
به گزارش میزان، نقش گمرک در واردات و صادرات کالا در کشور جهت جلوگیری از قاچاق ارز و کالا از اهمیت بالای برخوردار است.
میزان: حذف پروانههای کاغذی در گمرکات کشور چه مزیتهایی دارد؟
عسگری: پروانههای گمرکی یا در اصطلاح عامیانه برگه سبز گمرکی در گذشته کاغذی صادر میشد و این برگههای کاغذی به راحتی جعل میشد، به طور نمونه دفاتری در بندر عباس تأسیس و پروانههای گمرکی را جعل میکردند به نحوی که خیلیها اذعان دارند پروانههای جعلی این دفاتر خیلی واقعیتر از پروانههای اصلی به نظر میرسید؛ با این حال پس از الکترونیکی شدن گمرک، پروانههای کاغذی حذف و جای خود را به پروانههای الکترونیکی داده و تا الان هم ندیده و نشنیدهایم که کسی بتواند این پروانهها را جعل و برای مقاصد قاچاق استفاده نماید.
میزان: چه تعداد استعلام الکترونیکی محموله انجام میشود؟
عسگری: به طور میانگین هماکنون روزانه ۱۰۰۰۰ محموله از طریق نیروی انتظامی و یا دستگاههای ذیربط از گمرک به شکل الکترونیکی استعلام میشود که آیا کالا قاچاق است یا غیرقاچاق و سامانه گمرک به طور خودکار و بدون دخالت نیروی انسانی پاسخ را در مدت ۲تا ۳ دقیقه برای مأموران نیروی انتظامی ارسال میکند. مقایسه کنید نحوه استعلام الکترونیکی را با زمانی که باید با گمرک نامهنگاری میشد و پروانه را ضمیمه نامه میکردند تا به صورت دستی پاسخ استعلام برای گمرک ارسال و پس از حداقل یک ماه جواب نامه ارسال شود که آیا این محمولهای که توقیف شده قاچاق هست یا نه؟!
میزان: پنجره واحد مجازی با چند سازمان الکترونیکی شده است؟
عسگری: ارتباط گمرک با ایجاد پنجره واحد مجازی با ۲۷ سازمان الکترونیکی شده و همه این سازمانها در فضای مجازی و بدون دخالت عامل انسانی اطلاعات و مجوزهای ترخیص کالاها را به گمرک ارائه میکنند، مقایسه کنید این وضعیت را با زمانی که همه مجوزهای ترخیص به شکل کاغذی تحویل داده میشد و روزی نبود که شاهد جعل مجوزهای کاغذی سازمانهای مجوزدهنده برای قاچاق کالا در گمرک نباشیم.
میزان: آیا تبادل الکترونیکی اطلاعات با بانک مرکزی تأثیری بر روند عملکرد گمرک داشته است؟
عسگری: مدیریت منابع ارزی در شرایط ویژه اقتصادی با وجود تحریمها از اهمیت ویژهای برخوردار است و امروز با گمرک الکترونیک شاهد هستیم که اطلاعات کالاهای ترخیص شده که از منابع ارزی شبکه بانکی کشور استفاده کردهاند در بانک اطلاعاتی گمرک بهروز و به لحظه موجود است و به صورت آنلاین در اختیار بانک مرکزی قرار میگیرد، حال مقایسه کنید با گذشته که پروانههای گمرکی کاغذی بوده و پس از مهر پروانههای کاغذی در گمرک به بانک عامل به صورت کاغذی موضوع تسویه ارزی ارسال و تعهدات ارزی تسویه میشد و بعدها این اسناد در دسترس نبود و جعل هم میشد و در مواقعی شاهد بودیم که اشخاص حقیقی و حقوقی بدون اینکه کالایی وارد کشور کنند از سیستم بانکی ارز دریافت کرده و منابع ارزی کشور را به تاراج میبردند.
میزان: آیا تا به امروز بانک اطلاعات تجارت خارجی راه اندازی شده است؟
عسگری: امروز کمتر کسی هست که به قابلیتهای بزرگترین بانک اطلاعات تجارت خارجی کشور اذعان نکند و نقش این بانک اطلاعاتی را در پیشگیری و مبارزه با قاچاق کالا نادیده بگیرد؛ در گذشته نحوه کار بدین شکل بود که اطلاعات یک فرد به صورت مکاتبهای از هر گمرکی که لازم بود استعلام میشد و گمرک محل اطلاعات ثبت شده را اعلام و پس از تجمیع؛ گزارشهایی ارسال میشد که فقط شامل وزن، ارزش، نوع کالا و کشور فروشنده بود؛ اکنون این امکان فراهم شده که در لحظه و به صورت آنلاین اطلاعات اشخاص حقیقی و حقوقی به تفکیک وزن، ارزش، نوع ارز، نحوه انجام معامله، ارزش کالا، بانک عامل، نحوه خرید، اظهارکننده و جزییات کامل قابل دسترسی است و این امکان را میدهد که بتوان تجارت خارجی کشور را در چارچوب اهداف مبارزه با قاچاق کالا و ارز و مدیریت بهینه منابع ارزی و واردات کالاهای ضروری راحتتر رصد کرد. ضمن اینکه تمامی مجوزهای ترخیص کالاها به تفکیک هر کالا در بانک اطلاعاتی گمرک موجود و قابل بهرهبرداری است.
میزان: اتصال الکترونیکی بارنامهها به سامانه جامع گمرکی چه مزیتهایی دارد؟
عسگری: در حال حاضر مهمترین سند گمرکی در زمان اظهار بارنامه محسوب میشود و با گمرک الکترونیک بارنامهها به صورت الکترونیکی و از طریق شرکتهای حملونقل دریافت میشود، بنابراین ملاک ارزیابی و کارشناسی دربررسی اسناد گمرکی بارنامه الکترونیکی بوده و با این اقدام شرایطی فراهم شده تا اطلاعات بارنامه به صورت الکترونیکی با ثبت سفارش، مجوزهای ترخیص و اظهار فرد تطبیق داده شود و در صورت اظهار خلاف، سیستم به طور خودکار تخلف فرد اظهارکننده را تشخیص دهد؛ ضمن اینکه مسئولیت ارائه اطلاعات بارنامه از فرد اظهارکننده متوجه شرکتهای حملونقل که بسیار معتبر هستند و درصد تخلف در آنها نسبت به اشخاص به مراتب کمتر است، خواهد بود.
میزان: مانیفست الکترونیکی به چه منظور صورت میگیرد؟
عسگری: مانیفست شامل اطلاعات محموله به تفکیک نوع کالا، وزن و دیگر مشخصات است که قبلاً به صورت کاغذی دریافت میشد و امروز کاملاً الکترونیکی و از طرف شرکتهای حملونقل قبل از صدور ترخیصیه به گمرک ارسال میشود و این کار موجب شده تا علاوه بر حذف مانیفست کاغذی از چرخه اظهار و ترخیص کالا؛ اطلاعات کاملتر، معتبر و قابل اعتمادی در اختیار گمرک قرار گیرد و به نوعی شرکتهای حملونقل در تجارت سالم و پیشگیری از قاچاق کالا درگیر شدهاند. ضمن اینکه هماکنون فاکتور و تعیین منشأ ارز هم در گمرک الکترونیکی شده و تمامی این اطلاعات به صورت هوشمند با هم تطبیق داده میشود.
میزان: مانیتورینگ الکترونیکی کالاهای ترانزیتی چه کاربردهایی دارد؟
عسگری: موضوع تسویه ردیفهای مرزی و قصه پر غصه این مشکل را حتما شنیدهاید که کالایی با رویه ترانزیت از یک مرز وارد و باید از مرز دیگری خارج میشد؛ برای این کار یک گمرک به گمرک دیگر نامه میفرستاد که فلان محموله به سمت شما آمده و در مواقعی نامهها گم میشد یا گمرک مبدأ اعلام میکرد عامل انسانی یادش رفته که تسویه فلان ردیف مرزی را بزند و مشکلاتی از این قبیل که در نهایت پایان سال با چندین هزار ردیف مرزی تسویه نشده در ترانزیت مواجه بودیم و عملاً میتوان گفت بخشی از آنها قاچاق شده بود، اما اکنون با سامانه مانیتورینگ ترانزیت تسویه ردیفهای مرزی الکترونیکی و بهروز شده و مشخص میشود که محموله ترانزیتی کی از گمرک مبدأ حرکت و در چه فاصله زمانی به گمرک مقصد رسیده و یا تاخیر داشته است و اینکه با چنین اقدام بزرگی تعداد ردیفهای مرزی تسویه نشده از چندین هزار به تعداد انگشتان دست در سال ۱۳۹۵ رسیده است.
