۱۲:۱۶ - ۲۶ فروردین ۱۳۹۸ کد خبر: ۹۸۰۱۰۴۷۵۵
حقوقی، قضایی و انتظامی

قوانین متروک برای پیشگیری و مقابله با بلایای طبیعی

خسارات سیل,اخبار اجتماعی,خبرهای اجتماعی,حقوقی انتظامی

کشور ما از حیث بروز حوادث طبیعی، یکی از حادثه خیزترین کشورهای جهان و در زمره ۱۰ کشور بلاخیز جهان است و همه ساله بلایای طبیعی زیادی اعم از سیل و زلزله و طوفان و... شهروندان ایران را تهدید می‌کند.

همین امر ضرورت وضع قوانین متناسب و مرتبط با پیشگیری و نحوه جبران خسارات ناشی از بلایای طبیعی را بیش از پیش تشدید می‌کند.

 

درخصوص خطرات و خسارات ناشی از سیل، اولین قانونی که در ایران به تصویب رسیده است؛ قانونی تحت عنوان «قانون پیشگیری و مبارزه با خطرات سیل» بود که در خردادماه سال ۱۳۴۸ به تصویب رسیده است و هنوز هم به قوّت و اعتبار خویش باقی است.

 

این قانون به منظور حفظ جان و مال مردم از خطرات سیل و تأمین بهداشت عمومی تصویب شد و به موجب آن، وزارت کشور مکلف شده است تا ‌کلیه اقدامات لازم برای حفظ و اصلاح و احداث مسیل و سیل برگردان و کشیدن کانال فاضلاب را انجام دهد و به موجب آن، وزارتخانه‌ها و سازمان‌های دولتی مکلف شده‌اند تا برای مبارزه با خطر سیل و سایر حوادث طبیعی در سراسر مملکت کلیه امکانات خود را در‌اختیار وزارت کشور قرار دهند.

 

همچنین این قانون اجازه استفاده و تملک اراضی و مستحدثاتی که برای احداث سیل بند و سیل برگردان و فاضلاب ضرورت دارد را حسب مورد به وزارت کشور و شهرداری‌ها داده است تا بدین ترتیب با شناسایی نقاط سیل خیز و اجرای پروژه‌ عمرانی مرتبط، مانع از بروز حوادث ناشی از سیل شود.این قانون به واسطه فقدان ضمانت اجراهای لازم برای دستگاه‌های ذیربط، در عمل تاکنون توفیقی پیدا نکرده و به جرأت می‌توان از آن به عنوان یکی از قوانین متروک یاد کرد.

بعدها و در مردادماه سال ۱۳۷۰ قانون دیگری تحت عنوان «قانون تشکیل کمیته ملی کاهش اثرات بلایای طبیعی» به تصویب مجلس وقت رسید.

 

هدف از تصویب و اجرای این قانون، مبادله اطلاعات، مطالعه، تحقیقات علمی و پیدا کردن راهکارهای منطقی جهت پیشگیری و کاهش اثرات بلایای طبیعی ناشی از طوفان، سیل، خشکسالی و... بود که به ریاست وزیر کشور و عضویت وزرا و مسئولین سازمان‌هایی مانند هواشناسی، حفاظت محیط زیست، جنگل‌ها و مراتع و.... تشکیل می‌شود و کمیته‌های استانی کاهش آثار بلایای طبیعی نیز باید به دستور وزیر کشور و به ریاست استاندار در مراکز استان‌ها تشکیل شود.

 

این قانون نیز از جمله قوانینی است که در اجرا موفق نبود؛ زیرا تشکیل کمیته ملی کاهش آثار بلایای طبیعی به واسطه کثرت اعضایی که برای تشکیل آن لازم است؛ همیشه با چالش مواجه بوده است.

 

به همین دلیل و به واسطه نقص قوانین مصوب و ضعف در اجرای قوانین مرتبط با بلایای طبیعی، بیمه مرکزی جمهوری اسلامی ایران لایحه‌ای را تحت عنوان «تأسیس صندوق بیمه حوادث طبیعی» با هدف کمک به آسیب‌دیدگان حوادث طبیعی و ارتقای توانایی آسیب دیدگان در بازگشت به شرایط قبل از وقوع حادثه طبیعی و با پیش‌بینی دریافت خسارت و نحوه مقاوم‌سازی ساختمان‌ها و کاهش بار مالی دولت برای جبران خسارات ناشی از حوادث طبیعی تدوین کرد که پس از بررسی در کمیسیون‌های مختلف دولت و سازمان‌های مرتبط سرانجام در اردیبهشت ماه سال ۱۳۹۰ به تصویب هیأت دولت رسید و برای طی مراحل قانونی به مجلس شورای اسلامی ارسال شد، لیکن علی رغم بررسی‌های چندباره در مجلس و شورای نگهبان، تا کنون به واسطه مشکل تأمین منابع مالی و نحوه مدیریت صندوق به تصویب نهایی نرسیده و همچنان بعد از حدود ۱۸ سال بلاتکلیف باقی مانده است.

