انفعال در شورا و شهرداری تهران/ چرا پرونده املاک نجومی به نتیجه نمی‌رسد؟

عدم هماهنگی میان شورای شهر تهران و شهرداری در همه دوره‌ها وجود داشته است؛ با این تفاوت که در شوراهای قبل ترکیب اعضای شورا از دو جریان اصلاح‌طلب و اصولگرا بود اما در این دوره، اعضای شورای شهر و شهرداری از یک جریان هستند و با وجود یکدست بودن شورا و شهرداری از منظر سیاسی، همچنان شاهد بی‌توجهی‌های شهرداری نسبت به تذکرات اعضای شورای شهر هستیم.

بی‌توجهی‌ها و عدم‌هماهنگی‌ها تا آنجا پیش رفت که محسن هاشمی رئیس شورای شهر تهران عنوان کرده بود که شهردار به تذکرات شورا توجهی ندارد. شهردار همچنین در خصوص ارسال گزارش‌های مالی به شورا و نحوه هزینه کرد بودجه نیز کارت زردی را از سوی اعضای شورای شهر تهران دریافت کرده بود و چند روز پیش نیز ناهید خداکرمی تذکر شورا به شهرداری را بی‌فایده خواند.

به گزارش رویداد۲۴ یکی از مهم‌ترین ناهمانگی‌های موجود میان شورا و شهرداری مربوط به تعلل‌های شهرداری تهران در پرونده املاک نجومی است به این معنی که بارها ضرورت پیگیری این پرونده مورد تاکید شورای شهر قرار گرفته است. افشین حبیب زاده رئیس کمیته نظارت شورای اسلامی شهر گفته «در بازپس گیری املاک از سوی سازمان املاک و مستغلات به شدت مصلحت اندیشی می‌شود که این عملکرد در شأن شورای اسلامی شهر تهران و مدیریت شهری نیست. حتی در مواردی که واجد حکم قضایی تخلیه است، اقدام عملی صورت نمی‌گیرد و بعضا ماموران شهرداری پس از حضور در ملک مذکور فراخوانده می‌شوند.» با این حال شهرداری تهران در مقابل این تذکرات واکنش چندانی نداشت به نحوی که قاسم میرزایی نیکو عضو کمیسیون شورا‌ها و امور داخلی مجلس گفته بود: شورای شهر باید از ماجرای واگذاری املاک نجومی تحقیق و تفحص کند تا موارد و مصادیق مبهم در این پرونده روشن شود.

به گزارش رویداد۲۴ این مساله جای سوال دارد که چگونه موضوع املاک نجومی با وجود گذشت یکسال از شهردار شدن حناچی همچنان مسکوت مانده و خبر تازه‌ای از آن به گوش نرسیده است؛ آنهم در حالی که محمد علی نجفی در حال پیگیری این پرونده بود اما حواشی پیش آمده، او را در ادامه راه متوقف کرد.

محمدزاده کارشناس شهری به رویداد۲۴ می‌گوید: کنترل مجموعه‌ای مانند شهرداری بسیار سخت است. به همین دلیل هم امکان رصد تمامی کارکنان و پرسنل شهرداری وجود ندارد. متاسفانه به علت ضابطه‌مند نبودن شهرداری و راه گریز‌هایی که وجود دارد امکان سوءاستفاده برای افرادی که در این مجموعه فعالیت می‌کنند فراهم است.

او درباره تعلل مدیریت شهری نسبت به پیگیری پرونده املاک نجومی عنوان می‌کند: درباره پرونده املاک نجومی نگاه‌های سیاسی مختلفی وجود داشت و نظر‌های متفاوتی نیز وجود داشت آنچنانکه برخی آن را از نقاط قوت شهردار سابق می‌دانستند، بنابراین در این پرونده مسائل سیاسی نیز مطرح بود.

این کارشناس شهری خاطرنشان می‌کند: بُعد دیگر پیگیری پرونده املاک نجومی آن است که سیستم قضایی باید به این پرونده ورود کند، زیرا گاهی نظر قاضی و کارشناس قضایی با نظر سایرین متفاوت است لذا ورود سیستم اجرایی به کار قضایی نمی‌تواند درست باشد، زیرا باید اتهامی را که وارد می‌شود را اثبات کرد؛ آنهم در حالی که مشخص نیست چند صباح دیگر بر مسند قدرت هستید، لذا برای پیگیری چنین اموری مدیر شهر نیاز به ابزارها، و حمایت‌های بالاتری مثلا از سوی مقامات بالاتر دارد.