میزان: ردیابی الکترونیکی کارتهای بازرگانی یکبار مصرف چگونه صورت میگیرد؟
عسگری: داستان پیرزن زاغهنشینی که صدها دستگاه خودروی لوکس پورشه وارد کرده بود را حتماً شنیدهاید و از این قبیل افراد که متأسفانه تعدادشان هم بسیار زیاد است؛ متأسفانه عدهای افراد سودجو با سوءاستفاده از خلاهای قانونی کالاهای وارداتی را به نام افراد کم بضاعت وارد م کنن تا علاوه بر فرار از تخلفات احتمالی در گمرک؛ مالیات نیز نپردازند با این وجود بازرسی گمرک ایران در اقدامی قابل تحسین از طریق سامانه جامع گمرکی و سیستمهای هوشمند؛ کارتهای بازرگانی یکبار مصرف که عامل اصلی تخلفات گمرکی هستند را شناسایی و در موارد متعدد با رصد الکترونیکی از قاچاق کالا پیشگیری کرده است که البته این معضل از اشخاص حقیقی با تأسیس شرکتهای صوری به اشخاص حقوقی تسری پیدا کرده و میبایست نظارتها بر نحوه صدور این کارتها تشدید شود.
میزان: تبادل الکترونیکی اطلاعات با بنادر چه قابلیتهایی دارد؟
عسگری: با الکترونیکی شدن گمرک شرایطی فراهم شده که تبادل اطلاعات با بندر در بستر فضای الکترونیکی صورت گیرد و اطلاعات تالی بارهای تخلیه شده بنادر در اختیار گمرک قرار گرفته و به صورت سیستمی تطبیق داده شود.
میزان: پیادهسازی طرح درب خروج هوشمند در چه مراحلی است؟
عسگری: گمرک از اواخر سال گذشته این طرح را پیادهسازی و دفتر توسعه و تجهیز گمرک در برخی گمرکات راهبندهای هوشمند را به جای درب خروج قرار داده که اطلاعات ترخیص و صدور پروانه الکترونیکی از طریق سامانه جامع گمرکی به راهبندهای هوشمند وارد و با کشیدن کارت هوشمند امکان عبور کامیون از درب خروج گمرک پس از کنترل و تطبیق اطلاعات کامل فراهم میگردد.
میزان: الکترونیکی شدن صدور قبض انبار چه تأثیری بر مبادلات گمرک دارد؟
عسگری: در گمرکات مهم و پرکار ارتباط گمرک با انبارها که زیر نظر سازمان بنادر و دریانوردی و به صورت پیمانکاری فعالیت میکنند الکترونیکی شده و بنابراین اطلاعات صدور قبض انبار و خروج محمولهها در اختیار دو طرف قرار میگیرد و با این کار از صدور قبض انبار جعلی یا سوءاستفاده از پتههای بارگیری و ترخیص پیشگیری بهعمل میآید.
میزان: آیا گمرکات به امکانات کنترلی تجهیز شدهاند؟
عسگری: در دولت گذشته ۷ دستگاه ایکسری کامیونی پیشرفته در گمرکات بوده که این تعداد در حال حاضر به ۱۳ دستگاه افزایش پیدا کرده فعال است. در حال حاضر یک دستگاه ایکسری کامیونی بسیار پیشرفته که امکان ایکسری محمولهها در حال حرکت را فراهم میآورد تحویل گمرک شده و در گمرک شهید رجایی بندرعباس فعال شده و به تدریج تمامی کانتینرهای ورودی به بندر شهید رجایی تحت پوشش ایکسری قرار میگیرد. همچنین یک دستگاه پیشرفته دیگر نیز امسال خریداری و در گمرک دوغارون مستقر شده است. تمامی این تجهیزات از محل منابع داخلی گمرک خریداری شده است. یک دستگاه ایکسری کامیونی نیز از طریق مناقصه جهت استقرار در گمرکات خراسان رضوی از محل ۵۰ درصد اعتبارات استانی و ۵۰ درصد اعتبارات گمرک ایران خریداری شده و در حال ساخت است.
میزان: قرارداد ساخت و خرید دستگاه ایکسری به کجا رسید؟
عسگری: قرارداد ساخت و خرید ۵ دستگاه ایکسری کامیونی نیز با وزارت دفاع با هدف بهرهگیری از توانمندیها و تولیدات داخلی در ماههای گذشته منعقد شده که مدت این قرارداد ۱۰ ماه است و از محل تولیدات وزارت دفاع در گمرکات بازرگان به تعداد ۲ دستگاه و شلمچه، نوردوز و گلستان نیز هر یک به تعداد یک دستگاه نصب خواهد شد که براساس آخرین اقدامات، زمین گمرک بازرگان جهت نصب اولین ایکسری تولیدی وزارت دفاع تحویل نمایندگان وزارت دفاع شده است.
میزان: بخش خصوصی در ساخت و خرید دستگاه ایکسری چه نقش داشتهاند؟
عسگری: گمرک ایران در اقدامی دیگر برای استفاده از توانمندیهای بخش خصوصی جهت ساخت ایکسریهای پیشرفته کامیونی فراخوانی را منتشر کرده که شرکتهای واجد شرایط انتخاب شدهاند و مراحل نهایی انعقاد قرارداد با این شرکتها انجام شده و برای اولین شرکت انتخاب شده، گمرک میلک جهت نصب مشخص شده است.
توافق با سازمان انرژی اتمی جهت تولید یک دستگاه ایکسری کامیونی پیشرفته در مرحله اول، از دیگر اقدامهای گمرک در این خصوص است. تفاهمنامه تولید آن نیز پیش از این توسط طرفین امضا و عملیاتی شده است. قرار است با توجه به توانمندیهای دانشمندان سازمان انرژی اتمی در تولید ایکسریهای پیشرفته در ماههای آینده سفارشات بیشتری به این سازمان داده شود.
همچنین توافق با سازمان راهداری جهت خرید ۲ دستگاه ایکسری کامیونی و توافق با منطقه آزاد اروند جهت تحویل یک دستگاه دیگر، از دیگر اقدامات گمرک در این خصوص است.
میزان: سرمایهگذاران خارجی در ساخت و خرید دستگاه ایکسری نقش داشتهاند؟
عسگری: اضافه مینماید در اقدامی دیگر مقرر شده که کشور ژاپن هم منابع مالی خرید ۲ دستگاه ایکسری پیشرفته کامیونی را در چارچوب کمک و همکاریهای مشترک با جمهوری اسلامی ایران براساس برجام در اختیار گمرک ایران قرار دهد. تفاهمنامه کمکهای مالی کشور ژاپن برای خرید ۲ دستگاه ایکسری پیشرفته فیمابین معاونت توسعه مدیریت و منابع گمرک ایران و طرف ژاپنی منعقد شده تا تسهیلات خرید ۲ دستگاه ایکسری کامیونی را در اختیار گمرک ایران قرار دهند. براساس آخرین اقدامات در این خصوص تفاهمنامه مالی با شرکت طرف ژاپنی و معاونت یادشده صورت پذیرفته و جذب تسهیلات مربوطه در حال انجام است.
میزان: کارشناسی مجازی گمرک به چه صورت انجام میشود؟
عسگری: با اجرای این طرح اظهارنامههای در جریان هر گمرک به صورت مجازی برای کارشناسی؛ در اختیار کارشناس گمرک دیگری قرار میگیرد. در واقع ارباب رجوع نمیداند که پروندهاش در اختیار کدام کارشناس و چه گمرکی است و عملاً به طور نمونه کالایی که در گمرک شهید رجایی بندرعباس اظهار شده توسط کارشناس گمرک بازرگان رسیدگی میشود.
میزان: سامانه ثبت و دریافت شماره شناسه گوشیهای وارداتی در گمرک وجود دارد؟
عسگری: از اوایل سال گذشته تمامی واردکنندگان گوشیهای تلفن همراه موظف شدهاند اطلاعات شماره شناسه بینالمللی گوشیهای وارداتی یا در اصطلاح IMEI را در سامانه جامع گمرکی ثبت نمایند. با این اقدام شناسایی گوشیهای قاچاق از غیرقاچاق به راحتی امکانپذیر است.
میزان: کاربرد تلههای الکترونیکی در گمرکات چیست؟
عسگری: با هوشمندسازی ورود اطلاعات امکان رهگیری تخلفات و قاچاق گمرکی آسانتر شده و اگر اظهارکننده اقدام به اظهار خلاف واقع نماید اطلاعات اظهار شده با اطلاعات مانیفست و بارنامه الکترونیکی تطبیق و تقاطعگیری میشود و در صورت مغایرت در سیستم به صورت علامتهای هشدار اعلام میشود که اطلاعات اظهار شده با مانیفست یا بارنامه و در مواقع لزوم با سایر اسناد ترخیص مطابقت ندارد و تخلفی صورت گرفته است و سیستم به صورت خودکار قفل میشود.
