جمعه ۲۹ تیر ۱۴۰۳
کد مقاله: ۱۴۰۳۰۲۰۰۴۹

آداب ظاهری نماز و اهمیت آنها

آداب ظاهری نمازآداب ظاهری نماز
رعایت آداب ظاهری نماز، نقشی اساسی در ارتقای کیفیت نماز و افزایش خشوع و خضوع نمازگزار در برابر خداوند دارد. با توجه به این آداب، می توان نماز را به عبادتی حقیقی و مثمر ثمر تبدیل کرد و از فیوضات و برکات بی شمار آن بهره مند شد. در این مقاله از سرپوش آداب ظاهری نماز ذکر شده است

آداب نماز

نماز، ستون دین اسلام و راز و نیاز با معبود است. در میان ابعاد مختلف نماز، توجه به آداب ظاهری نماز نیز اهمیت بسزایی دارد. همان گونه که خداوند به طهارت و نظافت در نماز سفارش کرده است، به رعایت ظواهر نماز نیز عنایت داشته است. نماز گزارنده با رعایت آداب ظاهری نماز، ضمن احترام به معبود، شرایط حضور قلبی را برای خود فراهم می آورد.

رعایت آداب ظاهری نماز به معنای ظاهربینی نیست بلکه نشانه ای از اهمیت دادن به این فریضه الهی و تجلی ایمان درونی است. پیامبر اکرم (ص) همواره بر رعایت آداب ظاهری نماز تاکید می کردند و مسلمانان را به زیبا و باوقار برگزار کردن نماز سفارش می نمودند.

آداب ظاهری نمازدرباره آداب ظاهری نماز

انواع آداب نماز

به طورکلی آداب نماز شامل دو مورد است:

- آداب ظاهری

- آداب باطنی

آداب ظاهری نماز:

آداب ظاهری شامل مواردی هستند که نمازگزار باید آنها را در ظاهر راعایت کند، به عنوان مثال بدن خود را در حالت آرامش و سکون قرار دهد، خیلی به اطراف نگاه نکند، نگاه خود را از محل سجده برندارد، حرکات غیر اعمال نماز را انجام ندهد، در حالت کسالت و خواب آلودگی قرار نداشته باشد و... همه این موارد باید به گونه ای رعایت شوند که نمازگزار خود را در پیشگاه خداوند احساس کند. 

خداوند در قرآن کریم به ابعاد مختلف این موضوع اشاره می کند و از مومنان می خواند که نماز را با ترتیل بخوانند، به گونه ای که کلمات به صورت شمرده شمرده ادا شده و رکوع و سجود نیز به صورت کامل انجام شوند. بعد از رکوع و بین دو سجده نیز بدن نمازگزار آرام باشد و سپس مستحبات نماز را انجام دهد. آداب ظاهری نماز شامل موارد زیر هستند:

- طهارت

- نیت

- تکبیرات افتتاحیه و رفع ید

- قرائت

- رکوع

- سجده

- تشهد

- سلام

آداب باطنی نماز:

آداب باطنی نماز شامل خضوع و خشوع نمازگزار می باشد. خضوع یعنی فرد ادب را در پیشگاه خداوند رعایت کند، خشوع نیز به معنی توجه قلبی نماز گزاد همراه با فروتنی است که در حین راز و نیاز به خداوند دارد. خشوع یعنی فرد در زمان ادای نماز حضور قلب داشته باشد و به امور دنیوی فکر نکند. 

آداب ظاهری نماز؛ پوشش مناسبآداب ظاهری و باطنی نماز

سایر آداب غیرواجب نماز

پوشش مناسب:

از دیگر آداب ظاهری نماز پوشیدن لباس تمیز و مناسب است. لباس نماز باید پاک و بدون نجاست باشد. همچنین پوشش نمازگزار باید ساتری (پوشاننده) عورتین (اندام خصوصی) باشد. رعایت پوشش مناسب در نماز، علاوه بر حفظ احترام به مکان مقدس نماز، موجب تمرکز ذهنی و حضور قلبی نمازگزار نیز می شود.

انتخاب لباس مناسب برای نماز به معنای تجمل گرایی و استفاده از لباس های گران قیمت نیست. بلکه منظور پوشیدن لباس تمیز، مرتب و در خور شان عبادت است.

حیاء و وقار:

رعایت ادب و احترام در نماز، از دیگر آداب ظاهری نماز به شمار می رود. نمازگزار باید با وقار و حیا در برابر پروردگار بایستد. از رفتارهای ناشایست و حرکات اضافی در حین نماز باید پرهیز کرد.

