تحلیلگر آمریکایی: دیدار روحانی از ژاپن می‌تواند برای روابط تهران و امریکا راهگشا باشد

"جورجو کافییرو" روز سه شنبه در گفت‌وگوی اختصاصی با ایرنا، دیدار قریب الوقوع اعلام شده رئیس جمهوری ایران از توکیو را تحولی بزرگ در روابط دو جانبه دانست و افزود این دیدار می تواند زمینه ساز گشایش در برخی از پرونده‌های پیچیده منطقه‌ای و بین المللی از جمله برجام، روابط ایران و آمریکا و روابط ایران و عربستان باشد.

وی ادامه داد: با وجود این که می‌خواهم درباره نتایج این سفر خوش‌بین باشم اما واقعیت این است در صورتی که دولت ترامپ در سیاست تحریم‌ها علیه ایران بازنگری نکند، نمی‌توان به دستاوردهای دیدار روحانی از ژاپن برای کاهش تنش‌ها میان جمهوری اسلامی و ایالات متحده خوش‌بین بود.

مدیر اجرایی اندیشکده (Gulf State Analytics) در عین حال اضافه کرد: لحن مقام‌های دولت ترامپ و همچنین رویکرد سران امارات متحده عربی و عربستان درباره ایران تغییراتی کرده که قابل توجه است و می‌تواند درباره دستاوردهای دیدار روحانی از ژاپن، خوش‌بین کننده باشد.

روابط ریشه دار توکیو با ایران

کافییرو یادآور شد: این دیدار قرار است در شرایطی صورت بگیرد که ژاپن مدتهاست خود را آماده می‌کند که نه تنها در خاورمیانه، بلکه در سطح جهان یک بازیگر فعال شود. سیاستگذاران ژاپن بر این باور هستند که اقتصاد قدرتمند آنها باید این کشور را به بازیگری فعال در عرصه بین المللی تبدیل کند.

وی افزود: ژاپن روابط خوبی با ایران و آمریکا دارد. روابط ژاپن با ایران عمیق و تاریخی است. این به ژاپن اجازه می‌دهد که نقش میانجی را بین ایران و آمریکا داشته باشد.

عضو اندیشکده بنیاد خاورمیانه تصریح کرد: ژاپن با کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس و همین‌طور عراق روابط خوبی دارد و می‌خواهد از این ظرفیت، بدون این که در سمت یکی از کشورها در درگیری‌ها باشد، برای حل  و فصل مشکلات بهره‌برداری کند.

کافییرو خاطرنشان کرد: روحانی در دیدار خود از ژاپن، برای گسترش روابط دو جانبه تلاش خواهد کرد، بویژه دو کشور در زمینه نفت و فناوری به یکدیگر نیاز دارند. با این حال به دلیل فشارهای تحریم های آمریکا، این گفت‌وگوها دشوار خواهد بود.

ضرورت تغییر سیاست ضدایرانی کاخ سفید

ایرنا پرسید برخی رسانه‌ها از چراغ سبز دولت ترامپ به توکیو برای میزبانی از آقای روحانی سخن می‌گویند. در صورتی که این اخبار درست باشد، این پرسش به میان می‌آید که چرا دولت ترامپ چنین رویکردی در پیش گرفته است؟

این تحلیلگر مسایل خاورمیانه پاسخ داد: سیاست فشار حداکثری ترامپ، نتیجه‌ای مورد نظرش را نداده است. به این معنی که تغییری در سیاست‌های منطقه‌ای ایران، آن گونه که کاخ سفید می خواست، به وجود نیامده است.

کافییرو اظهار کرد: همچنین، ایران در حال فاصله گرفتن از برجام است که دولت ترامپ را نگران می‌کند. به نظر من روشن است که دولت ترامپ در این مرحله به دنبال یک راه دوم است و فکر می‌کند ژاپن می‌تواند در خصوص ایران تاثیر گذار شود.

وی با تاکید بر این که خوش بینی محتاطانه‌ای درباره نتایج این دیدار دارد، گفت: به خاطر دارید که پس از دیدار آبه شینزو نخست وزیر ژاپن از ایران، چند عملیات برای خراب کردن نتایج این سفر انجام شد.

مدیر اجرایی اندیشکده "تحلیل کشورهای خلیج (فارس)" افزود: از سوی دیگر، ژاپنی‌ها در جریان دیدار روحانی خواستار اجرای کامل برجام از سوی ایران خواهند شد. البته مشخص نیست که آنها تا چه اندازه توان خواهند داشت تا ایران را به این کار راضی کنند چرا که تا تحریم‌ها علیه تهران برقرار است، ایرانی‌ها هیچ انگیزه‌ای برای اجرای پیمانی نخواهند داشت که ایالات متحده آن را زیر پا گذاشته است.

اهمیت تغییر لحن ترامپ

کافییرو با اشاره به آنچه مبادله زندانیان میان تهران و واشنگتن نامید، گفت: ترامپ از این رویکرد ایران ستایش کرده است که بسیار قابل توجه است. بی تردید این حسن نیت‌ها، خوش بینی و نوعی نگاه مثبت در پی خواهد داشت. این تغییری خوب در آستانه سفر روحانی به ژاپن است.

وی افزود: همزمان دو متحد آمریکا، عربستان و امارات متحده عربی، دست به تغییر سیاست‌های خود زده اند. پس از این که پهپادها در سپتامبر به زیرساخت‌های نفتی عربستان حمله کردند، اولویت‌ها، رویکرد و سیاست‌های این دو کشور نیز دستخوش تغییر شده است. این دو کشور وارد فرایند کاهش تنش‌ها با ایران شده اند.

این تحلیلگر سیاسی گفت: رهبران عربستان و امارات درک کرده‌اند که سیاست "فشار حداکثری" ترامپ ناکام مانده و در واقع تهدیدی برای آنها ایجاد کرده است که باید به آن رسیدگی شود.