سیـــرک مســـی

مسی و همسرش آنتونلا روکوزو آمده‌اند، حتی بچه‌ها را توی خانه گذاشته‌اند تا تمرکز بیشتری داشته باشند. مسی می‌گوید یک شب دیگر با بچه‌ها می‌آید. مسی ترجیح داد تا قبل از افتتاح رسمی هیچ چیز را نبیند اما در طول ساخت شو درگیر بود، شویی که روند زندگینامه‌ای نداشت بلکه بیشتر به دستاوردها، استعداد، هواداران و خانواده مسی می‌پرداخت. مختار عمر شریف مختار نویسنده و کارگردان این شو می‌گوید: «اولین چیزی که مسی به من گفت این بود که خوشحالم روی داستان زندگی‌ام تمرکز ندارید چون تبلیغاتی هست که این کار را انجام می‌دهد، همه این کار را می‌کنند، شما مسیر متفاوتی را در پیش گرفته‌اید که برای من جذاب است.»

کسی که روی طناب راه می‌رفت، تعادل او را به تصویر می‌کشید و آنهایی که به تور بالای استیج می‌افتادند، بیش از ۶۰۰ گل او را نشان می‌دادند، هنرمندی که با نردبان طنابی به آسمان می‌رود، فشار زدن یک پنالتی را عینیت می‌بخشد... نفس در سینه مسی حبس می‌شود وقتی نوبت به آکروبات‌باز می‌رسد. بعد از اینکه به شدت زمین می‌خورد، تیم پزشکی به سراغش می‌آید و ادای بردن او با برانکارد را درمی‌آورد. تلاش می‌کند بدنش را طوری قرار ‌دهد که همه ببینند، سرش را جایی می‌گرداند که نباید و استخوان از مفصل بیرون می‌زند. هواداران حاضر از لای انگشتانشان نگاه می‌کنند و این صحنه با تشویق مسی به پایان می‌رسد

سیرک آفتاب، با یک نمایش زیبا که ترکیبی از طنز، هنر و حرکات خارق العاده است، تلاش کرده تا زندگی و حرفه مسی را روی صحنه بیاورد

سم مارسدن- ادواردو فرناند

لیونل مسی به لوییس سوارس نگاه کرد، با شگفتی و هماهنگی، هر دو روی پایشان ایستادند و آنچه دیده بودند را تحسین و تشویق کردند: یک نفر روی طناب سیرک نردبان گذاشت و با دست‌هایش از آن بالا رفت. دو بازیکن بارسلونا نشسته بودند، آن جلو و وسط، برای صحنه‌ای دست می‌زدند که طراحی‌اش براساس تعادل بی‌نظیر مسی در بارسلونا بود و «سیرک آفتاب» این برنامه را برای ادای احترام به دوران حرفه‌ای فوق‌ستاره آرژانتینی تدارک دیده بود. مسی دورانی شاید تکرارنشدنی در فوتبال دارد؛ امروز پانزدهمین سالگرد نخستین بازی حرفه‌ای او برای تیم اول بارسلونا است اما واقعاً چند نفر دیگر از فوتبالیست‌ها در گذشته یا حال، شانس داشته‌اند به این سبک مورد تقدیر و توجه قرار گیرند؟

به برنامه «مسی ۱۰» سیرک آفتاب خوش آمدید.

هر صحنه برای مسی آشنا است و به نشانه تأیید سرش را تکان می‌دهد؛ تلفیق فوتبال با سیرک. ترامپولین، دیابولو، آکروباتیک، بازی‌های ایکاریا، طناب‌های عمودی، رقص شیر و یک آدم درشت هیکل با لباس داور که نقش دلقک را به او سپرده‌اند و همه برای تقدیر از بازیکن آرژانتینی و دوام و درخششی که داشته، اینجا هستند. شعار این شو «در همه ما یک شماره ۱۰ وجود دارد» است که روی پوسترهایش در همه شهر پخش شده، از پلازا کاتالونیا تا مرکز تمرین بارسلونا، سنت خوان دسپی.

