وزیر اطلاعات

وزیر اطلاعات

وزیر اطلاعات در واقع بالاترین سمت در وزارت اطلاعات جمهوری اسلامی ایران به اختصار «واجا» می‌باشد.

وزارت اطلاعات نام یکی از وزارت‌خانه‌های جمهوری اسلامی ایران است، به منظور کسب و پرورش اطلاعات امنیتی و اطلاعات خارجی، حفاظت اطلاعات، ضد جاسوسی، ضد تروریسم و به دست آوردن آگاهی‌های لازم از وضعیت دشمنان داخلی و خارجی جمهوری اسلامی ایران و در جهت پیشگیری و مقابله با توطئه‌های آنان علیه این کشور تشکیل شده است.

در حال حاضر در دولت یازدهم و دوازدهم تصدی این وزارت‌خانه را سید محمود علوی بر عهده دارد.

وزیران

اولین وزیر اطلاعات جمهوری اسلامی ایران، محمد ری‌شهری بود. او را که به‌عنوان بنیانگذار وزارت اطلاعات به همراه سعید حجاریان می‌دانند بعدها منصب خود را در زمان دولت اول اکبر هاشمی رفسنجانی به علی فلاحیان داد.

پس از هشت سال در زمان دولت محمد خاتمی، قربانعلی دری نجف‌آبادی جای فلاحیان را گرفت. دری نجف آبادی در کتاب خاطرات شخصی خود از پذیرفتن این سمت تلویحاً ابراز پشیمانی می‌کند. در زمان وزارت او بود که ماجرای معروف قتل‌های زنجیره‌ای اتفاق افتاد و او را مجبور به استعفا کرد.

با رفتن دری نجف‌آبادی، علی یونسی رئیس وقت سازمان قضایی نیروهای مسلح پست مهم وزارت اطلاعات را به عهده گرفت. دوران او شاهد تغییر نگرش وزارت اطلاعات به مقوله امنیت بود. او در اولین اقدام، به حکم رهبری جمهوری اسلامی ایران فعالیت‌های اقتصادی وزارت اطلاعات از جمله ۱۰۰ شرکت اقتصادی کوچک و بزرگ را تعطیل نمود.

یونسی در اینباره می‌گوید:

وقتی وزیر اطلاعات شدم آقای هاشمی دو بار با من بحث کردند و گفتند «شیوه‌ای که شما در وزارت اطلاعات در پیش گرفته‌اید این وزارتخانه را به شهرداری و تشکیلات بی‌خاصیت تبدیل کرده‌است که هیچ‌کس نمی‌ترسد» و من هم به ایشان یادآور شدم در همه جای دنیا به این روش می‌گویند سرویس اطلاعاتی و ما هم باید به دنبال این موضوع برویم که وزارت اطلاعات در خدمت مردم باشد.

با روی کار آمدن دولت محمود احمدی‌نژاد، غلامحسین محسنی اژه‌ای که خود قبلاً سالها قاضی ویژه وزارت اطلاعات بوده به این سمت منصوب گردید. وی در نطق دفاعیه خود در مجلس هفتم جهت کسب اعتماد مجلس، ظاهراً نارضایتی خود را از عهده‌دار شدن این پست اعلام نمود و مصطفی پورمحمدی را گزینه مناسب‌تری از خود برای وزارت اطلاعات دانست. پس از برکناری اژه‌ای محمود احمدی‌نژاد سرپرست وزارت شد ودر دولت بعد حیدر مصلحی به عنوان وزیر اطلاعات از مجلس رأی اعتماد گرفت. وزارت مصلحی با وجودی که وی یک بار استعفا داده بود و رئیس جمهور وقت، محمود احمدی‌نژاد نیز با استعفای وی موافقت کرده بود، با حمایت آیت الله سید علی خامنه‌ای تا پایان عمر دولت دهم ادامه پیدا کرد. با آغاز کار دولت حسن روحانی، وی سید محمود علوی را به مجلس معرفی نمود. هم‌اکنون سید محمود علوی به عنوان هفتمین وزیر اطلاعات جمهوری اسلامی ایران تصدی این وزارت را بر عهده دارد.