رعایت حیاء و وقار در نماز، تجلی بخشیدن به خشوع و خضوع در برابر خداوند است. نماز گزارنده با رعایت این آداب ظاهری، شرایط لازم برای برقراری ارتباطی عمیق و معنوی با معبود را فراهم می آورد.

سادگی و بی آلایشی:

نماز، عبادتی ساده و بی آلایش است. در رعایت آداب ظاهری نماز نیز باید سادگی و بی آلایشی را مد نظر قرار داد. نمازگزار نباید در لباس و یا ظاهر خود تکلف داشته باشد. تجمل گرایی و خودنمایی با فلسفه ی نماز سازگار نیست.

روبه قبله ایستادن:

یکی از مهم ترین آداب ظاهری نماز، رو به قبله ایستادن است. قبله مسلمانان، کعبه ی معظمه در شهر مکه است. نمازگزار باید در هنگام نماز، به سوی قبله بایستد. در مکان هایی که تشخیص قبله دشوار است، می توان از قطب نما یا روش های دیگر برای تعیین جهت قبله استفاده کرد.

رو به قبله ایستادن، نشانه ی وحدت و همدلی مسلمانان در سراسر جهان است. نمازگزاران با رو به قبله ایستادن، معبود واحد خود را به یاد می آورند و به سوی او نیایش می کنند.

سکوت و آرامش:

حفظ سکوت و آرامش در حین نماز، از دیگر آداب ظاهری نماز است. نمازگزار باید از صحبت کردن، خندیدن و انجام کارهای اضافی در حین نماز پرهیز کند. سکوت و آرامش در نماز، موجب تمرکز ذهنی و حضور قلبی نمازگزار می شود.

حفظ سکوت و آرامش در نماز، احترام به حریم قدسی این فریضه الهی نیز محسوب می شود.

توجه به قرائت و معانی آیات:

یکی از آداب ظاهری نماز، توجه به قرائت و معانی آیات قرآن کریم است. نمازگزار باید در حین قرائت آیات، به معانی آنها توجه کند و در آنها تدبر نماید. توجه به معانی آیات، موجب عمق بخشیدن به نماز و افزایش خشوع و خضوع نمازگزار می شود. علاوه بر این، توجه به معانی آیات، می تواند درسی برای زندگی و چراغ راهی برای مسلمانان در مسیر بندگی خداوند باشد.

رعایت خشوع و خضوع:

خشوع و خضوع در برابر خداوند، از مهم ترین آداب ظاهری نماز است. نمازگزار باید با قلبی خاشع و متذکر، در برابر عظمت پروردگار بایستد. خشوع و خضوع در نماز، تجلی ایمان و بندگی انسان در برابر خداوند است. رعایت خشوع و خضوع در نماز، موجب ایجاد ارتباطی عمیق و معنوی با معبود می شود و قلب نمازگزار را از نور ایمان و معرفت روشن می سازد.

امام صادق (علیه السلام) درباره رعایت خضوع و خشوع فرمودند:

«هنگامى كه رو به قبله نمودى، دنيا و آنچه در آن است را به فراموشى بسپار و مردم و امور مربوط به آن‏ها را از ياد ببر، قلبت را از آنچه به خود مشغول می سازد، خالى كن؛ عظمت خداوند را به ديده باطن بنگر و روزى را به يادآور كه هركس در برابر پروردگار خود می ايستد و آنچه را انجام داده است، ظاهر می كند و به سوى مولاى راستين خود باز می گردد، ايستادن در چنان روزى بر گام‏هاى ترس و اميد استوار است. پس هنگامى كه تكبير گفتى، آسمان‏ها و زمين و آنچه را ميان آن‏هاست در برابر عظمت پروردگار كوچك و حقير شمار! پس آن گاه خداى تعالى بر قلب بنده خود آگاه می شود، در حالی كه بنده با لفظ خدا را بزرگ می شمارد، اما در قلبش از حقيقت تكبير رويگردان است، خداوند می فرمايد: اى دروغگو! آيا مرا فريب می دهى؟ به عزّت و جلالم سوگند كه تو را از شيرينى يادم محروم می سازم و از مقام قرب و لذّت مناجاتم دور می كنم. بدان‏كه او به تعظيم و كرنش تو محتاج نيست و از عبادت و دعاى تو بی نياز است و دعاى تو وسيله اى است كه از فضل و رحمت او به تو رسيده تا به واسطه آن، از عقوبت او دور شوى و به رحمت و بخشش او نايل گردى.»