اگر کمی گیج شده‌اید بگذارید دو سال قبل را مرور کنیم وقتی کمپانی تولیدی پاپ آرت میوزیک نخستین بار با کمپانی کانادایی سیرک آفتاب در ایالت کبک تماس گرفت و ایده یک شو با محوریت شماره ۱۰ بارسلونا را مطرح کرد. بیتلز قبلاً چنین کاری را درباره الویس پریسلی کرده بود، یک شو هم درباره مایکل جکسون ساخته شد اما کسی از دنیای ورزش آن هم کسی که هنوز فعالیت می‌کند(؟) هرگز.

مدیر اجرایی سیرک، شارل ژورون درباره واکنش خود وقتی این طرح را روی میزش در مونترآل گذاشتند، گفت: «فکر کردم دیوانه شده‌اند اما گفتم باشد، به شما نه جواب منفی می‌دهم نه مثبت چون این کار با آنچه تا الان انجام داده‌ایم و نشسته‌ایم و تماشایش کرده‌ایم، تفاوت بسیاری دارد. ارقامی نجومی مطرح بود، او در اینستاگرام به تنهایی ۱۳۳ میلیون فالوئر دارد، جذابیتش کم‌نظیر است و چه اسطوره فوق‌العاده‌ای است اما باید اینطور فکر می‌کردیم که اگر در این پروژه درگیر شویم و بتوانیم موفقیتی به دست آوریم، برنده بزرگی خواهیم بود.»

درک سریعی که به قول ژورون به وجود آمد این بود که باید «یک بیان سیرکی از مسی» بسازند و این آسان‌تر از چیزی بود که تصور می‌کردند. تعدادی کلمه بارها تکرار می‌شد: سرعت، دقت، دید، تعادل، تلاش، قدرت، مهارت، انگیزه. همه جادوی مسی در زمین در کارهای سیرک قابل بیان بود. هیجان به اوج رسیده و این قطار راه افتاده بود. بزرگترین کمپانی سیرک جهان می‌خواست با بهترین فوتبالیست جهان همکاری کند، نوعی از همکاری که خودتان هم نمی‌دانستید چقدر برای دیدنش اشتیاق دارید. دو سال بعد فرش قرمز برای خانواده سلطنتی اسپانیا و آرژانتین در پارک دل فوروم بارسلونا پهن شد. تشکیلات جشنواره موسیقی پریماورا حالا خانه «شوی مسی» شده-تا دسامبر- جایی که با زمین نوکمپ و محل هنرنمایی مسی تنها ۱۰ کیلومتر فاصله دارد. یک بنای سفید بزرگ در ۵۰۰ متری دریا با دو جایگاه که هر کدام ۱۵۰۰ صندلی دارد اطراف استیج را گرفته‌اند که به شکل زمین فوتبال درآمده. روز دهم ماه دهم- اگر حواستان پرت شده شماره مسی هم همین است- پرده بالا رفت.

شکیرا آمده بود ببیند. همینطور پاس وگا و برخی از بازیگران سریال «سرقت پول» شبکه نتفلیکس. کارلوس ویوس و نیکی جام خواننده‌های مشهور به اضافه لوس کافرس که یکی از گروه‌های موسیقی مورد علاقه مسی است (کار آهنگساری شو به عهده آنها بوده). سوارس هم به مسی ملحق شد اما در مجموع تعداد فوتبالیست‌ها زیاد نیست به خاطر اینکه در فوتبال ملی درگیر هستند. نوجوان و پدیده جدید بارسلونا آنسو فاتی آمده مثل بازیکن پیشکسوت این تیم خوسه پینتو. این دروازه‌بان سابق که تهیه کننده موسیقی و یکی از دوستان نزدیک مسی شده، در طول فرآیند تولید زیاد به سیرک آمده ضمن اینکه این دو ترَک را برای این برنامه تهیه کرده است.

