یکشنبه ۳۱ تیر ۱۴۰۳
۱۷:۲۲ - ۲۱ آذر ۱۳۹۷ کد خبر: ۹۷۰۹۰۵۷۱۶
حقوقی، قضایی و انتظامی

محسن شاهین، وکیل دادگستری و مدرس دانشگاه مطرح کرد؛

تبعات قضايی سرقت مسلحانه از بانك‌ها و صرافی‌ها

سرقت مسلحانه از بانک,اخبار اجتماعی,خبرهای اجتماعی,حقوقی انتظامی

از زمانی که مالکیت در بین مردمان جهان اهمیت پیدا كرد، موضوع حفظ و نگهداری مال و مجازات متعرضین به آن نیز مورد توجه مردم، ادیان، قبایل، گروه‌ها و دولت‌ها قرارگرفت . در قدیمی‌ترین قانون مدون جهان ـ مجمع القوانین حمورابی ـ نیزبرای این جرم مجازات تعیین گردیده بود .

 

سرقت با توجه به ساختار وقوع آن که سهل در ارتکاب و دارای برخورداری از منفعت مستقیم برای سارقین است در جوامع مختلف و دوره‌های گوناگون، از جمله جرایمی است که با کثرت تحقق مواجه است. هرچقدر جوامع پیشرفته‌تر شدند این جرم نیز تکامل یافته و شیوه‌های ارتکاب آن متفاوت شد و به تبع آن، سیاست جنایی درخصوص واکنش به آن نیز براساس این تنوع و گوناگونی، ضمانت اجراهای کیفری متعددی را در نظر گرفته است و برهمین اساس سرقت به انواع مختلف تقسیم شده و شرایط و مجازات هریک را نیز بر اساس این موارد تببین كرده‌اند . نظام حقوقی ایران نیز مستثنی از این امر نبوده و اولین قانون در خصوص سرقت در قانون مجازات‌های عمومی مصوب ١٣٠۴ وضع شده است . در خصوص برخی از انواع سرقت نیز مانند سرقت مسلحانه از منازل مسکونی و بانک ها، صرافی‌ها و جواهر فروشی‌ها نیز به موجب قوانین خاص این نوع رفتارها جرم انگاری و مجازات برای‌شان تعیین شده بود . بعد از پیروزی انقلاب اسلامی و به تبعیت از فقه اسلامی که حرمت مال مسلمان را هم ردیف حرمت خون او می‌داند، سرقت جرم دانسته شده و برای آن حد الهی و تعزیر در نظر گرفته شده است . بر این اساس و با توجه به طبقه بندی مجازات‌ها در قانون مجازات اسلامی در نظام حقوقی ایران بايد سرقت را به‌طور کلی به سرقت حدی و تعزیری تقسیم كرد و سرقت تعزیری نیز به انواع مختلف با توجه به شرایط وقوع تقسیم می‌شود .

 

مقنن در ماده ٢۶٧ قانون مجازات اسلامی ١٣٩٢ با وجود عدم تمایل به بیان تعریف جرایم و صرفا ذکر مصادیق آن‌ها ، جرم سرقت را تعریف و بیان داشته «سرقت ربودن مال متعلق به غیر » است .

 

سرقت حدی به موجب ماده ٢۶٨ قانون مجازات دارای چهارده شرط است که در صورت احراز و اثبات این موارد و وجود شرایط مسئولیت کیفری مرتکب محکوم به سرقت حدی شده و حد الهی بر او جاری می‌شود . البته ماده ٢٨١ قانون مجازات راهزنان و سارقانی که به‌صورت مسلحانه اقدام كنندو موجب سلب امنیت مردم و راه‌ها شوند را محارب دانسته است؛ مقنن بردن مال را در این ماده شرط ندانسته بلکه براساس شرایط جرم محاربه، دست به سلاح بردن و سلب امنیت مردم و راه‌ها را برای تحقق آن کافی دانسته است . موارد دیگر را می‌توان سرقت‌های تعزیری دانست که شامل ساده، مقرون به آزار و تهدید ، درشب ، از بانک‌ها و صرافی‌ها و طلا فروشی‌ها ، مغازه‌ها و سوپرمارکت‌ها، منازل مسکونی، وسایل مورد استفاده عموم، مناطق حادثه دیده، موزه‌ها و ... و نظایر آن‌ها می‌شوند .

 

موردی که در این نوشتار مورد نظر است، سرقت از بانک‌ها، صراف‌ها و طلافروشی‌هاست که به موجب ماده واحده‌ای تحت عنوان « سرقت مسلحانه از بانک‌ها ، صرافی‌ها یا جواهر فروشی ها» در سال ١٣٣٨ به‌صورت مستقل جرم انگاری شده است . اولین سوالی که به ذهن متبادر می‌شود، نسخ یا عدم نسخ این ماده واحده است ، در قوانین بعد از انقلاب، مقنن در هیچ قانونی این ماده واحده را صراحتا نسخ نكرده است این درحالی است که :

 

اول: با توجه به اصل چهار قانون اساسی و لزوم دون الحد بودن تعزیر نسبت به حدود الهی به استناد « من بلغ حدا فی غیر فهو من المعتدین » تعیین مجازات اعدام برای سارقین وفق ماده واحده با شبهه اساسی مواجه است .

