌سازان با چالش کیفیت نیز دست و پنجه نرم می‌کنند و این موضوع از ضعف مشارکت‌های خارجی سرچشمه می‌گیرد.

 

در واقع ازآنجاکه دولت می‌خواهد محصولاتی استاندارد و به روز جایگزین فرسوده‌ها کند، می‌طلبد خودروسازان به‌واسطه مشارکت‌های خارجی، توان کیفی خود را افزایش دهند. طی چند سال گذشته و به‌ویژه به‌دلیل تحریم‌ها، تجاری‌سازان داخلی بسیار از استانداردهای روز دنیا عقب افتاده و این عقب ماندگی تنها در صورت مشارکت و همکاری با شرکای خارجی قابل جبران است. بدون شک اگر چنین مشارکت‌هایی شکل گیرد، توان کیفی و فنی تجاری‌سازان بالا خواهد رفت و در آن صورت امکان جایگزینی محصولاتی استاندارد و کم مصرف و ایمن در پروژه اسقاط فرسوده‌ها فراهم خواهد آمد.

 

انگیزه پایین مالکان فرسوده‌ها

از تامین مالی و تامین خودرو که بگذریم، چالش بزرگ دیگر بر سر راه پروژه دولت مبنی بر اسقاط فرسوده‌های سنگین، ترغیب مالکان این خودروها به از رده خارج کردن آنها است. در واقع، باید این انگیزه در مالکان خودروهای فرسوده سنگین به وجود بیاید که آنها برای اسقاط قدم پیش گذاشته و محصولی نو را جایگزین کنند. این در شرایطی است که در حال حاضر به‌دلیل مشکلات اقتصادی و رکود در فعالیت‌های عمرانی، بسیاری از مالکان خودروهای فرسوده سنگین از انگیزه و البته توان مالی لازم برای اسقاط و جایگزینی خودروی خود برخوردار نیستند.

 

حتی اگر توان مالی نیز وجود داشته باشد، باز هم خیلی‌ها دل به تغییر نخواهند داد، زیرا اصولا در ایران چندان بر خودروهای فرسوده سخت گرفته نمی‌شود، درست عکس آنچه در خارج از کشور رخ می‌دهد. بر این اساس، بسیاری از دولت‌ها با در نظر گرفتن سیاست‌های همزمان تشویقی و تنبیهی، شرایطی را ایجاد کرده‌اند که طی آن، مالکان خودروهای فرسوده بتوانند نسبت به اسقاط و جایگزینی آنها اقدام کنند. در این بین، سیاست‌های تنبیهی به شکلی است که مالکان خودروهای فرسوده با مالیات‌های سنگین و حتی محدودیت تردد مواجه شده و در نتیجه مجبور به اسقاط و جایگزینی خودروی خود شده‌اند.

 

از آن سو البته وجود سیاست‌های تشویقی از جمله در نظر گرفتن یارانه‌های دولتی، انگیزه اسقاط را در مالکان خودروهای فرسوده، تقویت و آنها را به سمت این مسیر ترغیب کرده است. بنابراین دولت اگر می‌خواهد مالکان خودروهای فرسوده سنگین به ابرپروژه دولت روی خوش نشان دهند، جدای از سیاست‌های تشویقی (به خصوص تسهیلات بانکی)، به سیاست‌های تنبیهی نیز نیاز است، چه آنکه بر رغبت و انگیزه مالکان خودروهای فرسوده سنگین بابت اسقاط و جایگزینی، خواهد افزود.

 

 

 

donya-e-eqtesad​.‎​com
  • 4
  • 1
50%
sarpoosh
با این خبر موافقمبا این خبر مخالفم
4.0 stars from 5 votes
نظر شما چیست؟
انتشار یافته: ۰
در انتظار بررسی:۰
غیر قابل انتشار: ۰
جدیدترین
قدیمی ترین
مشاهده کامنت های بیشتر
مگان مارکل,بیوگرافی مگان مارکل,تصاویر مگان مارکل بیوگرافی مگان مارکل عروس خانواده سلطنتی انگلیس + عکس های عروسی اش

نام اصلی: ریچل مگان مارکل

لقب: دوشس ساسکس

تولد: ۴ اوت ۱۹۸۱

همسران: تروور انگلسون (۲۰۱۱ تا ۲۰۱۳) 

شاهزاده هری (۲۰۱۸ تاکنون)

دین: مسیحی

ادامه
 آیت الله مکارم شیرازى,مکارم شیرازی,ناصر مکارم شیرازی زندگینامه آیت الله مکارم شیرازى از مراجع تقلید

تولد: ۵ اسفند ۱۳۰۵

محل زندگی: قم

تالیفات: تفسیر نمونه

ملیت: ایرانی

استادان: محسن حکیم،آیت الله بروجردی

شاگردان:حسینی بوشهری، یحیی صالح نیا

ادامه
خیام,زندگینامه خیام,زندگی نامه خیام نیشابوری زندگینامه خیام نیشابوری

نام اصلی: غیاث‌الدین ابوالفتح عمر بن ابراهیم خیام نیشابوری

زمینه فعالیت: ریاضیات، اخترشناسی، شعر

فلسفه، دین، تاریخ،گاه‌شماری، موسیقی

تولد: ۲۸ اردیبهشت ۴۲۷

درگذشت:   ۱۲ آذر ۵۱۰

محل زندگی: حیره، نیشابور

ادامه
سعید عبدولی ,بیوگرافی سعید عبدولی ,عکس سعید عبدولی بیوگرافی سعید عبدولی کشتی گیر فرنگی