مسی و همسرش آنتونلا روکوزو آمده‌اند، حتی بچه‌ها را توی خانه گذاشته‌اند تا تمرکز بیشتری داشته باشند. مسی می‌گوید یک شب دیگر با بچه‌ها می‌آید. مسی ترجیح داد قبل از افتتاح رسمی هیچ چیز را نبیند اما در طول ساخت شو درگیر بود، شویی که روند زندگینامه‌ای نداشت بلکه بیشتر به دستاوردها، استعداد، هواداران و خانواده مسی می‌پرداخت. مختار عمر شریف مختار نویسنده و کارگردان این شو می‌گوید: «اولین چیزی که مسی به من گفت این بود که خوشحالم روی داستان زندگی‌ام تمرکز ندارید چون تبلیغاتی هست که این کار را انجام می‌دهد، همه این کار را می‌کنند، شما مسیر متفاوتی را در پیش گرفته‌اید که برای من جذاب است.»

مختار بعد از ملاقات اول چهار بار دیگر با مسی دیدار کرد. او ادامه داد: «به عنوان یک هوادار، اگر مسی را بشناسید، می‌دانید خیلی ساکت است و دوست ندارد درباره زندگی شخصی‌اش حرف بزند. فکر اول من این بود که این کار ربطی به زندگی شخصی‌اش نخواهد داشت اما مسی گفت: می‌خواهم خانواده‌ام هم در نمایش باشند چون آنها در چیزی که الان من هستم، نقش مهمی داشتند. این باعث شد کمی عقب‌تر بروم. بعد از او پرسیدم بیشتر درباره تصویری که می‌خواهد ارائه کند، توضیح دهد او فقط گفت کارتان عالی است اما تلاش کنید بیشتر روی موفقیت‌های من تمرکز کنید. ما نمی‌خواهیم او را مثل خدا تقدیس کنیم، نمی‌خواهیم او را بپرستیم، خودش هم چنین چیزی نمی‌خواهد.»

اما مختار که یک طرفدار فوتبال رشدکرده در انگلیس است، چطور از عهده همه اینها برآمد؟

او از سابقه خودش برای تلفیق فوتبال و آکروباتیک در شروع نمایش استفاده کرد. آزادکارها با توپ تردستی می‌کردند و آنها که ایکاریا اجرا می‌کردند، گرم کردن رختکن را به نمایش گذاشتند. صحنه‌های دیگر به توانایی‌ها و دستاوردهای مسی اشاره داشت. کسی که روی طناب راه می‌رفت، تعادل او را به تصویر می‌کشید و آنهایی که به تور بالای استیج می‌افتادند، بیش از ۶۰۰ گل او را نشان می‌دادند، هنرمندی که با نردبان طنابی به آسمان می‌رود، فشار زدن یک پنالتی را عینیت می‌بخشید، کار سنتی چینی مجسمه شیر ادای احترامی است به نگاه و دید مسی و پشتک و بالانس آخر اشاره به شادی مسی است با انگشتانش به سمت آسمان که یادبود پدربزرگ و مادربزرگ فقیدش است.

نفس در سینه مسی حبس می‌شود وقتی نوبت به آکروبات‌باز می‌افتد. بعد از اینکه به شدت زمین می‌خورد، تیم پزشکی فاجعه به سراغش می‌آید و ادای بردن او با برانکارد را درمی‌آورد. تلاش می‌کند بدنش را طوری قرار ‌دهد که همه ببینند، سرش را جایی می‌گرداند که نباید و استخوان از مفصل بیرون می‌زند. هواداران حاضر از لای انگشتانشان نگاه می‌کنند و این صحنه با تشویق مسی به پایان می‌رسد.

بعد داور، یک کوتوله نتراشیده نخراشیده با صدایی کلفت و یک سوت که می‌داند چطور شوخ طبعی مسی را قلقلک دهد. توپ همیشه آنجا است همانطور که در زمین فوتبال نزدیک شماره ۱۰ است اما بقیه شکل سوررئال دارد مثل یک ربات فوتبالی صنعتی که بازویی با شش محور دارد و همه جای این سیرک دو نیمه‌ای که در دو ۴۵ دقیقه اجرا می‌شود، حاضر است.

