در یک سو خانوادهای داغدار و در سوی دیگر خانوادهای نگران. به یکی مرگ مغزی عزیزشان را خبر دادهاند و دیگری در نوبت پیوند عضو، با بیماری عزیزش دست و پنجه نرم میکند. اما یک تصمیم هم از غم اولی میکاهد و هم رنج دومی و شاید هم غم چندین خانواده دیگر را پایان میدهد؛ تصمیمی به بزرگی، عظمت و ارزش اهدای عضو.
سحرگاه دیروز بود که با اهدا عضو مادر دشتستانی، هفتمین پیوند عضو استان بوشهر در سال ۹۷ انجام شد. در این عمل کبد «خاتون شاکری» که بر اثر سکته دچار مرگ مغزی شده بود، به یکی از بیماران نیازمند پیوند اهدا شد.این عمل در بیمارستان شهید گنجی برازجان، انجام و برای پیوند به بیمارستان ابوعلی سینا شیراز انتقال یافت. هفته گذشته نیز با موافقت خانواده یک جوان ۲۵ ساله در برازجان، سه عضو بدن وی به بیماران اهدا شده بود.
با این که هر خبر پیوند عضو، غمی پنهان از درگذشت انسانی را در خود دارد، اما با دو شادی بزرگ هم همراه است؛ یکی دور شدن چندین انسان دیگر از کام مرگ و رها شدن خود و خانوادههایشان از رنج بیماری و دیگری امید به اینکه فرهنگ اهدای عضو چنان در جامعه در حال ریشه دواندن است که میتوان به این انفاق پس از مرگ و البته رضایت خانواده متوفیان مرگ مغزی افتخار کرد.
در سال ۹۶ شاخص اهدای عضو در ایران به ۱۱.۸ (در یک میلیون نفر جمعیت) رسید
با این حال، کتایون نجفیزاده مدیرعامل انجمن اهدای عضو ایران میگوید: پایان سال گذشته شاخص اهدای عضو (در یک میلیون نفر جمعیت) در ایران به ۱۱.۸ رسید؛ درحالی که با توجه به آمار بالای مرگ مغزی در کشور، این توان را داریم که آن را تا چهار برابر افزایش دهیم. وی که در اولین دوره آموزش تخصصی و مدیریتی فراهمآوری اعضای پیوندی استان کرمانشاه که دیروز (۲۲ دی) برگزارشد، سخن میگفت، با بیان اینکه اهدا عضو مسئلهای اجتماعی و ملی است که باید برای ترویج آن در جامعه فرهنگسازی کنیم، افزود: ضروری است برای مردم فرهنگسازی کنیم که افراد مرگ مغزی در واقع مردههایی هستند که تنها قلبشان برای مدتی کوتاه تپش دارد.
مدیرعامل انجمن اهدای عضو ایران با بیان اینکه افراد مرگ مغزی یک درصد از افراد فوت شده جامعه را تشکیل میدهند، گفت: معتقدیم اینها افرادی هستند که خداوند به آنها توفیق داده تا مرگی قهرمانانه داشته باشند و باعث نجات جان انسانهای دیگر شوند.
وی رشد اهدای عضو در ایران را از سال ۷۹ تا پایان سال گذشته خوب توصیف کرد و گفت: سال ۷۹ شاخص اهدای عضو در کشور برای هر یک میلیون نفر، دو دهم درصد بود که این رقم در سال ۹۶ به ۱۱.۵۸ رسیده که پیشرفت خوبی است. نجفیزاده افزود: البته باتوجه به آمار بالای مرگ مغزی در ایران، توان اهدای عضو در ایران چهار برابر این میزان است. از سوی دیگر تعداد بیماران نیازمند پیوند ما رقم بالایی یعنی حدود ۲۵ هزار بیمار است که متاسفانه روزانه تعدادی از آنها به دلیل نرسیدن عضو جان خود را از دست میدهند.
