رویداد ۲۴ نوشت: ماجرای «ساعت شنی» که امروز نفتالی بنت، نخستوزیر پیشین اسرائیل، به نمایش گذاشت، در مدت کوتاهی به یک رویداد نمادین و بحثبرانگیز در فضای رسانهای و سیاسی تبدیل شد. این اقدام، بهویژه در ساعات اولیه، موجی از گمانهزنیها را درباره احتمال تشدید تنشهای امنیتی و حتی حمله قریبالوقوع به ایران به همراه داشت؛ اما ساعاتی بعد، با سخنرانی بنت و اعلام برنامهاش برای راهاندازی یک حزب سیاسی جدید، معنای این نماد تا حد زیادی تغییر کرد و در چارچوب رقابتهای داخلی سیاست اسرائیل قابل تفسیر شد.
در مرحله نخست، نمایش ساعت شنی از سوی شخصیتی مانند نفتالی بنت که سابقه مواضع تند علیه ایران و حضور در سطوح بالای تصمیمگیری امنیتی اسرائیل را دارد، بهطور طبیعی ذهن تحلیلگران را به سمت مسائل راهبردی و نظامی سوق داد. در ادبیات سیاسی و امنیتی، ساعت شنی معمولاً نماد «زمان رو به پایان» یا «فرصت محدود» است. از همین رو، برخی رسانهها و کاربران شبکههای اجتماعی این پیام را بهعنوان هشدار نسبت به نزدیک بودن یک اقدام نظامی، بهویژه علیه برنامه هستهای ایران، تعبیر کردند. این برداشت با توجه به شرایط پرتنش منطقه، جنگ غزه، درگیریهای مرزی با حزبالله و افزایش تقابل غیرمستقیم ایران و اسرائیل، چندان دور از ذهن نبود.
اما سخنرانی بعدی بنت و تمرکز او بر سیاست داخلی اسرائیل، روایت اولیه را تا حد زیادی تعدیل کرد. بنت در این سخنرانی بهجای پرداختن به تهدیدات خارجی، بر وضعیت سیاسی داخلی، ناکارآمدی دولت فعلی و نیاز به «آیندهای جدید» برای اسرائیل تأکید کرد و از قصد خود برای راهاندازی یک حزب جدید سخن گفت. در این چارچوب، ساعت شنی بیش از آنکه پیام جنگ یا حمله باشد، به نمادی از «پایان زمان» برای ساختار سیاسی موجود و ضرورت تغییر در رهبری کشور تبدیل شد.
تحلیل این تغییر روایت نشان میدهد که بنت بهطور آگاهانه از ابهام نمادین استفاده کرده است. او با یک حرکت ساده، اما پرمعنا، توانست توجه افکار عمومی و رسانهها را جلب کند و فضایی از انتظار و اضطراب ایجاد کند؛ فضایی که معمولاً سیاستمداران برای ورود مجدد به صحنه قدرت به آن نیاز دارند. در واقع، ساعت شنی نهتنها نماد زمان محدود، بلکه ابزاری برای بازگشت سیاسی بنت بود؛ بازگشتی که میکوشد او را دوباره بهعنوان یک «گزینه جدی» در میان بحرانهای داخلی و خارجی اسرائیل مطرح کند.
از منظر سیاسی، اعلام تشکیل حزب جدید را میتوان نشانهای از تلاش بنت برای پر کردن خلأ موجود میان جریانهای راستگرا و میانهرو دانست. صحنه سیاست اسرائیل در سالهای اخیر دچار چنددستگی شدید، ائتلافهای شکننده و بیاعتمادی عمومی شده است. بنت که پیشتر تجربه رهبری دولت ائتلافی را داشته، اکنون میکوشد خود را بهعنوان سیاستمداری عملگرا و «نجاتدهنده در لحظه آخر» معرفی کند؛ دقیقاً همان مفهومی که ساعت شنی بهصورت بصری القا میکند.
در نهایت، ماجرای ساعت شنی نشان داد که چگونه یک نماد ساده میتواند همزمان دو سطح متفاوت از معنا را فعال کند: در سطح منطقهای، تداعیگر تهدید و بحران امنیتی، و در سطح داخلی، بیانگر رقابت سیاسی و تلاش برای بازتعریف قدرت. هرچند گمانهزنی اولیه درباره حمله به ایران فروکش کرد، اما همین واکنشها نشان میدهد که فضای منطقه تا چه اندازه ملتهب است و چگونه کنشهای نمادین سیاستمداران میتوانند فراتر از هدف اصلی خود تفسیر شوند. به این ترتیب، ساعت شنی بنت بیش از آنکه شمارش معکوس جنگ باشد، شمارش معکوس برای بازگشت او به صحنه سیاست اسرائیل است.
- 9
- 4
