چرا ورزش ایران دچار هولیگانیسم شده است؟

لیگ برتر فوتبال ایران روزهای حساسی را تجربه می‌کند. رقابت در بالای جدول به اوج خود رسیده و تیم‌های بالانشین تلاش می‌کنند از کورس قهرمانی جا نمانند. هرچند پرسپولیس با پنج امتیاز اختلاف با تیم دوم، در صدر جدول قرار گرفته، اما دو تساوی برابر ذوب‌آهن و سپاهان باعث شد شرایط برای شاگردان برانکو سخت شود.

سرخ‌های پایتخت که دو سال پیاپی با اختلاف ۹ امتیاز قهرمان فوتبال ایران شدند، امسال کار سختی برای تکرار قهرمانی دارند. حالا استقلال و سپاهان امیدوار به لغزش پرسپولیس هستند و تلاش می‌کنند با کم کردن فاصله شرایط را برای قهرمانی در لیگ هجدهم فراهم کنند. تراکتورسازی تبریز که تا دو هفته قبل یکی از شانس‌های قهرمانی بود با سه شکست پیاپی از کورس قهرمانی جا ماند و تنها امیدش کسب سهمیه لیگ قهرمانان آسیاست. اما رقابت تیم‌ها در لیگ زیر سایه یک اتفاق بزرگ گم‌ شده است: اوباشگری هواداران.

جرج اورول درباره فوتبال می‌گوید: «فوتبال جنگ بدون تیراندازی است.» اگر به جمله اورول دقت کنیم، به‌ درستی آن پی می‌بریم. فوتبال یک جنگ است، ولی بدون تیراندازی. اما این جمله بیش از آنکه در زمین‌ بازی ظهور پیدا کند، در بین هواداران تیم‌ها بروز یافته است. هواداران افراطی همه جای دنیا وجود دارند. آنها به مردم عادی حمله می‌کنند؛ نیروی پلیس را مورد ضرب و شتم قرار می‌دهند؛ فضای ورزشگاه‌ها را ملتهب می‌کنند و خیابان‌ها را به تسخیر خود درمی‌آورند. آنها به‌ جای اینکه عاشق فوتبال باشند عاشق خشونت هستند.

هولیگان‌ها فوتبال را بهانه‌ای برای بروز خشونت کرده‌اند. قهرمانی در لیگ ارزش بالایی دارد، اما بدون تردید جان انسان‌ها در اولویت است. روز گذشته در بازی پرسپولیس و سپاهان، اتفاق‌های ناخوشایندی رخ داد. هواداران دو تیم در این دیدار حسابی از خجالت هم درآمدند و به یکدیگر حمله کردند. یک هفته قبل هم هواداران تراکتورسازی در تبریز چنین صحنه‌هایی را رقم زدند. البته باید گفت این اولین باری نیست که هواداران فوتبال فضای ورزشگاه‌ها را ملتهب کرده‌اند. پیش‌ از این هم شاهد چنین صحنه‌هایی در فوتبال ایران بوده‌ایم.

گویا خشونت تمام استادیوم‌های ورزشی ایران را فرا گرفته است. التهاب در ورزشگاه‌های ایران به‌ قدری زیاد شده که حتی کودکان هم در امان نیستند. اما این خشونت از کجا سرچشمه می‌گیرد؟ چرا ورزشگاه‌های ایران شاهد چنین صحنه‌های ناخوشایندی هستند؟ چرا ورزش ایران دچار هولیگانیسم شده است؟

مصطفی اقلیما، پدر مددکاری اجتماعی ایران، در گفت‌وگو با اعتمادآنلاین، دلیل خشونت در ورزشگاه‌های ایران را پایین آمدن آستانه تحمل مردم دانست و گفت: «خشونت در فوتبال ایران ریشه در خارج از استادیوم‌ها دارد. مشکلات اقتصادی و فقر فرهنگی دلیل اصلی این ناهنجاری‌هاست.»

رئیس انجمن مددکاری کشور تنها راه خروج از این بحران را اصلاح زیرساخت‌های کشور دانست و گفت: «تا زمانی که شرایط اقتصادی کشور بهبود پیدا نکند شاهد چنین اتفاق‌هایی خواهیم بود. مشکلات مادی باعث شده خشونت در خیابان‌ها، خانواده‌ها، ورزشگاه‌ها و دیگر نهادهای اجتماعی نمود پیدا کند. وقتی با افزایش قیمت‌ها در کشور مواجه هستیم و حقوق افراد کفاف زندگی آنها را نمی‌دهد فرد با مشکل روبه‌رو می‌شود. وقتی افراد مکانی برای تخلیه هیجان خود می‌یابند، تلاش می‌کنند این هیجان را با خشونت و دادوفریاد بیرون بریزند. استادیوم‌های ورزشی مکان مناسبی برای تخلیه هیجان است. همین موضوع نیز سبب بروز خشونت در ورزشگاه‌ها می‌شود.»

اقلیما در پایان گفت: «برای رهایی از این آسیب اجتماعی تنها یک‌ راه وجود دارد و آن هم فراهم کردن زیرساخت‌های مناسب در کشور است. ابتدا باید به اصلاح شرایط اقتصادی کشور بپردازیم. وقتی شرایط اقتصادی جامعه بهبود پیدا کند بداخلاقی نیز از جامعه دور خواهد شد.»