تعرفه‌های پزشکی و هزینه درمان؛ چرا هم مردم ناراضی‌اند و هم پزشکان؟

افزایش تعرفه‌های پزشکی تقریباً هر سال به یکی از بحث‌برانگیزترین موضوعات حوزه سلامت تبدیل می‌شود؛ موضوعی که از یک سو با اعتراض بیماران به گرانی درمان همراه است و از سوی دیگر، پزشکان و مراکز درمانی معتقدند تعرفه‌های موجود حتی هزینه واقعی ارائه خدمات را نیز پوشش نمی‌دهد. اما آیا مشکل اصلی خودِ تعرفه‌هاست؟

دکتر امیرمحسن ضیایی، معاون اسبق آموزشی وزارت بهداشت، در گفت‌وگو با خبرآنلاین معتقد است این اختلاف، ریشه‌ای عمیق‌تر دارد. به گفته او، تعرفه پزشکی در واقع قیمت تمام‌شده تولید یک خدمت درمانی است و اگر این قیمت به شکل مصنوعی پایین نگه داشته شود، نتیجه آن فرسودگی تدریجی بیمارستان‌ها و مراکز درمانی خواهد بود.

او تأکید می‌کند برخلاف تصور رایج، سهم دستمزد پزشک تنها بخش کوچکی از تعرفه را تشکیل می‌دهد و بخش عمده هزینه‌ها صرف تجهیزات پزشکی، دارو، هتلینگ بیمارستان، نیروی انسانی و اداره مراکز درمانی می‌شود. بنابراین واقعی نبودن تعرفه‌ها، بیش از آنکه به درآمد پزشکان مربوط باشد، توان ادامه فعالیت مراکز درمانی را تهدید می‌کند.

از سوی دیگر، ضیایی معتقد است مشکل اصلی اینجاست که بخش قابل توجهی از هزینه درمان مستقیماً از جیب مردم پرداخت می‌شود.

به گفته او، تا زمانی که بیمه‌ها تقویت نشوند و دولت سهم بیشتری در تأمین مالی سلامت بر عهده نگیرد، هرگونه افزایش تعرفه مستقیماً به فشار اقتصادی بر خانوارها تبدیل خواهد شد.

او راهکار را افزایش منابع نظام سلامت، تقویت بیمه‌ها و اجرای «خرید راهبردی خدمت» می‌داند؛ رویکردی که به گفته او می‌تواند هم فشار مالی بر مردم را کاهش دهد و هم امکان ارائه خدمات باکیفیت را برای مراکز درمانی حفظ کند. از نگاه این استاد دانشگاه، تجربه طرح تحول سلامت نیز نشان داده هر زمان دولت نقش پررنگ‌تری در تأمین هزینه‌های درمان ایفا کرده، هم پرداخت از جیب مردم کاهش یافته و هم رضایت عمومی افزایش پیدا کرده است.