میزان: الکترونیکی شدن بیمهها به چه منظور در مبادلات صورت میگیرد؟
عسگری: یکی از مواردی که قبلا احتمال سوءاستفاده و قاچاق کالاها را در بخش ترانزیت فراهم می کرد نحوه صدور بن های بیمه ای و اعتبار این شرکت ها بود که این بن های بیمه ای به نوعی تضمین شرکت های حمل و نقل برای عبور کالاهای ترانزیتی از داخل کشور محسوب می گردد. هم اکنون با الکترونیکی شدن گمرک تضمین های بیمه ای الکترونیکی شده و پس از اخذ تضمین کلی از شرکت های بیمه میزان اعتبار شرکت ها مشخص و پس از صدور هر بن بیمه؛ به صورت الکترونیکی از حساب اصلی مبلغ تضمین کم می شود و در صورت کاهش اعتبار به شرکت بیمه ای اعلام می شود که نسبت به شارژ اعتبار خود اقدام نماید و در غیر اینصورت امکان ادامه فعالیت شرکت بیمه وجود نخواهد داشت؛حال در نظر بگیرید که پیش از این و در حالت کاغذی بن بیمه در مواقعی صادر و بعدا مشخص می شد که شرکت بیمه اصلا اعتبار لازم و کافی را جهت ضمانت از تعهد بیمه ای خود نداشته ودر صورت قاچاق ترانزیتی تعهدات کافی اخذ نشده است که این موضوع شرایط تخلف و قاچاق را فراهم می کرد.
میزان: نحوه نظارت و بازرسی هوشمند در پایانههای مبادلاتی چگونه است؟
عسگری: در حال حاضر این امکان با الکترونیکی شدن گمرک فراهم شده که تمامی اظهارنامه ها و اطلاعات ترخیص و صاحب کالا در لحظه در ستاد مرکزی گمرک ایران توسط دفاتر نظارت و بازرسی مشاهده و قابل رهگیری باشد. با این اقدام، دفاتر نظارتی و بازرسی از ستاد مرکزی گمرک ایران عملکرد گمرکات و صاحبان کالا را رصد نموده ودر صورت تخلفات احتمالی هشدارهای لازم را می دهند یا اینکه از ادامه مراحل ترخیص به صورت الکترونیکی جلوگیری می کنند. همچنین ارزیابی عملکرد و نظارت بر کارکرد مدیران،کارشناسان،ارزیاب ها و درب خروج یا سایر قسمت ها الکترونیکی شده و مهم تر آنکه هر گونه اظهار نظر یا موافقت در هر مرحله از تشریفات گمرکی کالا به صورت الکترونیکی ثبت و در صورت لزوم قابل پیگیری است.
میزان: توزین هوشمند چه کمکی به اطلاعات روز کالای وارداتی میکند؟
عسگری: با کمک سامانه جامع گمرکی توزین کالاها به صورت هوشمند انجام می شود و اطلاعات وزن کالاها به صورت سیستمی از باسکول به سامانه جامع گمرکی می نشیند تا خطاهای انسانی در ثبت وزن محموله ها به صفر برسد.
میزان: بایگانی دیجیتال چه مزیتی دارد؟
عسگری: تمامی اسناد و مدارک ترخیص هر محموله در سامانه جامع گمرکی به صورت الکترونیکی ثبت ودر مواقع لزوم مورد بهره برداری قرار می گیرد؛پیش از این در حالت بایگانی دستی و کاغذی بسیاری از مدارک در اثر گذر زمان از بین می رفت یا مفقود می شد؛ضمن اینکه پرونده های ترخیص کالا در تمامی گمرکات به صورت دیجیتالی ثبت و در هر لحظه و در هر زمان و مکانی امکان بررسی و رسیدگی مجدد وجود دارد.
میزان: در ۶ ماهه سال جاری چه تعداد خودرو وارد کشور شده است؟
عسگری: براساس آمار گمرک ایران طی شش ماهه اول سالجاری بیش از ۴۴ هزار خودرو به کشور وارد شده است. بر این اساس طی شش ماهه نخست سالجاری ۴۴ هزار خودروسواری ردیف ۸۷۰۳ به ارزش یک میلیارد و ۱۹۸ میلیون و ۴۴۶ هزار دلار به کشور وارد شده است.
میزان: ارزش ریالی واردات خودرو چقدر بوده است؟
عسگری: بر پایه این آمار طی شش ماهه نخست سالجاری مجموع واردات خودرو با احتساب قطعات آن به میزان ۱۴۵ میلیون و ۹۸۸ هزار تن به ارزش یک میلیارد و ۷۱۵ میلیون و ۱۹۲ هزار دلار بوده است.
گفتنی است طی شش ماهه نخست سالجاری ۲۳ میلیارد و ۵۹۵ میلیون دلار انواع کالا وارد کشور شده است که سهم واردات خودرو و قطعات به میزان یک میلیارد و ۷۱۵ میلیون و ۱۹۲ هزار دلار بوده است.
میزان: گمرک جمهوری اسلامی ایران به سرویس گیرندگان خود ، چه خدماتی را الکترونیکی ارائه می دهد؟
عسگری: در حال حاضر وارد کنندگان می توانند از محل دفتر کار خود کالای خود را به گمرک اظهار نمایند. هم اکنون لینک ورود به سامانه الکترونیکی گمرک در سایت گمرک ایران قرار داردو با ورود به این سامانه امکان اظهار از هر جا و به تمامی گمرکات از طریق اینترنت فراهم شده است. تا سه سال پیش،برای اظهارنامه های وارداتی می بایست چندین مراحل گمرکی را پشت سر گذاشت، اظهار کننده ناچار بود،فرم های کاغذی متعددی را پر کند، و پر کردن این فرم ها بدون حضور او و یا نماینده اش درگمرک امکان پذیر نبود،این روند ازدحام بسیاری از مراجعان و رانندگان را به دنبال داشت، حضور طولانی مدت آنها را کلافه می کرد و هر کدام می خواستند سریعتر کارشان انجام شود. دریافت خدمات واردات الکترونیکی از طریق سایت گمرک ایران به آدرس www.irica.ir و لینک پنجره واحد تجارت فرامرزی امکان پذیر است.
میزان: صادرات الکترونیکی چه مزیتهایی دارد؟
عسگری: با راه اندازی سامانه جامع الکترونیکی گمرک هر صادر کننده می تواند در هر زمان از شبانه روز و از دفتر کارش فرم اظهارنامه صادراتی را پر کند. صادر کننده نیازی به حضور در محل گمرک ندارد و تشریفات گمرکی از طریق سیستم الکترونیکی این سازمان انجام می شود. با راه اندازی سامانه جامع امور گمرکی همه امورات مربوط به صادرات ، به صورت مکانیزه انجام شده و اطلاعات از مبدا به گمرک مرزی بصورت سیستمی ارسال شده و اعلام خروج آن نیز به صورت سیستمی در اختیار مبدا قرارمی گیرد. دریافت خدمات صادرات الکترونیکی از طریق سایت گمرک ایران به آدرس www.irica.ir و لینک پنجره واحد تجارت فرامرزی امکان پذیر است.
میزان: برای ترانزیت الکترونیکی چه شرایطی باید احراز شود؟
عسگری: در سامانه جامع امور گمرکی اظهار در رویه ترانزیت از طریق اینترنت و در هر لحظه ای امکان پذیر شده است. سامانه جامع گمرکی به طور هوشمند کنترل های لازم را در اظهارنامه و تعیین مسیر آنها عهده دار است. مسیرهای محموله ای که قرار است به قصد ترانزیت به کشور وارد و سپس خارج شود ، کاملا مشخص و زمان لازم برای آن پیش بینی شده است. این سامانه که در دل سامانه جامع گمرکی جای گرفته، تزانزیت را رصد کرده و مانیتوریگ محموله های ورودی و خروجی را انجام می دهد. دریافت خدمات ترانزیت الکترونیکی از طریق سایت گمرک ایران به آدرس www.irica.ir و لینک پنجره واحد تجارت فرامرزی امکان پذیر است.
میزان: کارشناسی مجازی چه اهمیتی برای خدمات گیرندگان دارد؟
عسگری: در سامانه جامع گمرکی با راه اندازی کارشناسی متمرکز در گمرک، بعد از اینکه خدمت گیرندگان اظهار نامه خود را ارائه کردند،کار کارشناسی بدون ارتباط مستقیم میان کارشناس و ارباب رجوع و به صورت الکترونیکی در کوتاه ترین زمان انجام می شود.
