تحریم ایران

تحریم ایران

تحریم‌ها علیه ایران به مجموعه اقداماتی اطلاق می‌شود که از سوی قدرت‌های دنیا در جهت تنبیه حکومت ایران یا وادار کردن این کشور به انجام یا عدم انجام عملی به کار گرفته شده است. عمده تحریم‌ها علیه ایران پس از وقوع انقلاب اسلامی در سال ۱۳۵۷ و بعد از تسخیر سفارت آمریکا در ۱۳ آبان ۱۳۵۸ در تهران شکل گرفت و در پی چالش بر سر برنامه هسته ای ایران شدت بیشتری یافت. برنامه اتمی ایران از سال ۸۵ و به دنبال ارجاع پرونده این کشور از آژانس بین المللی انرژی اتمی به شورای امنیت، با تحریم‌های مختلفی مواجه شده است. تحریم‌های ایران را از نظر تحریم‌کنندگان می‌توان به ۴ دسته کلی تقسیم‌بندی کرد: تحریم‌های چندجانبه هم‌چون تحریم‌های شورای امنیت سازمان ملل، تحریم‌های اتحادیه اروپا، تحریم‌های تک‌جانبه از سوی کشورهای مختلف مانند ایالات متحده و تحریم‌های کنگره آمریکا.

تاریخچه تحریم‌ها علیه ایران

نخستین تحریم جامع سراسری علیه ایران در دوران معاصر، تحریم بریتانیا علیه ایران بمنظور واکنش در برابر انتخاب دکتر محمد مصدق به وزارت بود که هدف ملی سازی صنعت نفت را دنبال می‌کرد. اولین قطعنامه شورای امنیت علیه ایران در زمان نخست وزیری محمد مصدق و بمنزله واکنش علیه ملی شدن صنعت نفت ایران صادر شد.

آمریکا نیز در سال ۱۹۸۰ تحریمات اقتصادی وسیعی را در واکنش به تسخیر سفارت این کشور در تهران علیه ایران وضع کرد.

در سال ۱۹۹۵، بیل کلینتون رئیس جمهور وقت آمریکا اقدام به وضع تحریم‌هایی نمود که به موجب آن شرکت‌های نفتی آمریکایی از سرمایه‌گذاری در طرح‌های نفت و گاز ایران منع شده بودند. همچنین روابط بازرگانی با ایران نیز یک‌جانبه قطع گردید.

تحریم ها علیه برنامه هسته ای ایران

قدرت‌های دنیا با ادعای انگیزه توقف در پیشرفت برنامه اتمی ایران تحریم‌هایی علیه ایران شکل دادند. به گفته کارشناسان این تحریم‌ها بر روی برنامه اتمی ایران تأثیرگذار نبوده‌است، بلکه تأثیرات منفی بر روی اقتصاد ایران گذاشته است.

پسابرجام

پساتحریم یا پسا برجام واژه‌ای در فضای مطبوعاتی ایران است که به دوران بعد از صدور بیانیهٔ مشترک برای اجرای برجام اشاره دارد. پسابرجام به دورانی گفته می‌شود که بعد از توافق حاصل‌شده بین ایران و سایر کشورهای طرف مذاکره، طبق برنامه و با لحاظ مدت‌زمانی که کشورها، دولت‌ها، نهادهای بین‌المللی و اتحادیه‌های منطقه‌ای لازم دارند بتوانند با راهکارهای قانونی اقدام به لغو تحریم‌های اعمال‌شده علیه ایران کنند.

پس از اجرا شدن برجام در ۲۷ دی ۱۳۹۴ تعدادی از تحریم‌های آمریکا از جمله فروش هواپیما برداشته ‌شدند؛ پسابرجام همچنین باعث رشد گردشگری در ایران شده.

 وضع تحریم های جدید آمریکا علیه ایران

براساس طرح جدید مجلس سنای آمریکا ،ایران را به اتهام «حمایت از تروریسم، نقض حقوق بشر، و برنامه توسعه موشک‌های بالستیک» تحریم کرد.