 

دوم: میزان مجازاتی که در ماده واحده تعیین شده است با توجه به مقیدبودن آن، به نتیجه حاصله بستگی دارد؛ درصورت وقوع سرقت و بردن مال، حبس ابد با اعمال شاقه اعمال می‌شود، سابقه اجرای حبس با اعمال شاقه در ایران به زمان ناصرالدین شاه برمی‌گردد و اولین بار به‌صورت مکتوب در قانون مجازات‌های عمومی ١٣٠۴ تصویب شد و در قانون اصلاحی ١٣۵٢ نیز حذف شد و حبس جنایی و حبس جنحه‌ای جانشین حبس مجرد و تادیبی شدند . بدين صورت كه اگر سارقي در حین سرقت مرتکب قتل شود، مجازات اعدام اعمال می‌شود که این مجازات نیز بر اساس مقررات قصاص نسخ شده است. لذا امکان اعمال این مجازات‌ها عملا غیرممکن است.

 

سوم: قسمت انتهایی ماده واحده که اراده مرتکبان در عدم تحقق سرقت و بردن مال و قتل را در میزان حبس تعیینی موثر دانسته نیز در حال حاضر در ماده ١٢٢ قانون مجازات اسلامی تحت عنوان شروع به جرم مورد توجه مقنن قرار گرفته و جرم انگاری شده است و به نوعی ماده ١٢٢ آن را نسخ كرده است .

 

چهارم : سرقت‌های تعزیری در قانون مجازات کتاب پنجم تعزیرات مصوب ١٣٧۵ مواد ۶۵١ به بعد آورده شده است . که به نظر مي‌رسد در صورت وقوع سرقت از بانك‌ها ، صرافی‌ها و طلافروشی‌ها یکی از مواد ۶۵١ تا ۶۵۶ برای آن‌ها حسب زمان وقوع و اقدامات‌شان قابل اعمال است . اصولا سرقت از این مکان‌های مهم و با ارزش مادی به‌صورت مسلحانه واقع می‌شود و در بسیاری از موارد به‌عنوان محارب مجازات مي‌شوند، مستند قانونی محکومیت این سارقین ماده ٢٨١ قانون مجازات است که برای احراز و اثبات آن بايد :

 

اول: ثابت شود توسط راهزنان، سارقان و قاچاقچیان صورت پذیرفته است و هدف اصلی آن‌ها سرقت و قطع الطریق است.

 

دوم: باید حتما دست به سلاح ببرند، البته نیازنیست همه آن‌ها مسلح باشند تنها یک نفر کافی است. باید سلاح واقعی باشد، سرد یا گرم بودن آن فرقی ندارد.

 

سوم:مهم‌ترین شرط در این ماده بر هم خوردن امنیت مردم یا راه‌هاست.

 

با توجه به ماده٢٨١ قانون مجازات و ماده ۶۵٣ قانون مجازات کتاب پنجم تعزیرات در صورت وقوع سرقت و قطع الطریق مسلحانه بدوا بايد بر اساس شرایط ماده ٢٨١ محاربه مورد بررسی قرار گیرد و در صورتی که شرایط آن وجود نداشت ماده ۶۵٣ اعمال شود.

 

 

ghanoondaily.ir
  • 11
  • 3
۵۰%
نظر شما چیست؟
انتشار یافته: ۰
در انتظار بررسی:۰
غیر قابل انتشار: ۰
جدیدترین
قدیمی ترین
مشاهده کامنت های بیشتر
بزرگمهر بختگان زندگینامه بزرگمهر بختگان حکیم بزرگ ساسانی

تاریخ تولد: ۱۸ دی ماه د ۵۱۱ سال پیش از میلاد

محل تولد: خروسان

لقب: بزرگمهر

حرفه: حکیم و وزیر

دوران زندگی: دوران ساسانیان، پادشاهی خسرو انوشیروان

ادامه
صبا آذرپیک بیوگرافی صبا آذرپیک روزنامه نگار سیاسی و ماجرای دستگیری وی

تاریخ تولد: ۱۳۶۰

ملیت: ایرانی

نام مستعار: صبا آذرپیک

حرفه: روزنامه نگار و خبرنگار گروه سیاسی روزنامه اعتماد

آغاز فعالیت: سال ۱۳۸۰ تاکنون

ادامه
یاشار سلطانی بیوگرافی روزنامه نگار سیاسی؛ یاشار سلطانی و حواشی وی

ملیت: ایرانی

حرفه: روزنامه نگار فرهنگی - سیاسی، مدیر مسئول وبگاه معماری نیوز

شغل های دولتی: کاندید انتخابات شورای شهر تهران سال ۱۳۹۶

حزب سیاسی: اصلاح طلب

یاشار سلطانیبیوگرافی یاشار سلطانی

ادامه
زندگینامه امام زاده صالح زندگینامه امامزاده صالح تهران و محل دفن ایشان

نام پدر: اما موسی کاظم (ع)