میزان: پنجره واحد مجازی چه شرایطی را برای کاربران فراهم میکند؟
عسگری: سامانه جامع گمرکی ارتباط الکترونیکی میان۲۲ سازمان همجوار را فراهم کرده و آنها می توانند به آسانی و در هر لحظه از طریق بستر یکپارچه تبادل اطلاعات ، مجوزهای لازم را به صورت الکترونیک با گمرک مبادله کنند. صدور مجوزهای ترخیص کالا که پیش از این کاغذی و بسیار زمانبر بود هم اکنون در این سامانه و از پنجره واحد تجارت فرامرزی و به صورت الکترونیکی انجام می شود. درحال حاضر هر سازمانی مجوزهای ترخیص را در این سامانه قرار داده و دسترسی سریع به آنها امکان پذیر شده است. بانک مرکزی،سازمان امور مالیاتی،سازمان ملی استاندارد،اتاق بازرگانی ایران ،سازمان غذا و دارو،سازمان توسعه تجارت، محیط زیست، سازمان حفظ نباتات و سازمان دامپزشکی از جمله سازمان هایی هستند که از این طریق تبادل اطلاعات می کنند.
میزان: سامانه آنلاین ارزش کالا چه کاربردهایی دارد؟
عسگری: تجار می توانند به صورت آنلاین از ارزش کالاها با خبر شوند و بدانند که ارزش گمرکی برای کالاهای مختلف چقدر است. راه اندازی سامانه جامع الکترونیکی ، ارائه لحظه ای ارزش کالا را نیز امکان پذیر کرده و پروژه ای با عنوان "تعیین ارزش کالا " (TSC) که در آن ارزش کالاها با استفاده از سامانه جامع الکترونیکی به صورت آنلاین امکان پذیر است، این پروژه نه تنها دربازرگانان که می تواند منبعی برای اطلاع از ارزش گذاری کالا برای مصرف کنندگان نیز باشد. این حرکت در جهت یکسان سازی ارزش کالای وارداتی و رعایت عدالت مالیاتی در دریافت حقوق ورودی است و سامانه آنلاین ارزش به آدرس epl.irica.ir/TscViewPage در دسترس همگان است
میزان: اخذ پروانه الکترونیکی به چه صورت انجام میشود؟
عسگری: بر اساس روندی که در گمرک پیش از الکترونیکی شدن اعمال می شد، وارد کننده پیش از آنکه محموله خود را از گمرک خارج کند می بایست، برگ سبز گمرکی تهیه می کرد. برگ سبزی که تهیه آن نیاز به حضور فیزیکی و صرف زمان زیادی بود. با اجرای سامانه جامع گمرکی ، پروانه (برگ سبز) به شکل الکترونیکی صادر می شود. ضمن اینکه امکان استعلام الکترونیکی پروانه ها در هر زمان و مکانی برای عموم مردم از طریق پنجره واحد تجاری فراهم شده و به طور میانگین فقط نیروی انتظامی برای تعیین تکلیف محموله ها روزانه ۱۰۰۰۰ مورد استعلام الکترونیکی از گمرک می گیرد . پروانه های الکترونیکی در آدرس اینترنتی epl.irica.ir/ecl در دسترس است.
میزان: کیف پول الکترونیکی چه کاربردهایی برای کاربران دارد؟
عسگری: سامانه جامع گمرکی با کیف پول الکترونیکی متصل به کارت های هوشمند شرایطی را برای کابرانش فراهم کرده که سامانه به صورت هوشمند از کیف پول الکترونیک آنها برداشت می کند. مراجعین باید مبالغی را بابت حقوق و عوارض گمرکی ، توزین و .......پرداخت کنند و این کار از طریق کیف پول الکترونیکی و به صورت هوشمند انجام می شود. این نوع پرداخت علاوه بر ایجاد کنترل های دقیق و جلوگیری از تخلف سرعت کار را بالا برده و نیاز به کنترل های متعدد و حسابداری های پیچیده را مرتفع کرده است. لینک دریافت خدمات پول الکترونیکی در سایت گمرک ایران به آدرس www.irica.ir در دسترس است.
میزان: با الکترونیکی شدن گمرک فرآیند رسیدگی به شکایات چگونه خواهد بود؟
عسگری: با الکترونیکی شدن گمرک فرآیند رسیدگی به شکایات و اعتراضات تجار و بازرگانان به دیگر فرآیندهای الکترونیکی و هوشمند این سازمان افزوده شد. با راه اندازی این سامانه که در راستای کنترل و رصد تمامی فرایندهای گمرکی و ایجاد هر چه بیشتر شفافیت در انها انجام می شود، سامانه پیشخوان خدمات الکترونیک گمرک طراحی و راه اندازی شده و صاحبان کالا در هر لحظه و در هر مرحله از کار چنانچه اعتراض و یا شکایتی دارند از طریق ادرس اینترنتی club.irica.co آن را ثبت کنند تا رسیدگی های لازم در کوتاهترین فرصت انجام شود. شکایت هایی که از زمان اعلام آنها ۲۴ ساعت گذشته و به نتیجه نرسیده باشد در کارتابل بازرس ویژه قرار می گیرد و توسط ستاد پیگیری می شود.
میزان: آیا کاربران امکان دسترسی آزاد به اطلاعات گمرک را دارند؟
عسگری: گمرک جمهوری اسلامی ایران با اعتقاد به قانون دسترسی آزاد به اطلاعات ، امکان دسترسی عمومی به امار و اطلاعات در حوزه تجارت خارجی را به صورت روزانه در پنجره واحد تجارت فرامرزی فراهم کرده است. دسترسی آزاد به آمار روزانه تجارت خارجی کشور از دستاوردهای مهم گمرک الکترونیک در دولت یازدهم است. آمار روزانه تجارت خارجی کشور را می توانید در آدرس https://merchant.irica.ir/daily ببینید.
میزان: استعلام الکترونیکی گوشیهای تلفن همراه به چه صورت انجام میگیرد؟
عسگری: استعلام شماره سریال گوشیهای تلفنهمراه جهت تشخیص گوشی های قاچاق از غیر قاچاق به صورت الکترونیکی فراهم شده و از طریق سامانه پیامکی ۳۰۰۰۸۸۸۷ یا لینک مخصوص استعلام شماره سریال گوشیهای تلفن همراه وارداتی که در سایت رسمی گمرک ایران به نشانی www.irica.ir قرار داده شده، امکانپذیر است.
میزان: مکاتبات الکترونیکی به چه صورت انجام میشود؟
عسگری: در اقدامی جدید ارائه خدمات گمرک به خدمات گیرندگان کاملا الکترونیکی انجام می شود. گمرک جمهوری اسلامی ایران در راستای خدمات الکترونیکی خود امکان ثبت و پی گیری مکاتبات را از طریق پورتال این سازمان برای رفاه خدمات گیرندگان فراهم کرده است. بر همین اساس کلیه افراد حقیقی و حقوقی برای انجام تمامی مکاتبات با کلیه دفاتر ستادی و گمرکات اجرایی در هر نقطه از کشور می توانند با اتصال به پورتال گمرک جمهوری اسلامی ایران به آدرس www.irica.ir مکاتبات خود را ثبت و شماره پیگیری دریافت کنند. این پورتال به خدمات گیرندگان این امکان را داده است که بر اساس شماره ای که دریافت کرده اند،در جریان مراحل گردش مکاتبات و اقدامات انجام شده در خصوص مکاتبه خود،قرار گیرند.
میزان: درآمدهای گمرکی در ۶ ماهه ابتدایی سال چقدر بوده است؟
عسگری: مجموع درآمدهای گمرکی در نیمسال اول سالجاری به ۱۵۸ هزار میلیارد و ۸۳۵ میلیون ریال رسید که از این میزان ۱۰۴ هزار و ۶۲ میلیارد ریال از محل حقوق ورودی و ۵۴ هزار و ۷۷۳ میلیارد ریال از محل عوارض و مالیات بر ارزش افزوده کالاهای وارداتی اخذ شده است.
بدون در نظر گرفتن درآمدهای حاصل از واردات خودرو عملکرد درآمدی گمرک ایران نشان میدهد که درآمدهای گمرکی از محل حقوق ورودی سایر کالاها ۳۷ درصد نسبت به مدت مشابه سال قبل افزایش داشته است. همچنین درآمدهای گمرک ایران از محل حقوق ورودی واردات خودرو نیز در شش ماهه اول سالجاری با افزایش همراه بوده و در مقایسه با مدت مشابه سال قبل ۳۷ درصد رشد داشته است.