آداب ظاهری نماز؛ سجدهآداب ظاهری نماز؛ رعایت خضوع و خشوع

اذکار و دعاها:

خواندن اذکار و دعاها در حین نماز، از آداب ظاهری نماز است. اذکار و دعاهای مختلفی در نماز وارد شده است که خواندن آنها می تواند بر خشوع و خضوع نمازگزار بیفزاید و از خداوند متعال حاجات دنیوی و اخروی را طلب کرد.

اذکار و دعاهای نماز، یادآور نعمات الهی و راهی برای نزدیکی به خداوند است.

مکان نماز :

مکان نماز نیز در آداب ظاهری نماز اهمیت دارد. نماز باید در مکان پاک و به دور از نجاست و ناپاکی اقامه شود. همچنین مکان نماز باید آرام و به دور از هیاهو و سر و صدا باشد. انتخاب مکان مناسب برای نماز، موجب تمرکز ذهنی و حضور قلبی نمازگزار می شود.

وقت نماز:

اقامه نماز در وقت فضیلت، از آداب ظاهری نماز است. هر یک از نمازهای پنجگانه، وقت خاص خود را دارد. نمازگزار باید تلاش کند تا نمازهای خود را در وقت فضیلت به جا آورد.

حضور قلب:

مهم ترین آداب ظاهری نماز، حضور قلب در نماز است. حضور قلب به معنای تمرکز ذهنی و توجه کامل به معبود در حین نماز است. نمازگزار باید با ذهنی آرام و قلبی خاشع، در برابر خداوند بایستد و از افکار دنیوی و مشغله های ذهنی دوری کند. حضور قلب در نماز، موجب ایجاد ارتباطی عمیق و معنوی با معبود می شود و نماز را به عبادتی حقیقی و مثمر ثمر تبدیل می کند.

امام حسن عسکری ـ علیه السّلام ـ درباره این موضوع می فرمایند:

هنگامی که قلوب نشاط و بهجت دارند به آنها امانت بسپارید و وقتی که گریزان اند آنها را واگذارید»

آداب ظاهری نماز؛ ذعا و ذکرآداب ظاهری نماز؛ حضور قلب

سخن پایانی درباره آداب ظاهری نماز

نماز، ستون دین اسلام و راهی برای تقرب به خداوند متعال است. رعایت آداب ظاهری نماز، نقشی اساسی در ارتقای کیفیت این فریضه الهی و افزایش خشوع و خضوع نمازگزار در برابر پروردگار دارد. مسلمانان باید با توجه به این آداب، تلاش کنند تا نمازهای خود را به نحو احسن به جا آورند و از برکات و فیوضات بی شمار آن بهره مند شوند.

گردآوری: بخش دین و شریعت سرپوش

  • 19
  • 6
۵۰%
همه چیز درباره
نظر شما چیست؟
انتشار یافته: ۰
در انتظار بررسی:۰
غیر قابل انتشار: ۰
جدیدترین
قدیمی ترین
مشاهده کامنت های بیشتر
بزرگمهر بختگان زندگینامه بزرگمهر بختگان حکیم بزرگ ساسانی

تاریخ تولد: ۱۸ دی ماه د ۵۱۱ سال پیش از میلاد

محل تولد: خروسان

لقب: بزرگمهر

حرفه: حکیم و وزیر

دوران زندگی: دوران ساسانیان، پادشاهی خسرو انوشیروان

ادامه
صبا آذرپیک بیوگرافی صبا آذرپیک روزنامه نگار سیاسی و ماجرای دستگیری وی

تاریخ تولد: ۱۳۶۰

ملیت: ایرانی

نام مستعار: صبا آذرپیک

حرفه: روزنامه نگار و خبرنگار گروه سیاسی روزنامه اعتماد

آغاز فعالیت: سال ۱۳۸۰ تاکنون

ادامه
یاشار سلطانی بیوگرافی روزنامه نگار سیاسی؛ یاشار سلطانی و حواشی وی

ملیت: ایرانی

حرفه: روزنامه نگار فرهنگی - سیاسی، مدیر مسئول وبگاه معماری نیوز

شغل های دولتی: کاندید انتخابات شورای شهر تهران سال ۱۳۹۶

حزب سیاسی: اصلاح طلب

یاشار سلطانیبیوگرافی یاشار سلطانی

ادامه
زندگینامه امام زاده صالح زندگینامه امامزاده صالح تهران و محل دفن ایشان

نام پدر: اما موسی کاظم (ع)

محل دفن: تهران، شهرستان شمیرانات، شهر تجریش

تاریخ تاسیس بارگاه: قرن پنجم هجری قمری

روز بزرگداشت: ۵ ذیقعده

زندگینامه امامزاده صالح

باورها و اعتقادات مذهبی، نقشی پررنگ در شکل گیری فرهنگ و هویت ایرانیان داشته است. احترام به سادات و نوادگان پیامبر اکرم (ص) از جمله این باورهاست. از این رو، در طول تاریخ ایران، امامزادگان همواره به عنوان واسطه های فیض الهی و امامان معصوم (ع) مورد توجه مردم قرار داشته اند. آرامگاه این بزرگواران، به اماکن زیارتی تبدیل شده و مردم برای طلب حاجت، شفا و دفع بلا به آنها توسل می جویند.