 

البته این لایحه قبل از تصویب قانون اجرای سیاست‌های کلی اصل ۴۴ قانون اساسی و حرکت کشور به سمت و سوی خصوصی سازی تدوین شده بود و در حال حاضر با توجه به واگذاری تعدادی از شرکت‌های بزرگ بیمه به بخش خصوصی، معلوم نیست که آیا می‌توان همچنان یک صندوق بیمه دولتی را به همان ترتیب و کیفیت اولیه در لایحه دولت، قابل تصویب دانست یا نه.

 

به علاوه مقررات مندرج در این لایحه عمدتاً ناظر بر جبران خسارات ناشی از بلایای طبیعی است و جز در موارد معدود، توجهی به پیشگیری از حوادث غیر مترقبه طبیعی ندارد و در این زمینه، کشور ما به جدّ با ضعف تقنینی مواجه است؛ کما اینکه در مواردی نیز که قوانین مصوبی هم  وجود دارد؛ مشکل جدّی و اساسی کشور در عدم اجرای قوانین یا عدم اجرای صحیح آن توسط دستگاه‌های ذیربط است.

 

بنابراین از نظر حقوقی، باید ضمن برطرف کردن نقاط ضعف قوانین موجود و تصویب قوانینی با ضمانت اجرای متناسب؛ نظارت جدّی بر اجرای این قوانین نیز صورت گیرد تا قوانین مصوب، بعد از لازم الاجرا شدن، معطل باقی نمانند.

به علاوه در کنار رفع این نواقص باید در پی یافتن راهکارهای مؤثر برای مدیریت بحران بالاخص با مطالعه تطبیقی در سایر کشورها بود.

 

خوشبختانه در حالی که بر اساس موافقتنامه‌ فی مابین برنامه اسکان بشر ملل متحد و دولت جمهوری اسلامی ایران دفتر «هبیتات» یا به تعبیری دیگر دفتر زیستگاه سازمان ملل برای کاهش بلایای طبیعی در سال ۱۳۸۸ در کشور ما با تمرکز بر موضوع کاهش آثار خطرات و بلایای طبیعی تأسیس شده است؛ لیکن به نظر می‌رسد که در طول ۱۰ سال اخیر نتوانسته‌ایم یا نخواسته‌ایم که از خدمات این دفتر و تجربیات آن به نحو شایسته و بایسته‌ای استفاده کنیم؛ در حالی که وجود این موافقتنامه و تأسیس این دفتر در ایران، موقعیت مناسبی برای برداشتن قدم‌های لازم برای پیشگیری از وقوع حوادث طبیعی و کاهش چشمگیر آثار بلایای طبیعی است.درخصوص برخورد و مجازات اشخاص مقصر در وقوع سیل‌های اخیر نیز، قانون خاصی در این زمینه وجود ندارد و مراجع قضایی با استفاده از عمومات قانون مجازات اسلامی، امکان تعقیب و محاکمه مقصرین حوادث اخیر را دارند.

 

سیدمهدی حجتی

 

 

iran-newsp​aper.‎​com
  • 15
  • 1
۵۰%
sarpoosh
با این خبر موافقمبا این خبر مخالفم
4.7 stars from 16 votes
همه چیز درباره
نظر شما چیست؟
انتشار یافته: ۰
در انتظار بررسی:۰
غیر قابل انتشار: ۰
جدیدترین
قدیمی ترین
مشاهده کامنت های بیشتر
وب گردی
فرهاد مجیدی,بیوگرافی فرهاد مجیدی،اخبار فرهاد مجیدی بیوگرافی فرهاد مجیدی + مصاحبه جدید فرهاد مجیدی (عکس همسر و فرزندانش)

نان کامل: فرهاد مجیدی قادیکلایی

تاریخ تولد: ۱۳ خرداد ۱۳۵۵ (۳ ژوِئن ۱۹۷۷)