میزان: وصولی گمرک از محل مالیات بر ارزش افزوده چقدر بوده است؟
عسگری: وصولیهای گمرک از محل مالیات بر ارزش افزوده کالاهای وارداتی نیز ۲۸ درصد نسبت به مدت مشابه سال گذشته افزایش داشت و در مدت یادشده در بخش خودرو به ۴ هزار و ۸۵۵ میلیارد ریال و در بخش سایر کالاها به ۴۹ هزار و ۹۱۸ میلیارد ریال رسید.
میزان: عمدهترین دلایل افزایش درآمدهای گمرکی چیست؟
عسگری: عمدهترین دلایل افزایش درآمدهای گمرکی در سالجاری رصد صد درصدی کالاهای ورودی با کمک سامانههای هوشمند گمرک بوده که با راهاندازی بارنامه الکترونیک، فاکتور الکترونیک و عدلبندی الکترونیک ، کنترل های هوشمند گمرکی وارد مرحله جدیدی شده است. همچنین افزایش واردات خودرو نیز در رشد درآمدهای گمرکی تأثیر داشته است.
میزان: آیا راهاندازی سامانههای هوشمند تاثیری در افزایش درآمدهای گمرکی دارد؟
عسگری: بر این اساس همزمان با راهاندازی سامانههای هوشمند و الکترونیکی شدن گمرک هر ساله شاهد افزایش درآمدهای گمرکی بودهایم و گمرک ایران موفق شده است براساس عملکرد درآمدی نیمسال اول سالجاری به اندازه مجموع درآمدهای سال ۱۳۹۴ درآمد وصول نماید. این در حالی است که در سال گذشته بالاترین میزان درآمدهای گمرکی وصول شد و گمرک ایران در سال ۱۳۹۵ رکورد بیشترین میزان درآمدهای گمرکی سالانه را شکست .
میزان: حذف پروانههای کاغذی در گمرکات کشور چه مزیتهایی دارد؟
عسگری: پروانههای گمرکی یا در اصطلاح عامیانه برگه سبز گمرکی در گذشته کاغذی صادر میشد و این برگههای کاغذی به راحتی جعل میشد، به طور نمونه دفاتری در بندر عباس تأسیس و پروانههای گمرکی را جعل میکردند به نحوی که خیلیها اذعان دارند پروانههای جعلی این دفاتر خیلی واقعیتر از پروانههای اصلی به نظر میرسید؛ با این حال پس از الکترونیکی شدن گمرک، پروانههای کاغذی حذف و جای خود را به پروانههای الکترونیکی داده و تا الان هم ندیده و نشنیدهایم که کسی بتواند این پروانهها را جعل و برای مقاصد قاچاق استفاده نماید.
میزان: چه تعداد استعلام الکترونیکی محموله انجام میشود؟
عسگری: به طور میانگین هماکنون روزانه ۱۰۰۰۰ محموله از طریق نیروی انتظامی و یا دستگاههای ذیربط از گمرک به شکل الکترونیکی استعلام میشود که آیا کالا قاچاق است یا غیرقاچاق و سامانه گمرک به طور خودکار و بدون دخالت نیروی انسانی پاسخ را در مدت ۲تا ۳ دقیقه برای مأموران نیروی انتظامی ارسال میکند. مقایسه کنید نحوه استعلام الکترونیکی را با زمانی که باید با گمرک نامهنگاری میشد و پروانه را ضمیمه نامه میکردند تا به صورت دستی پاسخ استعلام برای گمرک ارسال و پس از حداقل یک ماه جواب نامه ارسال شود که آیا این محمولهای که توقیف شده قاچاق هست یا نه؟!
میزان: پنجره واحد مجازی با چند سازمان الکترونیکی شده است؟
عسگری: ارتباط گمرک با ایجاد پنجره واحد مجازی با ۲۷ سازمان الکترونیکی شده و همه این سازمانها در فضای مجازی و بدون دخالت عامل انسانی اطلاعات و مجوزهای ترخیص کالاها را به گمرک ارائه میکنند، مقایسه کنید این وضعیت را با زمانی که همه مجوزهای ترخیص به شکل کاغذی تحویل داده میشد و روزی نبود که شاهد جعل مجوزهای کاغذی سازمانهای مجوزدهنده برای قاچاق کالا در گمرک نباشیم.
میزان: آیا تبادل الکترونیکی اطلاعات با بانک مرکزی تأثیری بر روند عملکرد گمرک داشته است؟
عسگری: مدیریت منابع ارزی در شرایط ویژه اقتصادی با وجود تحریمها از اهمیت ویژهای برخوردار است و امروز با گمرک الکترونیک شاهد هستیم که اطلاعات کالاهای ترخیص شده که از منابع ارزی شبکه بانکی کشور استفاده کردهاند در بانک اطلاعاتی گمرک بهروز و به لحظه موجود است و به صورت آنلاین در اختیار بانک مرکزی قرار میگیرد، حال مقایسه کنید با گذشته که پروانههای گمرکی کاغذی بوده و پس از مهر پروانههای کاغذی در گمرک به بانک عامل به صورت کاغذی موضوع تسویه ارزی ارسال و تعهدات ارزی تسویه میشد و بعدها این اسناد در دسترس نبود و جعل هم میشد و در مواقعی شاهد بودیم که اشخاص حقیقی و حقوقی بدون اینکه کالایی وارد کشور کنند از سیستم بانکی ارز دریافت کرده و منابع ارزی کشور را به تاراج میبردند.
میزان: آیا تا به امروز بانک اطلاعات تجارت خارجی راه اندازی شده است؟
عسگری: امروز کمتر کسی هست که به قابلیتهای بزرگترین بانک اطلاعات تجارت خارجی کشور اذعان نکند و نقش این بانک اطلاعاتی را در پیشگیری و مبارزه با قاچاق کالا نادیده بگیرد؛ در گذشته نحوه کار بدین شکل بود که اطلاعات یک فرد به صورت مکاتبهای از هر گمرکی که لازم بود استعلام میشد و گمرک محل اطلاعات ثبت شده را اعلام و پس از تجمیع؛ گزارشهایی ارسال میشد که فقط شامل وزن، ارزش، نوع کالا و کشور فروشنده بود؛ اکنون این امکان فراهم شده که در لحظه و به صورت آنلاین اطلاعات اشخاص حقیقی و حقوقی به تفکیک وزن، ارزش، نوع ارز، نحوه انجام معامله، ارزش کالا، بانک عامل، نحوه خرید، اظهارکننده و جزییات کامل قابل دسترسی است و این امکان را میدهد که بتوان تجارت خارجی کشور را در چارچوب اهداف مبارزه با قاچاق کالا و ارز و مدیریت بهینه منابع ارزی و واردات کالاهای ضروری راحتتر رصد کرد. ضمن اینکه تمامی مجوزهای ترخیص کالاها به تفکیک هر کالا در بانک اطلاعاتی گمرک موجود و قابل بهرهبرداری است.
میزان: اتصال الکترونیکی بارنامهها به سامانه جامع گمرکی چه مزیتهایی دارد؟
عسگری: در حال حاضر مهمترین سند گمرکی در زمان اظهار بارنامه محسوب میشود و با گمرک الکترونیک بارنامهها به صورت الکترونیکی و از طریق شرکتهای حملونقل دریافت میشود، بنابراین ملاک ارزیابی و کارشناسی دربررسی اسناد گمرکی بارنامه الکترونیکی بوده و با این اقدام شرایطی فراهم شده تا اطلاعات بارنامه به صورت الکترونیکی با ثبت سفارش، مجوزهای ترخیص و اظهار فرد تطبیق داده شود و در صورت اظهار خلاف، سیستم به طور خودکار تخلف فرد اظهارکننده را تشخیص دهد؛ ضمن اینکه مسئولیت ارائه اطلاعات بارنامه از فرد اظهارکننده متوجه شرکتهای حملونقل که بسیار معتبر هستند و درصد تخلف در آنها نسبت به اشخاص به مراتب کمتر است، خواهد بود.
میزان: مانیفست الکترونیکی به چه منظور صورت میگیرد؟
عسگری: مانیفست شامل اطلاعات محموله به تفکیک نوع کالا، وزن و دیگر مشخصات است که قبلاً به صورت کاغذی دریافت میشد و امروز کاملاً الکترونیکی و از طرف شرکتهای حملونقل قبل از صدور ترخیصیه به گمرک ارسال میشود و این کار موجب شده تا علاوه بر حذف مانیفست کاغذی از چرخه اظهار و ترخیص کالا؛ اطلاعات کاملتر، معتبر و قابل اعتمادی در اختیار گمرک قرار گیرد و به نوعی شرکتهای حملونقل در تجارت سالم و پیشگیری از قاچاق کالا درگیر شدهاند. ضمن اینکه هماکنون فاکتور و تعیین منشأ ارز هم در گمرک الکترونیکی شده و تمامی این اطلاعات به صورت هوشمند با هم تطبیق داده میشود.
