یک رویارویی بی‌سابقه میان ترامپ و روحانی

به گزارش خبرآنلاین، دو مرکز نفتی عربستان که مهمترین مراکز تولید و صادرات نفت جهان است، روز شنبه پس از حملات سنگین حوثی‌ها با ۱۰ فروند پهپاد سوختند. طبق اعلام منابع خبری متعاقب این آتش سوزی، تولید روزانه نفت عربستان سعودی این کشور ۵۰ درصد کاهش یافته است.

کارشناسان می گویند، این سومین حمله نیروهای انصارالله یمن به تأسیسات نفتی شرکت آرامکو در کمتر از یک سال است و حملۀ پهپادی اخیر بیانگر تحولات جدید در عرصۀ میدانی جنگ یمن و همچنین تحولات خاورمیانه است.

 ساعاتی پس از حادثۀ شنبه، مایک پمپئو، با تکرار ادعاهای بی‌اساس خود علیه ایران، مدعی شد تهران پشت عملیات پهپادی مقاومت یمن علیه تاسیسات نفتی عربستان سعودی بوده است. متعاقباً محمد جواد ظریف وزیر امور خارجه کشورمان در پیامی توییتری در واکنش به ادعای پمپئو علیه ایران مبنی بر اینکه حمله به مجموعه پالایشگاهی شرکت آرامکو کار ایران بوده، نوشت: مایک پمپئو که در «فشار حداکثری» شکست خورده است، به «دورغ حداکثری» روی آورده است. وی افزود: مقصر دانستن ایران، به فاجعه خاتمه نخواهد داد. پذیرفتن طرح پانزدهم آوریل ما برای پایان دادن به جنگ و آغاز مذاکرات ممکن است به آن پایان دهد.

ژاک اوبر اودیه، روزنامه نگار فرانسوی در تحلیلی با عنوان" یک رویارویی خطرناک میان ایران و آمریکا" در روزنامه اقتصادی لزاکو، چاپ پاریس، حملۀ پهپادی نیروهای انصارالله یمن به پالایشگاه عربستان و تأثیر آن بر ملاقات روحانی و ترامپ در نشست سالانه مجمع عمومی سازمان ملل مورد بررسی قرار داده است. در این یادداشت آمده است:

چه ایران مسئول مستقیم حملات روز شنبه علیه تأسیسات نفتی عربستان باشد و چه متحدان این کشور یعنی حوثی ها دست به این کار زده باشند، اساساً تفاوتی میان این دو نیست و اصولا پیام مهم این اتفاق اینست که در آینده شاهد تشدید تنش ها میان دو قدرت مهم ژئوپولیتیک خاورمیانه و در سویی دیگر رویارویی ایران و آمریکا خواهیم بود. و این اتفات در حالی رخ می دهد که تنها چند روز به آغاز هفتاد و چهارمین نشست سالانه مجمع عمومی سازمان ملل در نیویورک مانده، ملاقات روحانی و ترامپ و احتمال وقوع آن جدی است؛ اتفاقی که در صورت بروز، برای اولین بار از زمان وقوع انقلاب اسلامی ایران پس از ۴۰ سال، میان دو رییس جمهور ایران و آمریکا رخ می دهد.  

پمپئو، وزیر خارجه آمریکا، ایران را به دست داشتن در حادثۀ روز شنبه در تأسیسات نفتی عربستان متهم کرده است. مسئله ای که می تواند چشم انداز رابطه میان ایران و آمریکا را تیره کند.

این در حالی است که امانوئل مکرون، رییس جمهور فرانسه، چند هفته پیش با طرح ابتکاری برای آشتی ایران و آمریکا، محمدجواد ظریف را به فرانسه و به محل نشست گروه ۷ در بیاریتس فرانسه خوانده بود.

تنها چند ساعت قبل از حمله به دو میدان نفتی عربستان، ترامپ احتمال دیدار با همتای ایرانی در حاشیه نشست مجمع عمومی سالانه سازمان ملل را رد نکرده بود. او در این باره تأکید کرده بود که ایران کشوری با پتانسیل بالاست و قصد دارد تا به یک توافق دست پیدا کند. ظاهرا برای دستیابی به همین هدف بود که مشاور تندرو و ضدایرانی خود را به شکل خشنی از این سمت خلع کرد.

بازگشت به عقب میان دو دشمن دیرینه ۴۰ ساله شکل پیچیده ای به خود گرفته است. با آمدن دونالد ترامپ، یکی از اقدامات اولیه وی، خروج از توافق هسته ای میان قدرتهای جهان با ایران و تشدید تحریمها علیه این کشور بود تا فشارها علیه تهران را به حداکثر برساند. تا به این لحظه، تلاشهای صورت گرفته برای بازگشت، به خصوص از سوی فرانسه- یکی از امضاکنندگان توافق هسته ای- در کنار انگلستان، روسیه و چین تأثیر بسیار اندکی داشته است.  در جبهه ای دیگر ایران، پا را از توافقات هسته ای فراتر نهاده و غنی سازی را از سر گرفته و در حال افزایش ذخایر اورانیوم غنی شده است؛ مسئله ای که می تواند به تنش ها دامن بزند.

زهرا خدایی