حيدرالعبادي، نخستوزير عراق: همهپرسي تمام شد و به تاريخ پيوست.
بعد از عمليات موفقيتآميز استقرار نيروهاي ارتش عراق در كركوك، عاصم جهاد سخنگوي وزارت نفت عراق اعلام كرد كه همه چاههاي نفت كركوك در كنترل نيروهاي مسلح دولت مركزي عراق قرار گرفته است. جهاد گفت كه بعد از ورود نيروهاي امنيتي عراقي به كركوك افرادي كه به وسيله دولت منطقه كردستان عراق در تاسيسات نفتي كركوك فعاليت ميكردند از جمله نيروهاي فني، اين تاسيسات را ترك كردند و به همين دليل تيم فني وزارت نفت و شركت نفت شمال مسووليت اداره اين تاسيسات را برعهده خواهد داشت.
در ادامه عمليات بازنشر نيروهاي عراقي در سراسر مناطق مورد مناقشه هم نيروهاي ارتش عراق از دو محور، مناطقي را كه پيشتر در كنترل نيروهاي پيشمرگه بوده در اختيار گرفتهاند. به گفته منابع امنيتي به خبرگزاري اسپوتنيك نيروهاي عراقي كنترل شهرستانهاي مخمور و الكوير را كه از مناطق مورد مناقشه به شمار ميروند و در اشغال نيروهاي پيشمرگه بوده را به دست گرفتند.
نيروهاي پليس اتحاديه همچنين كنترل شهرستان سنجار و بعشيقه را نيز به دست گرفتهاند. بعد از اينكه عناصر پيشمرگه بدون درگيري از مناطقي كه نيروهاي ارتش عراق قرار است كنترل آن را به دست بگيرند خارج شدند نيروهاي بسيج ايزدي وابسته به الحشد الشعبي روز سهشنبه در شهر سنجار مستقر شدهاند. محما خليل كه پيش از اين قائم مقام سنجار بوده اعلام كرد كه نيروهاي بسيج ايزدي وابسته به الحشدالشعبي روز سهشنبه يك قائممقام جديد براي اين شهرستان انتخاب كردهاند. او تاكيد كرده كه انتخاب اين فرد كه فهد حامد نام دارد و از نيروهاي نظامي است، غيرقانوني است.
با اين حال هادي العامري دبيركل سازمان بدر و از رهبران الحشدالشعبي عراق نيز اعلام كرده كه همه مناطق مورد مناقشه به زودي تحت سلطه دولت مركزي قرار خواهد گرفت. وي همچنين از خروج بدون درگيري نيروهاي پيشمرگه از كركوك تقدير كرده و گفت: از اقدام شجاعانه نيروهاي پيشمرگه براي خروج از كركوك بدون اينكه با نيروهاي امنيتي وارد درگيري نظامي شوند تقدير ميكنيم. در همين راستا نيز گفته ميشود كه نيروهاي پيشمرگه و آسايش در حال خروج از منطقه سد موصل هستند تا نيروهاي ارتش عراق جايگزين آنها شوند.
در ادامه پيامدهاي حضور نظاميان ارتش عراق در كركوك و خروج نيروهاي پيشمرگه از اين شهر، داعش از فرصت استفاده كرده و دو روستا در منطقه «الدبس» در شمال كركوك را اشغال كرده بود كه نيروهاي عراقي با كارواني ٢هزار نفري براي آزادي اين روستاها راهي الدبس شدهاند.
مرگ سياسي بارزاني
ماجد السامرايي تحليلگر عراقي معتقد است كه اقدامات حيدر العبادي براي مديريت بحران كردستان مثل بيداري از يك خواب طولاني بوده است، به گفته او اين اقدام بايد ١٤ سال پيش اتفاق ميافتاد و عراق با همكاري دو كشور همسايه يعني ايران و تركيه از رشد بارزاني جلوگيري ميكرد اماگر چه دير اما اقدام امروز دولت عراق براي مقابله با تماميتخواهي بارزاني در كردستان عراق رويكرد قابل تقديري است. پيش از اينبارها مسوولان كردستان دولت مركزي عراق را با عنوان شريك بد توصيف كرده بودند، شريك بدي كه در طول ١٤ سال گذشته اختيارات و امتيازات زيادي به اربيل داده بود، به گفته السامرايي اين شراكت روز ٢٥ سپتامبر به پايان رسيد اما عراق بهاي زيادي بابت اين شراكت پرداخت كرده است.