میزان: مانیتورینگ الکترونیکی کالاهای ترانزیتی چه کاربردهایی دارد؟
عسگری: موضوع تسویه ردیفهای مرزی و قصه پر غصه این مشکل را حتما شنیدهاید که کالایی با رویه ترانزیت از یک مرز وارد و باید از مرز دیگری خارج میشد؛ برای این کار یک گمرک به گمرک دیگر نامه میفرستاد که فلان محموله به سمت شما آمده و در مواقعی نامهها گم میشد یا گمرک مبدأ اعلام میکرد عامل انسانی یادش رفته که تسویه فلان ردیف مرزی را بزند و مشکلاتی از این قبیل که در نهایت پایان سال با چندین هزار ردیف مرزی تسویه نشده در ترانزیت مواجه بودیم و عملاً میتوان گفت بخشی از آنها قاچاق شده بود، اما اکنون با سامانه مانیتورینگ ترانزیت تسویه ردیفهای مرزی الکترونیکی و بهروز شده و مشخص میشود که محموله ترانزیتی کی از گمرک مبدأ حرکت و در چه فاصله زمانی به گمرک مقصد رسیده و یا تاخیر داشته است و اینکه با چنین اقدام بزرگی تعداد ردیفهای مرزی تسویه نشده از چندین هزار به تعداد انگشتان دست در سال ۱۳۹۵ رسیده است.
میزان: ردیابی الکترونیکی کارتهای بازرگانی یکبار مصرف چگونه صورت میگیرد؟
عسگری: داستان پیرزن زاغهنشینی که صدها دستگاه خودروی لوکس پورشه وارد کرده بود را حتماً شنیدهاید و از این قبیل افراد که متأسفانه تعدادشان هم بسیار زیاد است؛ متأسفانه عدهای افراد سودجو با سوءاستفاده از خلاهای قانونی کالاهای وارداتی را به نام افراد کم بضاعت وارد م کنن تا علاوه بر فرار از تخلفات احتمالی در گمرک؛ مالیات نیز نپردازند با این وجود بازرسی گمرک ایران در اقدامی قابل تحسین از طریق سامانه جامع گمرکی و سیستمهای هوشمند؛ کارتهای بازرگانی یکبار مصرف که عامل اصلی تخلفات گمرکی هستند را شناسایی و در موارد متعدد با رصد الکترونیکی از قاچاق کالا پیشگیری کرده است که البته این معضل از اشخاص حقیقی با تأسیس شرکتهای صوری به اشخاص حقوقی تسری پیدا کرده و میبایست نظارتها بر نحوه صدور این کارتها تشدید شود.
میزان: تبادل الکترونیکی اطلاعات با بنادر چه قابلیتهایی دارد؟
عسگری: با الکترونیکی شدن گمرک شرایطی فراهم شده که تبادل اطلاعات با بندر در بستر فضای الکترونیکی صورت گیرد و اطلاعات تالی بارهای تخلیه شده بنادر در اختیار گمرک قرار گرفته و به صورت سیستمی تطبیق داده شود.
میزان: پیادهسازی طرح درب خروج هوشمند در چه مراحلی است؟
عسگری: گمرک از اواخر سال گذشته این طرح را پیادهسازی و دفتر توسعه و تجهیز گمرک در برخی گمرکات راهبندهای هوشمند را به جای درب خروج قرار داده که اطلاعات ترخیص و صدور پروانه الکترونیکی از طریق سامانه جامع گمرکی به راهبندهای هوشمند وارد و با کشیدن کارت هوشمند امکان عبور کامیون از درب خروج گمرک پس از کنترل و تطبیق اطلاعات کامل فراهم میگردد.
میزان: الکترونیکی شدن صدور قبض انبار چه تأثیری بر مبادلات گمرک دارد؟
عسگری: در گمرکات مهم و پرکار ارتباط گمرک با انبارها که زیر نظر سازمان بنادر و دریانوردی و به صورت پیمانکاری فعالیت میکنند الکترونیکی شده و بنابراین اطلاعات صدور قبض انبار و خروج محمولهها در اختیار دو طرف قرار میگیرد و با این کار از صدور قبض انبار جعلی یا سوءاستفاده از پتههای بارگیری و ترخیص پیشگیری بهعمل میآید.
میزان: آیا گمرکات به امکانات کنترلی تجهیز شدهاند؟
عسگری: در دولت گذشته ۷ دستگاه ایکسری کامیونی پیشرفته در گمرکات بوده که این تعداد در حال حاضر به ۱۳ دستگاه افزایش پیدا کرده فعال است. در حال حاضر یک دستگاه ایکسری کامیونی بسیار پیشرفته که امکان ایکسری محمولهها در حال حرکت را فراهم میآورد تحویل گمرک شده و در گمرک شهید رجایی بندرعباس فعال شده و به تدریج تمامی کانتینرهای ورودی به بندر شهید رجایی تحت پوشش ایکسری قرار میگیرد. همچنین یک دستگاه پیشرفته دیگر نیز امسال خریداری و در گمرک دوغارون مستقر شده است. تمامی این تجهیزات از محل منابع داخلی گمرک خریداری شده است. یک دستگاه ایکسری کامیونی نیز از طریق مناقصه جهت استقرار در گمرکات خراسان رضوی از محل ۵۰ درصد اعتبارات استانی و ۵۰ درصد اعتبارات گمرک ایران خریداری شده و در حال ساخت است.
میزان: قرارداد ساخت و خرید دستگاه ایکسری به کجا رسید؟
عسگری: قرارداد ساخت و خرید ۵ دستگاه ایکسری کامیونی نیز با وزارت دفاع با هدف بهرهگیری از توانمندیها و تولیدات داخلی در ماههای گذشته منعقد شده که مدت این قرارداد ۱۰ ماه است و از محل تولیدات وزارت دفاع در گمرکات بازرگان به تعداد ۲ دستگاه و شلمچه، نوردوز و گلستان نیز هر یک به تعداد یک دستگاه نصب خواهد شد که براساس آخرین اقدامات، زمین گمرک بازرگان جهت نصب اولین ایکسری تولیدی وزارت دفاع تحویل نمایندگان وزارت دفاع شده است.
میزان: بخش خصوصی در ساخت و خرید دستگاه ایکسری چه نقش داشتهاند؟
عسگری: گمرک ایران در اقدامی دیگر برای استفاده از توانمندیهای بخش خصوصی جهت ساخت ایکسریهای پیشرفته کامیونی فراخوانی را منتشر کرده که شرکتهای واجد شرایط انتخاب شدهاند و مراحل نهایی انعقاد قرارداد با این شرکتها انجام شده و برای اولین شرکت انتخاب شده، گمرک میلک جهت نصب مشخص شده است.
توافق با سازمان انرژی اتمی جهت تولید یک دستگاه ایکسری کامیونی پیشرفته در مرحله اول، از دیگر اقدامهای گمرک در این خصوص است. تفاهمنامه تولید آن نیز پیش از این توسط طرفین امضا و عملیاتی شده است. قرار است با توجه به توانمندیهای دانشمندان سازمان انرژی اتمی در تولید ایکسریهای پیشرفته در ماههای آینده سفارشات بیشتری به این سازمان داده شود.
همچنین توافق با سازمان راهداری جهت خرید ۲ دستگاه ایکسری کامیونی و توافق با منطقه آزاد اروند جهت تحویل یک دستگاه دیگر، از دیگر اقدامات گمرک در این خصوص است.
میزان: سرمایهگذاران خارجی در ساخت و خرید دستگاه ایکسری نقش داشتهاند؟
عسگری: اضافه مینماید در اقدامی دیگر مقرر شده که کشور ژاپن هم منابع مالی خرید ۲ دستگاه ایکسری پیشرفته کامیونی را در چارچوب کمک و همکاریهای مشترک با جمهوری اسلامی ایران براساس برجام در اختیار گمرک ایران قرار دهد. تفاهمنامه کمکهای مالی کشور ژاپن برای خرید ۲ دستگاه ایکسری پیشرفته فیمابین معاونت توسعه مدیریت و منابع گمرک ایران و طرف ژاپنی منعقد شده تا تسهیلات خرید ۲ دستگاه ایکسری کامیونی را در اختیار گمرک ایران قرار دهند. براساس آخرین اقدامات در این خصوص تفاهمنامه مالی با شرکت طرف ژاپنی و معاونت یادشده صورت پذیرفته و جذب تسهیلات مربوطه در حال انجام است.