محل تولد: تهران

پیشه: فوتبالیست

پست: مهاجم 

باشگاه :استقلال

ادامه
ترلان پروانه,بیوگرافی ترلان پروانه,عکس های ترلان پروانه بیوگرافی ترلان پروانه و حواشی جنجالی ازدواجش + جدیدترین عکس‌های ترلان پروانه

نام کامل: ترلان پروانه

تاریخ تولد: ۱۸ تیر ۱۳۷۷

محل تولد: شیراز

حرفه: بازیگری

زمینه فعالیت: سینما، تلویزیون و تئاتر

تحصیلات:  لیسانس رشته گرافیک

ادامه
مهرداد صدیقیان,بیوگرافی مهرداد صدیقیان,عکس های مهرداد صدیقیان بیوگرافی مهرداد صدیقیان + عکس‌های جدید و جذاب مهرداد صدیقیان

نام کامل: مهرداد صدیقیان

تاریخ تولد:۳۰ بهمن ماه ۱۳۶۷

محل تولد: شهر تهران

تحصیلات: دیپلم ریاضی

پیشه: بازیگری

زمینه فعالیت: سینما، تئاتر و تلویزیون

ادامه
نوید محمدزاده,بیوگرافی نوید محمدزاده,عکس های نوید محمدزاده بیوگرافی نوید محمدزاده + جدیدترین عکس‌ها و مصاحبه جذاب او

نام کامل:نوید محمدزاده

تاریخ تولد: ۱۷ فروردین ۱۳۶۵

محل تولد: ایلام

پیشه: بازیگری

زمینه فعالیت: سینما و تئاتر

مدت فعالیت: ۱۳۸۷ تاکنون

ادامه
شیلا خداداد,بیوگرافی شیلا خداداد,عکس های شیلا خداداد بیوگرافی شیلا خداداد + جدیترین عکسهای خانواده ۴ نفره‌اش

نام کامل: شیلا خداداد

تاریخ تولد: ۱۴ آبان ۱۳۵۹

محل تولد: تهران

مدرک تحصیلی: لیسانس شیمی محض

پیشه: بازیگری

زمینه فعالیت: سینما و تلویزیون

ادامه
نیما شعبان نژاد,بیوگرافی نیما شعبان نژاد,عکس های نیما شعبان نژاد بیوگرافی نیما شعبان نژاد (بازیگر و کمدین) + جدیدترین تصاویر

نام کامل: نیما شعبان نژاد

زمینه فعالیت: تئاتر و تلویزیون

تاریخ تولد: ۲۱ اردیبهشت ۱۳۶۶ 

محل تولد: شهر کلن در آلمان

محل زندگی: تهران

تحصیلات: فارغ التحصیل رشته کارگردانی

ادامه
سوگل طهماسبی,بیوگرافی سوگل طهماسبی,عکسهای سوگل طهماسبی بیوگرافی سوگل طهماسبی + مصاحبه و علت ازدواج نکردنش

نام کامل: سوگل طهماسبی

تاریخ تولد: ۲۵ بهمن ۱۳۶۴ 

محل تولد: اهواز

پیشه :بازیگر

زمینه فعالیت: تئاتر، سینما و تلویزیون

سال‌های فعالیت: ۱۳۸۱ تا کنون

ادامه
شیدا یوسفی,بیوگرافی شیدا یوسفی,عکس‌های شیدا یوسفی بیوگرافی شیدا یوسفی، بازیگر نقش نگین در 'ممنوعه'

نام کامل: شیدا یوسفی

تاریخ تولد: ۲۰ آذر ۱۳۶۵

محل تولد: تهران

تحصیلات: فارغ التحصیل رشته کارگردانی

فعالیت: بازیگر، دستیار کارگردان و منشی صحنه

وضعیت تاهل:مجرد

ادامه
محسن ابراهیم‌ زاده,بیوگرافی محسن ابراهیم‌ زاده,عکس‌های محسن ابراهیم‌ زاده بیوگرافی محسن ابراهیم‌ زاده + عکس‌های فوق العاده جذاب از او

نام کامل: محسن ابراهیم‌زاده

تاریخ تولد: ۱۷ شهریور ۱۳۶۶

محل تولد: تربت حیدریه

تحصیلات: دیپلم

پیشه: خواننده و آهنگساز و ترانه سرا

سبک: پاپ

ادامه
ویژه سرپوش
شاید از دست داده باشید