محل دفن: تهران، شهرستان شمیرانات، شهر تجریش

تاریخ تاسیس بارگاه: قرن پنجم هجری قمری

روز بزرگداشت: ۵ ذیقعده

زندگینامه امامزاده صالح

باورها و اعتقادات مذهبی، نقشی پررنگ در شکل گیری فرهنگ و هویت ایرانیان داشته است. احترام به سادات و نوادگان پیامبر اکرم (ص) از جمله این باورهاست. از این رو، در طول تاریخ ایران، امامزادگان همواره به عنوان واسطه های فیض الهی و امامان معصوم (ع) مورد توجه مردم قرار داشته اند. آرامگاه این بزرگواران، به اماکن زیارتی تبدیل شده و مردم برای طلب حاجت، شفا و دفع بلا به آنها توسل می جویند.

ادامه
شاه نعمت الله ولی زندگینامه شاه نعمت الله ولی؛ عارف نامدار و شاعر پرآوازه

تاریخ تولد: ۷۳۰ تا ۷۳۱ هجری قمری

محل تولد: کوهبنان یا حلب سوریه

حرفه: شاعر و عارف ایرانی

دیگر نام ها: شاه نعمت‌الله، شاه نعمت‌الله ولی، رئیس‌السلسله

آثار: رساله‌های شاه نعمت‌الله ولی، شرح لمعات

درگذشت: ۸۳۲ تا ۸۳۴ هجری قمری

ادامه
آپولو سایوز ماموریت آپولو سایوز؛ دست دادن در فضا

ایده همکاری فضایی میان آمریکا و شوروی، در بحبوحه رقابت های فضایی دهه ۱۹۶۰ مطرح شد. در آن دوران، هر دو ابرقدرت در تلاش بودند تا به دستاوردهای فضایی بیشتری دست یابند. آمریکا با برنامه فضایی آپولو، به دنبال فرود انسان بر کره ماه بود و شوروی نیز برنامه فضایی سایوز را برای ارسال فضانورد به مدار زمین دنبال می کرد. با وجود رقابت های موجود، هر دو کشور به این نتیجه رسیدند که برقراری همکاری در برخی از زمینه های فضایی می تواند برایشان مفید باشد. ایمنی فضانوردان، یکی از دغدغه های اصلی به شمار می رفت. در صورت بروز مشکل برای فضاپیمای یکی از کشورها در فضا، امکان نجات فضانوردان توسط کشور دیگر وجود نداشت.

مذاکرات برای انجام ماموریت مشترک آپولو سایوز، از سال ۱۹۷۰ آغاز شد. این مذاکرات با پیچیدگی های سیاسی و فنی همراه بود. مهندسان هر دو کشور می بایست بر روی سیستم های اتصال فضاپیماها و فرآیندهای اضطراری به توافق می رسیدند. موفقیت ماموریت آپولو سایوز، نیازمند هماهنگی و همکاری نزدیک میان تیم های مهندسی و فضانوردان آمریکا و شوروی بود. فضانوردان هر دو کشور می بایست زبان یکدیگر را فرا می گرفتند و با سیستم های فضاپیمای طرف مقابل آشنا می شدند.

فضاپیماهای آپولو و سایوز

ماموریت آپولو سایوز، از دو فضاپیمای کاملا متفاوت تشکیل شده بود:

ادامه
نیلوفر اردلان بیوگرافی نیلوفر اردلان؛ سرمربی فوتسال و فوتبال بانوان ایران

چکیده بیوگرافی نیلوفر اردلان

نام کامل: نیلوفر اردلان

تاریخ تولد: ۸ خرداد ۱۳۶۴

محل تولد: تهران 

حرفه: بازیکن سابق فوتبال و فوتسال، سرمربی تیم ملی فوتبال و فوتسال بانوان

سال های فعالیت: ۱۳۸۵ تاکنون

قد: ۱ متر و ۷۲ سانتی متر

ادامه
حمیدرضا آذرنگ بیوگرافی حمیدرضا آذرنگ؛ بازیگر سینما و تلویزیون ایران

چکیده بیوگرافی حمیدرضا آذرنگ

نام کامل: حمیدرضا آذرنگ

تاریخ تولد: تهران

محل تولد: ۲ خرداد ۱۳۵۱ 

حرفه: بازیگر، نویسنده، کارگردان و صداپیشه

تحصیلات: روان‌شناسی بالینی از دانشگاه آزاد رودهن 

ادامه
محمدعلی جمال زاده بیوگرافی محمدعلی جمال زاده؛ پدر داستان های کوتاه فارسی

تاریخ تولد: ۲۳ دی ۱۲۷۰

محل تولد: اصفهان، ایران

حرفه: نویسنده و مترجم

سال های فعالیت: ۱۳۰۰ تا ۱۳۴۴

درگذشت: ۲۴ دی ۱۳۷۶

آرامگاه: قبرستان پتی ساکونه ژنو

ادامه
ویژه سرپوش