میزان: کارشناسی مجازی گمرک به چه صورت انجام میشود؟
عسگری: با اجرای این طرح اظهارنامههای در جریان هر گمرک به صورت مجازی برای کارشناسی؛ در اختیار کارشناس گمرک دیگری قرار میگیرد. در واقع ارباب رجوع نمیداند که پروندهاش در اختیار کدام کارشناس و چه گمرکی است و عملاً به طور نمونه کالایی که در گمرک شهید رجایی بندرعباس اظهار شده توسط کارشناس گمرک بازرگان رسیدگی میشود.
میزان: سامانه ثبت و دریافت شماره شناسه گوشیهای وارداتی در گمرک وجود دارد؟
عسگری: از اوایل سال گذشته تمامی واردکنندگان گوشیهای تلفن همراه موظف شدهاند اطلاعات شماره شناسه بینالمللی گوشیهای وارداتی یا در اصطلاح IMEI را در سامانه جامع گمرکی ثبت نمایند. با این اقدام شناسایی گوشیهای قاچاق از غیرقاچاق به راحتی امکانپذیر است.
میزان: کاربرد تلههای الکترونیکی در گمرکات چیست؟
عسگری: با هوشمندسازی ورود اطلاعات امکان رهگیری تخلفات و قاچاق گمرکی آسانتر شده و اگر اظهارکننده اقدام به اظهار خلاف واقع نماید اطلاعات اظهار شده با اطلاعات مانیفست و بارنامه الکترونیکی تطبیق و تقاطعگیری میشود و در صورت مغایرت در سیستم به صورت علامتهای هشدار اعلام میشود که اطلاعات اظهار شده با مانیفست یا بارنامه و در مواقع لزوم با سایر اسناد ترخیص مطابقت ندارد و تخلفی صورت گرفته است و سیستم به صورت خودکار قفل میشود.
میزان: الکترونیکی شدن بیمهها به چه منظور در مبادلات صورت میگیرد؟
عسگری: یکی از مواردی که قبلا احتمال سوءاستفاده و قاچاق کالاها را در بخش ترانزیت فراهم می کرد نحوه صدور بن های بیمه ای و اعتبار این شرکت ها بود که این بن های بیمه ای به نوعی تضمین شرکت های حمل و نقل برای عبور کالاهای ترانزیتی از داخل کشور محسوب می گردد. هم اکنون با الکترونیکی شدن گمرک تضمین های بیمه ای الکترونیکی شده و پس از اخذ تضمین کلی از شرکت های بیمه میزان اعتبار شرکت ها مشخص و پس از صدور هر بن بیمه؛ به صورت الکترونیکی از حساب اصلی مبلغ تضمین کم می شود و در صورت کاهش اعتبار به شرکت بیمه ای اعلام می شود که نسبت به شارژ اعتبار خود اقدام نماید و در غیر اینصورت امکان ادامه فعالیت شرکت بیمه وجود نخواهد داشت؛حال در نظر بگیرید که پیش از این و در حالت کاغذی بن بیمه در مواقعی صادر و بعدا مشخص می شد که شرکت بیمه اصلا اعتبار لازم و کافی را جهت ضمانت از تعهد بیمه ای خود نداشته ودر صورت قاچاق ترانزیتی تعهدات کافی اخذ نشده است که این موضوع شرایط تخلف و قاچاق را فراهم می کرد.
میزان: نحوه نظارت و بازرسی هوشمند در پایانههای مبادلاتی چگونه است؟
عسگری: در حال حاضر این امکان با الکترونیکی شدن گمرک فراهم شده که تمامی اظهارنامه ها و اطلاعات ترخیص و صاحب کالا در لحظه در ستاد مرکزی گمرک ایران توسط دفاتر نظارت و بازرسی مشاهده و قابل رهگیری باشد. با این اقدام، دفاتر نظارتی و بازرسی از ستاد مرکزی گمرک ایران عملکرد گمرکات و صاحبان کالا را رصد نموده ودر صورت تخلفات احتمالی هشدارهای لازم را می دهند یا اینکه از ادامه مراحل ترخیص به صورت الکترونیکی جلوگیری می کنند. همچنین ارزیابی عملکرد و نظارت بر کارکرد مدیران،کارشناسان،ارزیاب ها و درب خروج یا سایر قسمت ها الکترونیکی شده و مهم تر آنکه هر گونه اظهار نظر یا موافقت در هر مرحله از تشریفات گمرکی کالا به صورت الکترونیکی ثبت و در صورت لزوم قابل پیگیری است.
میزان: توزین هوشمند چه کمکی به اطلاعات روز کالای وارداتی میکند؟
عسگری: با کمک سامانه جامع گمرکی توزین کالاها به صورت هوشمند انجام می شود و اطلاعات وزن کالاها به صورت سیستمی از باسکول به سامانه جامع گمرکی می نشیند تا خطاهای انسانی در ثبت وزن محموله ها به صفر برسد.
میزان: بایگانی دیجیتال چه مزیتی دارد؟
عسگری: تمامی اسناد و مدارک ترخیص هر محموله در سامانه جامع گمرکی به صورت الکترونیکی ثبت ودر مواقع لزوم مورد بهره برداری قرار می گیرد؛پیش از این در حالت بایگانی دستی و کاغذی بسیاری از مدارک در اثر گذر زمان از بین می رفت یا مفقود می شد؛ضمن اینکه پرونده های ترخیص کالا در تمامی گمرکات به صورت دیجیتالی ثبت و در هر لحظه و در هر زمان و مکانی امکان بررسی و رسیدگی مجدد وجود دارد.
میزان: در ۶ ماهه سال جاری چه تعداد خودرو وارد کشور شده است؟
عسگری: براساس آمار گمرک ایران طی شش ماهه اول سالجاری بیش از ۴۴ هزار خودرو به کشور وارد شده است. بر این اساس طی شش ماهه نخست سالجاری ۴۴ هزار خودروسواری ردیف ۸۷۰۳ به ارزش یک میلیارد و ۱۹۸ میلیون و ۴۴۶ هزار دلار به کشور وارد شده است.
میزان: ارزش ریالی واردات خودرو چقدر بوده است؟
عسگری: بر پایه این آمار طی شش ماهه نخست سالجاری مجموع واردات خودرو با احتساب قطعات آن به میزان ۱۴۵ میلیون و ۹۸۸ هزار تن به ارزش یک میلیارد و ۷۱۵ میلیون و ۱۹۲ هزار دلار بوده است.
گفتنی است طی شش ماهه نخست سالجاری ۲۳ میلیارد و ۵۹۵ میلیون دلار انواع کالا وارد کشور شده است که سهم واردات خودرو و قطعات به میزان یک میلیارد و ۷۱۵ میلیون و ۱۹۲ هزار دلار بوده است.
میزان: گمرک جمهوری اسلامی ایران به سرویس گیرندگان خود ، چه خدماتی را الکترونیکی ارائه می دهد؟
عسگری: در حال حاضر وارد کنندگان می توانند از محل دفتر کار خود کالای خود را به گمرک اظهار نمایند. هم اکنون لینک ورود به سامانه الکترونیکی گمرک در سایت گمرک ایران قرار داردو با ورود به این سامانه امکان اظهار از هر جا و به تمامی گمرکات از طریق اینترنت فراهم شده است. تا سه سال پیش،برای اظهارنامه های وارداتی می بایست چندین مراحل گمرکی را پشت سر گذاشت، اظهار کننده ناچار بود،فرم های کاغذی متعددی را پر کند، و پر کردن این فرم ها بدون حضور او و یا نماینده اش درگمرک امکان پذیر نبود،این روند ازدحام بسیاری از مراجعان و رانندگان را به دنبال داشت، حضور طولانی مدت آنها را کلافه می کرد و هر کدام می خواستند سریعتر کارشان انجام شود. دریافت خدمات واردات الکترونیکی از طریق سایت گمرک ایران به آدرس www.irica.ir و لینک پنجره واحد تجارت فرامرزی امکان پذیر است.
میزان: صادرات الکترونیکی چه مزیتهایی دارد؟
عسگری: با راه اندازی سامانه جامع الکترونیکی گمرک هر صادر کننده می تواند در هر زمان از شبانه روز و از دفتر کارش فرم اظهارنامه صادراتی را پر کند. صادر کننده نیازی به حضور در محل گمرک ندارد و تشریفات گمرکی از طریق سیستم الکترونیکی این سازمان انجام می شود. با راه اندازی سامانه جامع امور گمرکی همه امورات مربوط به صادرات ، به صورت مکانیزه انجام شده و اطلاعات از مبدا به گمرک مرزی بصورت سیستمی ارسال شده و اعلام خروج آن نیز به صورت سیستمی در اختیار مبدا قرارمی گیرد. دریافت خدمات صادرات الکترونیکی از طریق سایت گمرک ایران به آدرس www.irica.ir و لینک پنجره واحد تجارت فرامرزی امکان پذیر است.