ادامه
شاه نعمت الله ولی زندگینامه شاه نعمت الله ولی؛ عارف نامدار و شاعر پرآوازه

تاریخ تولد: ۷۳۰ تا ۷۳۱ هجری قمری

محل تولد: کوهبنان یا حلب سوریه

حرفه: شاعر و عارف ایرانی

دیگر نام ها: شاه نعمت‌الله، شاه نعمت‌الله ولی، رئیس‌السلسله

آثار: رساله‌های شاه نعمت‌الله ولی، شرح لمعات

درگذشت: ۸۳۲ تا ۸۳۴ هجری قمری

ادامه
آپولو سایوز ماموریت آپولو سایوز؛ دست دادن در فضا

ایده همکاری فضایی میان آمریکا و شوروی، در بحبوحه رقابت های فضایی دهه ۱۹۶۰ مطرح شد. در آن دوران، هر دو ابرقدرت در تلاش بودند تا به دستاوردهای فضایی بیشتری دست یابند. آمریکا با برنامه فضایی آپولو، به دنبال فرود انسان بر کره ماه بود و شوروی نیز برنامه فضایی سایوز را برای ارسال فضانورد به مدار زمین دنبال می کرد. با وجود رقابت های موجود، هر دو کشور به این نتیجه رسیدند که برقراری همکاری در برخی از زمینه های فضایی می تواند برایشان مفید باشد. ایمنی فضانوردان، یکی از دغدغه های اصلی به شمار می رفت. در صورت بروز مشکل برای فضاپیمای یکی از کشورها در فضا، امکان نجات فضانوردان توسط کشور دیگر وجود نداشت.

مذاکرات برای انجام ماموریت مشترک آپولو سایوز، از سال ۱۹۷۰ آغاز شد. این مذاکرات با پیچیدگی های سیاسی و فنی همراه بود. مهندسان هر دو کشور می بایست بر روی سیستم های اتصال فضاپیماها و فرآیندهای اضطراری به توافق می رسیدند. موفقیت ماموریت آپولو سایوز، نیازمند هماهنگی و همکاری نزدیک میان تیم های مهندسی و فضانوردان آمریکا و شوروی بود. فضانوردان هر دو کشور می بایست زبان یکدیگر را فرا می گرفتند و با سیستم های فضاپیمای طرف مقابل آشنا می شدند.

فضاپیماهای آپولو و سایوز

ماموریت آپولو سایوز، از دو فضاپیمای کاملا متفاوت تشکیل شده بود:

ادامه
نیلوفر اردلان بیوگرافی نیلوفر اردلان؛ سرمربی فوتسال و فوتبال بانوان ایران

چکیده بیوگرافی نیلوفر اردلان

نام کامل: نیلوفر اردلان

تاریخ تولد: ۸ خرداد ۱۳۶۴

محل تولد: تهران 

حرفه: بازیکن سابق فوتبال و فوتسال، سرمربی تیم ملی فوتبال و فوتسال بانوان

سال های فعالیت: ۱۳۸۵ تاکنون

قد: ۱ متر و ۷۲ سانتی متر

ادامه
حمیدرضا آذرنگ بیوگرافی حمیدرضا آذرنگ؛ بازیگر سینما و تلویزیون ایران

چکیده بیوگرافی حمیدرضا آذرنگ

نام کامل: حمیدرضا آذرنگ

تاریخ تولد: تهران

محل تولد: ۲ خرداد ۱۳۵۱ 

حرفه: بازیگر، نویسنده، کارگردان و صداپیشه

تحصیلات: روان‌شناسی بالینی از دانشگاه آزاد رودهن 

ادامه
محمدعلی جمال زاده بیوگرافی محمدعلی جمال زاده؛ پدر داستان های کوتاه فارسی

تاریخ تولد: ۲۳ دی ۱۲۷۰

محل تولد: اصفهان، ایران

حرفه: نویسنده و مترجم

سال های فعالیت: ۱۳۰۰ تا ۱۳۴۴

درگذشت: ۲۴ دی ۱۳۷۶

آرامگاه: قبرستان پتی ساکونه ژنو

ادامه
ویژه سرپوش