مختار می‌گوید این نمایش در مورد مسی منحصر به فرد است حتی اگر برخی از قسمت‌های آن قابل عمومیت بخشیدن باشد: «ببینید، مثلا زلاتان ابراهیموویچ نمایش کاملاً متفاوتی خواهد داشت اگر بخواهیم درباره‌اش بسازیم یا دیوید بکام که فعالیت زیادی در مد دارد. در مورد مسی یک حس خاص از صداقت و فروتنی وجود دارد که آن را از ملاقات با او گرفته‌ام. با وجود جایگاهی که در حال حاضر دارد همچنان احساس می‌کند کارهای زیادی مانده که باید انجام دهد. همچنان رکورد می‌شکند و حس می‌کند به اندازه کافی موفق نبوده. این چیزی بود که بیش از همه الهام‌بخش من بود و می‌دانستم که همچنان به جلو می‌رود. می‌خواستم در این شو این حس را القا کنم.»

در عین حال، صحنه‌هایی از گل‌های مسی، لحظات مسی و انیمیشن مسی روی اسکوربورد با حرکات سیرک مونتاژ می‌شود. دو پیراهن شماره ۱۰ غول‌پیکر مسی در یک مرحله از شو به نمایش درمی‌آید، یکی برای بارسلونا و دیگری برای آرژانتین. پیراهن آبی و سفید آلبی سلسته روی سر مسی می‌افتد و شعار «روز جشن» که شعار معروف هواداران بارسلونا است، شب فوق‌العاده مسی را تکمیل می‌کند. پایان شو توپ‌های طلایی است که از آسمان می‌افتد و این بنر پایانی که رویش نوشته: «در همه ما یک شماره ۱۰ وجود دارد».

مختار توضیح می‌دهد: «این برای عینیت بخشیدن به سختکوشی مسی است و اینکه به مردم بگوییم این موفقیت و شهرت و اعتبار به او اختصاص ندارد شما هم می‌توانید اگر تلاشی که در این نمایش دیدید را از خودتان به خرج دهید. یعنی می‌توانید شماره ۱۰ درونتان را فعال کنید، هر شغلی که دارید، دکتر هستید یا افسر پلیس یا هر چه، می‌توانید این کار را بکنید.»

هیچ داستانی از مسی کامل نمی‌شود مگر با کریستیانو رونالدو مقایسه شود. آیا این سیرک با دعوای جاودان فوتبال فاصله گرفته. مختار که طرفدار منچستریونایتد است، با لبخند می‌گوید: «پاسخ من کاملاً ساده است. مسی آن نگاهی که می‌تواند یک شو درباره‌اش ساخته شود را دارد. مسی این نگاه را داشت. ممکن بود کسی بیاید و بگوید، یک شو درباره رونالدو بسازیم اما کسی نیامده و برعکس سفارش کار مسی را داده‌اند. خوشحالم که توانستم یک نمایش برای مسی بسازم. من عاشق شعر زندگی مسی هستم و خوشحالم که در این جشن سهمی داشتم.»

ژورون می‌گوید سخت است یک نفر دیگر مثل مسی پیدا شود که ارزش یک کار ورزشی برای سیرک را داشته باشد: «باید چیزی در این سطح داشته باشد بنابراین حالا که یکی درباره مسی ساخته شده، شما شاید به اطراف نگاه کنید و چشم بگردانید که آیا کس دیگری هست که برایش بسازید، شاید بعضی‌ها هم بیایند و بگویند یکی برای من بساز، یکی برای من بساز.»

در حالی که رونالدو تشکیلات مرتب‌تری دارد اما حالا مسی یک سیرک دارد که می‌تواند به پارک خودش که قرار است در سال ۲۰۲۰ در چین افتتاح شود، اضافه کند. مسی در زمین فوتبال به جاودانگی رسیده و حالا از اینکه بیرون آن نیز به این جاودانگی برسد، استقبال می‌کند.