چکیده ای از بیوگرافی سعید عبدولی:

نام کامل:  سعید مراد عبدولی

ملیت: ایرانی

تولد: ۱۳ آبان ۱۳۶۸

اندیمشک، خوزستان، ایران

حرفه: ورزشکار

ادامه
محمدعلی افشانی,بیوگرافی محمدعلی افشانی,شهردار تهران بیوگرافی محمدعلی افشانی، شهردار جدید تهران

نام: محمد علی افشانی

تولد: ۱۳۳۸ دهدشت

ملیت: ایرانی

متصدی شهردار تهران

سیاستمدار اصلاح طلب

مذهب: اسلام، شیعه

ادامه
فیلسوف بزرگ,سقراط,زندگینامه سقراط زندگینامه سقراط، فیلسوف بزرگ یونانی

نگاهی گذرا به زندگی سقراط:

نام  کامل : سقراط

لقب : سقراطِ حکیم

تولد: ۴۷۰ یا ۴۶۹ پیش از میلاد

تاریخ مرگ: ۳۹۹ پیش از میلاد

محل تولد و مرگ : آتن، یونان

ادامه
آنجلینا جولی,بیوگرافی آنجلینا جولی,عکس آنجلینا جولی بیوگرافی آنجلینا جولی + عکس های خانوادگی آنجلینا جولی

نام اصلی: آنجلینا جولی وُیت

تولد: ۴ ژوئن ۱۹۷۵ ‏

لس آنجلس، کالیفرنیا

والدین: جان ویت

مارچلین برتراند

سال‌های فعالیت: ۱۹۹۳ - تا کنون

ادامه
عبدالباسط عبدالصمد,عبدالباسط,قران عبدالباسط عبدالصمد زندگینامه عبدالباسط | تلاوت قرآن عبدالباسط عبدالصمد

عنوان: عبدالباسط محمد عبدالصمد

زاده:  ۱۹۲۷

ارمنت، ارمنت، مصر

درگذشت: ۳۰ نوامبر ۱۹۸۸

۹ آذر ۱۳۶۷

قاهره، مصر

ادامه
سلنا گومز,بیوگرافی سلنا گومز,عکس های سلنا گومز بیوگرافی و عکس های سلنا گومز | دانستنی‌های جالب درباره سلنا گومز

نام اصلی: سلنا ماری گومز

زاده: ۲۲ ژوئیهٔ ۱۹۹۲ ‏   آمریکا

سال‌های فعالیت:  ۲۰۰۲–تاکنون

سبک : رقص پاپ

سازها: آواز

شغل: خواننده، بازیگر، تهیه‌کنندهٔ اجرایی، طراح مد، بشر دوست

ادامه
کیم کارداشیان،عکس کیم کارداشیان،عکس های کیم کارداشیان بیوگرافی کیم کارداشیان/تصاویر زیبا از کیم کارداشیان

زادروز: ۲۱ اکتبر ۱۹۸۰ 

محل زندگی: آمریکا

تبار:  ارمنی، آمریکایی

پیشه:  مدل، کارآفرین، بازیگر

قد: ۱۵۹ سانتی‌متر

فرزندان : نورث وست(دختر) ساینت وست(پسر)

ادامه
لیلا فروهر,زندگی نامه لیلا فروهر,بیوگرافی لیلا فروهر بیوگرافی لیلا فروهر، خواننده خوش صدا (+تصاویر)

تولد: ۴ اسفند ۱۲۳۷

محل تولد: اصفهان

ملیت : ایرانی

سبک‌(ها) : موسیقی پاپ فارسیفیوژن سنتی ایرانی

ساز(ها): سه تار - تار - تیمپو - پرکاشن

سال‌های فعالیت:  بازیگری (۱۳۴۴–۱۳۵۷) - خوانندگی (۱۳۵۱–اکنون)

ادامه
دکتر حسابی,پروفسور حسابی,پدرعلم فیریک ایران زندگینامه دکتر حسابی؛ پدر علم فیریک ایران

نام اصلی: محمود خان میرزا حسابی

زادروز: دوشنبه ۳ اسفند ۱۲۸۱

درگذشت: پنجشنبه ۱۲ شهریور ۱۳۷۱   

علت مرگ: به هنگام درمان قلبی

آرامگاه: شهر دانشگاهی تفرش

محل زندگی: ایران، فرانسه، لبنان، ایالات متحده آمریکا

ادامه
رامبد جوان,بیوگرافی رامبد جوان,عکس رامبد جوان بیوگرافی رامبد جوان بازیگر پرانرژی + عکس جدید رامبد جوان و همسرش

نام: رامبد جوان تبریزی

تاریخ تولد: ۱۳۵۰/۱۰/۱

محل تولد: محله شهرآرای، تهران

عرصه فعالیت: بازیگر تئاتر، سینما و تلویزیون، کارگردان و مجری تلویزیون

شروع فعالیت : از سال ۱۳۷۳ 

همسران: نگار جواهریان ( جدید)

ادامه
ویژه سرپوش
شاید از دست داده باشید