شكست بارزاني و حزب دموكرات كردستان در غائله اخير به معناي مهيا شدن فرصت براي اتحاديه ميهني كردستان رقيب ديرينه بارزاني است تا از شكست رييس منطقه كردستان در برگزاري رفراندومي كه همه با آن مخالف بودند بهترين بهرهبرداري را بكند. در همين راستا ائتلاف براي دموكراسي و عدالت به رياست برهم صالح از سياستمداران شناخته شده اعتدالگراي عراقي و يكي از رهبران پيشين اتحاديه ميهني كردستان پيشنهاد داد تا دولتي انتقالي در اربيل تشكيل شود تا مسووليت مذاكره با بغداد را در مراحل پيش رو برعهده داشته باشد.
در همين راستا بسياري از ناظران سياسي تحولات رخ داده را مرگ همهپرسي كردستان و مرگ عمر سياسي مسعود بارزاني ميدانند. نشريه الرأياليوم در مقالهاي كه در اين خصوص منتشر كرده ميگويد حالا ديگر استعفا و كنارهگيري شخص مسعود بارزاني از همه پستهاي خود در منطقه كردستان، عجيب به نظر نميرسد و محتمل است. آلا طالباني يكي از اعضاي ارشد اتحاديه ميهني كردستان در گفتوگو با شبكه خبري الحدث تاكيد كرده كه مساله خروج بيسر و صداي نيروهاي پيشمرگه و اتهاماتي كه حزب بارزاني به نيروهاي تحت امر خانواده طالباني در خصوص ترك پايگاههاي نظاميشان در برابر ارتش عراق وارد شده بر اساس توصيههايي بوده كه ژنرال قاسم سليماني فرمانده سپاه قدس ايران به خانواده طالباني و رهبران حزب اتحاديه ميهني كردستان داده است.
آلا طالباني تاكيد كرد كه سردار سليماني كه در سليمانيه حضور داشته بعد از عرض تسليت و زيارت قبر مام جلال به خانواده طالباني توصيه كرده كه اجازه بدهند نيروهاي ارتش عراق وارد كركوك شوند و قانون در اين شهر حاكم شود. طالباني گفت توصيهها و نقش سردار سليماني و ايران همواره مثبت بوده است و نصيحتي كه سردار سليماني به ما ارايه داد همان حرفي بود كه حيدر العبادي نخستوزير عراق و فرماندهي نيروهاي الحشدالشعبي و جريانهاي سياسي عراقي پيشتر به ما گفته بودند. به گفته او فحواي اين نصيحت اين بوده كه بياييد بر موضوع كركوك به تفاهم برسيم و پافشاري بر رفراندومي كه بدون فكر و برنامهريزي برگزار شده بود را كنار بگذاريد.
روزنامه العرب در همين خصوص نوشته همزمان با ورثه جلال طالباني و رهبران حزب اتحاديه ميهني كردستان كه وقتي ديدند كشتي همه پرسي بارزاني در حال غرق شدن است به موقع خود را از مهلكه نجات دادند و روند ورود نيروهاي ارتش عراق به كركوك را تسهيل كردند؛ جنبش گوران نيز خواستار تشكيل دولت نجات ملي در كردستان تا موعد برگزاري انتخابات رياستي شده است.
در حالي كه برخي گزارشها حكايت از احتمال به تعويق افتادن برگزاري انتخابات پارلماني و رياستي در كردستان دارد، جنبش گوران سياست بارزاني را سياستي شكست خورده توصيف كرد كه مسووليت از بين رفتن تمام دستاوردهاي كُردها در طول چندسال گذشته در عراق را به عهده دارد. جنبش گوران در بيانيه خود خواستار بركناري مسعود بارزاني و اعضاي خانواده او شده كه مهمترين مسووليتهاي امنيتي و دولتي را در دولت منطقه كردستان برعهده دارند.
مبالغه و زياده روي بارزاني براي باقي ماندن در قدرت باعث شده تا دستاورد يك عمر فعاليت حزبي و سياسي او بر باد برود و احزاب و جريانهاي كُرد و عراقي كه در طول سالهاي گذشته با او به رقابت پرداخته بودند، از اين موقعيت براي اعدام سياسي او استفاده كنند.
- 11
- 2
