پیرحسین کولیوند، رئیس جمعیت هلال‌احمر، در بیست‌وپنجمین قسمت برنامه «ماجرای جنگ ۲» درباره سقوط بالگرد حامل ابراهیم رئیسی و همراهانش، جزئیاتی از عملیات جست‌وجو و ابهام‌هایی که به گفته او در جریان این عملیات وجود داشته، مطرح کرد.
کولیوند در پاسخ به پرسشی درباره احتمال ترور رئیس‌جمهور پیشین ایران گفت: «من این اعتقاد را دارم که شهید رئیسی ترور شد و هیچ‌وقت نمی‌توانم بپذیرم که این حادثه طبیعی بوده است.»
او با بیان اینکه شرایط محل سقوط برایش عادی نبوده، تأکید کرد که از نظر او پیچیدگی‌های این حادثه با یک سانحه معمولی همخوانی نداشته است.
روایت کولیوند از موقعیت‌های مکانی اشتباه
رئیس جمعیت هلال‌احمر در بخش دیگری از این گفت‌وگو به مشکلات نیروهای امدادی در یافتن محل دقیق سقوط اشاره کرد و گفت در جریان عملیات، موقعیت‌های مکانی اعلام‌شده با محل واقعی حادثه همخوانی نداشتند.
به گفته کولیوند، او حدود ساعت یک بامداد در فاصله‌ای نزدیک به محل حادثه قرار گرفته بود و حتی بوی سوختگی را احساس می‌کرد، اما موقعیت مکانی‌ای که به او نشان داده می‌شد، حدود ۱۰ کیلومتر با آن محل فاصله داشت.
او درباره منشأ این اختلاف گفت موقعیت‌ها از طریق افرادی که از اطلاعات آنتن‌های تلفن همراه استفاده می‌کردند، اعلام می‌شد و گاهی مختصات ارائه‌شده اشتباه بود.
کولیوند اظهار داشت: «انگار آنجا اختلالی ایجاد می‌شد یا اتفاقی می‌افتاد که باعث می‌شد موقعیت‌ها اشتباه باشند. این مسئله برای من هیچ‌وقت عادی نبود.»
او همچنین با اشاره به وضعیت ارتباطات گفت هنگامی که نیروها به محل رسیدند، تلفن‌های همراه آنتن داشتند و اینترنت نیز برقرار بود؛ با این حال، برای او این پرسش مطرح بود که چرا با وجود وجود آنتن و زنگ خوردن تلفن‌ها، ارتباط مؤثر برقرار نمی‌شد و موقعیت‌های مکانی دقیق در اختیار تیم جست‌وجو قرار نمی‌گرفت.
این اظهارات، از نگاه کولیوند، یکی از بخش‌های مبهم عملیات جست‌وجو بوده است؛ با این حال، او در این گفت‌وگو مدرک فنی مستقلی برای اثبات اینکه اختلال احتمالی عمدی بوده یا ارتباطی با سقوط بالگرد داشته است، ارائه نکرد.
کولیوند: تیم ایرانی محل بالگرد را پیدا کرد
رئیس جمعیت هلال‌احمر در بخش دیگری از صحبت‌هایش، روایت خود از چگونگی پیدا شدن محل سقوط را شرح داد و تأکید کرد که نیروهای ایرانی محل بالگرد را شناسایی کردند.
به گفته او، در جریان عملیات ۱۶ تیم در حال جست‌وجو بودند و یک پهپاد متعلق به سپاه پاسداران نیز برای بررسی منطقه به کار گرفته شد. کولیوند گفت این پهپاد با پوشش هلال‌احمر در عملیات حضور داشت و نخستین نشانه از محل حادثه از طریق تصاویر آن به دست آمد.
او توضیح داد که اپراتور پهپاد پس از مشاهده نشانه‌ای روی نمایشگر، محل را به تیم اطلاع داد. فاصله آن نقطه تا نیروهای جست‌وجو حدود دو کیلومتر بود، اما به دلیل دشواری مسیر، تقریباً ۲۰ دقیقه طول کشید تا آنها به محل برسند.