او می‌گوید: در حال حاضر از آنجایی که شهرداری شرایط مناسبی نداشته و مدیران شهرداری از پس هزینه‌های مجموعه‌های خود برنمی‌آیند با هرگونه از این شعار‌ها ممکن است خودشان هم زیر سوال بروند، زیرا وقتی وارد مجموعه می‌شوند و با واقعیت‌هایی که نشان می‌دهد برخی موارد جزو لاینفک مدیریت شهری است مواجه می‌شوند، متوجه می‌شوند که تصمیم‌گیری عملی در مجموعه با آنچه در بیرون از مجموعه گفته می‌شود فرق دارد. همه این عوامل می‌توانند زمینه‌ساز تعلل در پیگیری پرونده املاک نجومی باشیم.

این کارشناس شهری ادامه می‌دهد: افرادی که از مصوبات شورا متضرر می‌شوند، به دنبال راه‌های فرار از قانون می‌روند. به کرات دیده‌ام که شهرداران خود به دلایل مختلف سعی در دور زدن مصوبات شورا دارند. شورای شهر این موضوعات را متوجه نمی‌شود یا اگر بشود هم راه‌های ممانعت از تکرار بی‌رویه تخلفات را به لحاظ سیستمی و ضوابط مسدود نمی‌کند، زیرا مطالعات ما در این حوزه چندان دقیق و کارشناسی شده نیست.

محمدزاده با بیان اینکه در بسیاری مواقع شعار‌های مبنی بر «ضابطه‌مند کردن امور» داده می‌شود، اظهار می‌کند: از آنجا که ممکن است این شعار‌ها با منافع عده‌ای در تعارض باشد در حد حرف می‌ماند. استفاده از رانت و سوءاستفاده‌ها باعث می‌شود که به این شعار‌ها عمل نشود و افرادی که قصدشان استفاده از چنین شعار‌هایی بتوانند بهره لازم را از شرایط موجود ببرند.

این کارشناس شهری توضیح می‌دهد: این دوره مدیریت شهری خصوصیتی متمایز از دوره‌های قبلی داشته است، به این معنی که بسیاری مواقع افراد از ترس انجام دادن کار اشتباه، اصلا کاری انجام نمی‌دهند یا به جای انجام فعالیت جدید و قابل توجه، به انتقادات شدید از مدیران قبلی اکتفا کرده‌اند. به نظر می‌رسد برنامه به این صورت بوده که «کاری انجام نشود بهتر از آن است که کاری انجام شود و داخل آن ایراداتی وجود داشته باشد» زیرا مدیران شهری هراس دارند کاری کنند که علیه خودشان از آن استفاده شود.

او با اشاره به اهمیت گزارش کاری پایان هر دوره مدیریتی خاطرنشان می‌کند: متاسفانه مدیریت شهری ما از نظر بیلان کاری در شرایط خوبی به سر نمی‌برد. شهرداری از نظر عملکرد عمرانی بیلان خوبی ارائه نکرده و حقیقت آن است که وضعیت ترافیکی نه تنها بهتر نشده که روز به روز بدتری را تجربه می‌شود. در حوزه زیست محیطی شهر نیز اتفاق مثبتی رخ نداده و تنها کار مهمی که انجام شده اثبات خلاف قانون بودن پروانه‌های ساخت و ساز در دوره قبلی است.

محمدزاده می‌گوید: در حال حاضر تنها اقدامی که شهرداری می‌تواند به آن چنگ بزند آن است که بگوید من مرتکب تخلفاتی که مدیریت قبلی انجام داده است، نشده‌ام؛ تراکم فروشی نکردم و ...! این درحالی است که با توجه به نیرو‌هایی که جذب شهرداری شدند و زیرساخت‌های موجود این نهاد پتانسیل بالایی برای انجام فعالیت‌های عمرانی داشت، اما عملکرد قابل قبولی در این حوزه وجود ندارد لذا تنها نکته مثبت مدیران این مجموعه نداشتن تخلفات زیادی بوده که قبلا شعار آن را داده بودند؛ لذا می‌توان گفت عدم توجه به تذکرات شورای شهر و انجام فعالیت‌های مفید از سوی شهرداری ناشی از همین بی‌عملی به جای عملکرد پرخطا بوده است.

شادی مکی