هر ۳ ساعت یک بیمار نیازمند پیوند عضو، جان میبازد
دکتر مهدی شادنوش رئیس مرکز مدیریت پیوند و امور بیماریهای وزارت بهداشت نیز طی سخنانی در همین همایش گفت: درحال حاضر ۲۵ هزار نفر در کشور در لیست انتظار پیوند عضو قرار دارند که به دلیل کافی نبودن تعداد اهدای عضو، هر روز هفت تا ۱۰ نفر از این افراد جان خود را از دست میدهند. وی پیوند اعضا را قله پزشکی دنیا دانست و با اشاره به اهمیت این امر در احیا و زنده کردن مجدد انسانها، گفت: مقوله پیوند اعضا در کشور ایران به عنوان یک کشور دینی از دیرباز موانعی داشت که در سال ۶۸ با فتوای امام خمینی (ره) بستر انجام آن در کشور فراهم شد.
وی بابیان اینکه ۱۱ سال پس از فتوای امام (ره)، تصویب قانون پیوند اعضا در مجلس و صدور فتوا از سوی دیگر مراجع، راه پیوند اعضا را در ایران هموارتر کرد، افزود: مجموعه این اقدامات باعث شد تا امروز شاهد باشیم که امر پیوند اعضا در ایران بهصورت یک حرکت رسمی در جریان باشد، اما برای شتاب این حرکت قدرتمند نیاز به مساعدت بیشتری داریم. رئیس مرکز مدیریت پیوند و امور بیماریهای وزارت بهداشت تاکید کرد: از سال ۷۹ که قانون پیوند اعضا در مجلس به تصویب رسید تا پایان سال ۹۶، میزان پیوند اعضا در ایران رشدی ۶۰ درصدی داشته، اما این رشد هنوز جوابگوی میزان نیاز کشور نیست.
وی در ادامه به وقوع سالانه ۱۶ هزار حادثه ناشی از تصادفات در کشور اشاره کرد و گفت: حدود پنج تا شش هزار نفر از این افراد حادثه دیده، دچار مرگ مغزی میشوند که ۲۵۰۰ تا چهار هزار نفر از آنان قابلیت اهدای عضو دارند. وی تعداد سالانه اهدا عضو در ایران را کمتر از ۱۰۰۰ نفر اعلام کرد و گفت: در سال ۹۶ تعداد اهدای عضوهای انجام شده در ایران ۹۲۶ نفر بوده است.
شادنوش همچنین با بیان اینکه در کشور ۲۵ هزار نفر در لیست انتظار پیوند اعضا قرار دارند، عنوان کرد: در حال حاضر با این تعداد اهدا عضو در کشور تنها میتوانیم ۱۵ درصد از این افراد در لیست انتظار را جواب دهیم و ۸۵ درصد آنها درد میکشند. وی اضافه کرد: هر سه ساعت یک نفر و روزی هفت تا ۱۰ نفر از این تعداد به این دلیل که عضوی برای اهدا نیست که به آنان داده شود، جان خود را از دست میدهند. با این روال اهدای عضو در کشور تا سال ۱۴۰۰، درصد افراد در لیست انتظار که میتوانیم به آنها پیوند عضو بدهیم به ۴۵ درصد افزایش مییابد که اصلا رضایتبخش نیست، لذا باید آن را به ۷۵ درصد برسانیم. رئیس مرکز مدیریت پیوند و امور بیماریهای وزارت بهداشت بر لزوم فراهم کردن زیرساخت و فرهنگسازی برای بالا بردن آمار اهدای عضو درکشور تاکید کرد و گفت: سال ۹۶ تعداد افراد دارنده کارت اهدای عضو در کشور به پنج میلیون نفر رسید.
به گفته وی، کسب رضایت اهدای عضو از خانواده افراد مرگ مغزی شده در ایران بین شش تا ۹۰ ساعت زمان میبرد؛ در حالی که این زمان در کشورهای پیشرفته تنها یک تا دو ساعت است. وی در ادامه گفت: از سال ۷۹ تا پایان سال گذشته بیش از ۴۶ هزار و ۷۰۰ پیوند کلیه افراد زنده و افراد مرگ مغزی شده، ۵۵۰۰ پیوند کبد، ۱۰۴۲ پیوند قلب، ۱۵۱ پیوند ریه، ۲۶۳ پیوند لوزالمعده و ۵۲ پیوند روده در کشور انجام شده است.
- 13
- 4