کولیوند همچنین با اشاره به شرایط دشوار منطقه گفت بارندگی، تاریکی، سرمای هوا، زمین گِلی و لغزنده و نبود دید کافی، حرکت نیروهای امدادی را بسیار دشوار کرده بود. او گفت چند بار در جریان عملیات از ارتفاع سقوط کرده است.
روایت رئیس هلال‌احمر از نقش ترکیه و روسیه
کولیوند در این گفت‌وگو به کمک‌های خارجی در عملیات جست‌وجو نیز اشاره کرد. به گفته او، وزارت امور خارجه ایران از ترکیه درخواست کمک کرده بود و این کشور یک پهپاد به منطقه فرستاد؛ اما مختصاتی که پهپاد ترکیه‌ای ارائه کرده بود، از نظر او اشتباه بود.
این اظهارات در حالی مطرح می‌شود که در گزارش‌های رسانه‌ای زمان حادثه، از شناسایی یک منبع حرارتی در منطقه سقوط توسط پهپاد ترکیه و ارسال مختصات آن به مقام‌های ایرانی خبر داده شده بود. کولیوند در روایت تازه خود بر نادرست بودن مختصات دریافتی تأکید کرده و گفته است محل حادثه در نهایت با تلاش نیروهای ایرانی شناسایی شد.
او همچنین گفت روسیه پیشنهاد اعزام نیروهای کمکی را مطرح کرده بود و بالگرد دید در شب، هواپیما و نیروهای عملیاتی را فرستاد؛ اما این کمک‌ها صبح به منطقه رسیدند، زمانی که به گفته او پیکر جان‌باختگان پیدا شده بود.
پیکر جان‌باختگان کجا پیدا شد؟
رئیس جمعیت هلال‌احمر درباره محل قرار گرفتن پیکرها نیز توضیح داد و گفت ابراهیم رئیسی، حسین امیرعبداللهیان و برخی دیگر از همراهان در یک محدوده پیدا شدند. به گفته او، پیکر محمدعلی آل‌هاشم، امام جمعه وقت تبریز، حدود ۵۰ تا ۱۰۰ متر دورتر از محل قرار گرفتن دیگر جان‌باختگان بود.
بالگرد حامل ابراهیم رئیسی، رئیس‌جمهور وقت ایران، و همراهانش روز ۳۰ اردیبهشت ۱۴۰۳ در منطقه‌ای کوهستانی در استان آذربایجان شرقی سقوط کرد. در این حادثه هر هشت سرنشین، از جمله رئیسی و امیرعبداللهیان، جان باختند. شرایط جوی نامساعد، مه غلیظ و دشواری دسترسی به منطقه از عوامل مؤثر در دشوار شدن عملیات جست‌وجو بودند.
گزارش رسمی درباره علت سقوط چه می‌گوید؟
اظهارات تازه کولیوند درباره اعتقاد او به ترور، یک ادعا و برداشت شخصی است و به‌خودی‌خود به معنای اثبات ترور بودن حادثه نیست.
ستاد کل نیروهای مسلح ایران در گزارش نهایی منتشرشده در ۱۱ شهریور ۱۴۰۳، علت اصلی سقوط بالگرد را شرایط پیچیده جوی منطقه و شکل‌گیری ناگهانی مه غلیظ و بالارونده و در پی آن برخورد بالگرد با کوه اعلام کرد. در این گزارش گفته شد بررسی‌های کارشناسی نشانه‌ای از خرابکاری در قطعات و سامانه‌های بالگرد نیافته و نقش جنگ الکترونیک، میدان مغناطیسی، لیزر و هدف قرار گرفتن بالگرد نیز منتفی اعلام شده است.
بنابراین، سخنان اخیر رئیس جمعیت هلال‌احمر پرسش‌هایی را درباره تجربه او از عملیات جست‌وجو و مشکلات موقعیت‌یابی مطرح می‌کند، اما با گزارش رسمی علت سقوط تفاوت دارد. برای اثبات ادعای ترور یا عمدی بودن اختلال‌های احتمالی، شواهد فنی و مستندات مستقلی لازم است که در اظهارات منتشرشده از کولیوند ارائه نشده است.
**منابع:** همشهری‌آنلاین، خبرنامه دانشجویان ایران، خبرگزاری آناتولی و گزارش نهایی ستاد کل نیروهای مسلح.
- 9
- 2