میزان: برای ترانزیت الکترونیکی چه شرایطی باید احراز شود؟
عسگری: در سامانه جامع امور گمرکی اظهار در رویه ترانزیت از طریق اینترنت و در هر لحظه ای امکان پذیر شده است. سامانه جامع گمرکی به طور هوشمند کنترل های لازم را در اظهارنامه و تعیین مسیر آنها عهده دار است. مسیرهای محموله ای که قرار است به قصد ترانزیت به کشور وارد و سپس خارج شود ، کاملا مشخص و زمان لازم برای آن پیش بینی شده است. این سامانه که در دل سامانه جامع گمرکی جای گرفته، تزانزیت را رصد کرده و مانیتوریگ محموله های ورودی و خروجی را انجام می دهد. دریافت خدمات ترانزیت الکترونیکی از طریق سایت گمرک ایران به آدرس www.irica.ir و لینک پنجره واحد تجارت فرامرزی امکان پذیر است.
میزان: کارشناسی مجازی چه اهمیتی برای خدمات گیرندگان دارد؟
عسگری: در سامانه جامع گمرکی با راه اندازی کارشناسی متمرکز در گمرک، بعد از اینکه خدمت گیرندگان اظهار نامه خود را ارائه کردند،کار کارشناسی بدون ارتباط مستقیم میان کارشناس و ارباب رجوع و به صورت الکترونیکی در کوتاه ترین زمان انجام می شود.
میزان: پنجره واحد مجازی چه شرایطی را برای کاربران فراهم میکند؟
عسگری: سامانه جامع گمرکی ارتباط الکترونیکی میان۲۲ سازمان همجوار را فراهم کرده و آنها می توانند به آسانی و در هر لحظه از طریق بستر یکپارچه تبادل اطلاعات ، مجوزهای لازم را به صورت الکترونیک با گمرک مبادله کنند. صدور مجوزهای ترخیص کالا که پیش از این کاغذی و بسیار زمانبر بود هم اکنون در این سامانه و از پنجره واحد تجارت فرامرزی و به صورت الکترونیکی انجام می شود. درحال حاضر هر سازمانی مجوزهای ترخیص را در این سامانه قرار داده و دسترسی سریع به آنها امکان پذیر شده است. بانک مرکزی،سازمان امور مالیاتی،سازمان ملی استاندارد،اتاق بازرگانی ایران ،سازمان غذا و دارو،سازمان توسعه تجارت، محیط زیست، سازمان حفظ نباتات و سازمان دامپزشکی از جمله سازمان هایی هستند که از این طریق تبادل اطلاعات می کنند.
میزان: سامانه آنلاین ارزش کالا چه کاربردهایی دارد؟
عسگری: تجار می توانند به صورت آنلاین از ارزش کالاها با خبر شوند و بدانند که ارزش گمرکی برای کالاهای مختلف چقدر است. راه اندازی سامانه جامع الکترونیکی ، ارائه لحظه ای ارزش کالا را نیز امکان پذیر کرده و پروژه ای با عنوان "تعیین ارزش کالا " (TSC) که در آن ارزش کالاها با استفاده از سامانه جامع الکترونیکی به صورت آنلاین امکان پذیر است، این پروژه نه تنها دربازرگانان که می تواند منبعی برای اطلاع از ارزش گذاری کالا برای مصرف کنندگان نیز باشد. این حرکت در جهت یکسان سازی ارزش کالای وارداتی و رعایت عدالت مالیاتی در دریافت حقوق ورودی است و سامانه آنلاین ارزش به آدرس epl.irica.ir/TscViewPage در دسترس همگان است
میزان: اخذ پروانه الکترونیکی به چه صورت انجام میشود؟
عسگری: بر اساس روندی که در گمرک پیش از الکترونیکی شدن اعمال می شد، وارد کننده پیش از آنکه محموله خود را از گمرک خارج کند می بایست، برگ سبز گمرکی تهیه می کرد. برگ سبزی که تهیه آن نیاز به حضور فیزیکی و صرف زمان زیادی بود. با اجرای سامانه جامع گمرکی ، پروانه (برگ سبز) به شکل الکترونیکی صادر می شود. ضمن اینکه امکان استعلام الکترونیکی پروانه ها در هر زمان و مکانی برای عموم مردم از طریق پنجره واحد تجاری فراهم شده و به طور میانگین فقط نیروی انتظامی برای تعیین تکلیف محموله ها روزانه ۱۰۰۰۰ مورد استعلام الکترونیکی از گمرک می گیرد . پروانه های الکترونیکی در آدرس اینترنتی epl.irica.ir/ecl در دسترس است.
میزان: کیف پول الکترونیکی چه کاربردهایی برای کاربران دارد؟
عسگری: سامانه جامع گمرکی با کیف پول الکترونیکی متصل به کارت های هوشمند شرایطی را برای کابرانش فراهم کرده که سامانه به صورت هوشمند از کیف پول الکترونیک آنها برداشت می کند. مراجعین باید مبالغی را بابت حقوق و عوارض گمرکی ، توزین و .......پرداخت کنند و این کار از طریق کیف پول الکترونیکی و به صورت هوشمند انجام می شود. این نوع پرداخت علاوه بر ایجاد کنترل های دقیق و جلوگیری از تخلف سرعت کار را بالا برده و نیاز به کنترل های متعدد و حسابداری های پیچیده را مرتفع کرده است. لینک دریافت خدمات پول الکترونیکی در سایت گمرک ایران به آدرس www.irica.ir در دسترس است.
میزان: با الکترونیکی شدن گمرک فرآیند رسیدگی به شکایات چگونه خواهد بود؟
عسگری: با الکترونیکی شدن گمرک فرآیند رسیدگی به شکایات و اعتراضات تجار و بازرگانان به دیگر فرآیندهای الکترونیکی و هوشمند این سازمان افزوده شد. با راه اندازی این سامانه که در راستای کنترل و رصد تمامی فرایندهای گمرکی و ایجاد هر چه بیشتر شفافیت در انها انجام می شود، سامانه پیشخوان خدمات الکترونیک گمرک طراحی و راه اندازی شده و صاحبان کالا در هر لحظه و در هر مرحله از کار چنانچه اعتراض و یا شکایتی دارند از طریق ادرس اینترنتی club.irica.co آن را ثبت کنند تا رسیدگی های لازم در کوتاهترین فرصت انجام شود. شکایت هایی که از زمان اعلام آنها ۲۴ ساعت گذشته و به نتیجه نرسیده باشد در کارتابل بازرس ویژه قرار می گیرد و توسط ستاد پیگیری می شود.
میزان: آیا کاربران امکان دسترسی آزاد به اطلاعات گمرک را دارند؟
عسگری: گمرک جمهوری اسلامی ایران با اعتقاد به قانون دسترسی آزاد به اطلاعات ، امکان دسترسی عمومی به امار و اطلاعات در حوزه تجارت خارجی را به صورت روزانه در پنجره واحد تجارت فرامرزی فراهم کرده است. دسترسی آزاد به آمار روزانه تجارت خارجی کشور از دستاوردهای مهم گمرک الکترونیک در دولت یازدهم است. آمار روزانه تجارت خارجی کشور را می توانید در آدرس https://merchant.irica.ir/daily ببینید.
میزان: استعلام الکترونیکی گوشیهای تلفن همراه به چه صورت انجام میگیرد؟
عسگری: استعلام شماره سریال گوشیهای تلفنهمراه جهت تشخیص گوشی های قاچاق از غیر قاچاق به صورت الکترونیکی فراهم شده و از طریق سامانه پیامکی ۳۰۰۰۸۸۸۷ یا لینک مخصوص استعلام شماره سریال گوشیهای تلفن همراه وارداتی که در سایت رسمی گمرک ایران به نشانی www.irica.ir قرار داده شده، امکانپذیر است.
میزان: مکاتبات الکترونیکی به چه صورت انجام میشود؟
عسگری: در اقدامی جدید ارائه خدمات گمرک به خدمات گیرندگان کاملا الکترونیکی انجام می شود. گمرک جمهوری اسلامی ایران در راستای خدمات الکترونیکی خود امکان ثبت و پی گیری مکاتبات را از طریق پورتال این سازمان برای رفاه خدمات گیرندگان فراهم کرده است. بر همین اساس کلیه افراد حقیقی و حقوقی برای انجام تمامی مکاتبات با کلیه دفاتر ستادی و گمرکات اجرایی در هر نقطه از کشور می توانند با اتصال به پورتال گمرک جمهوری اسلامی ایران به آدرس www.irica.ir مکاتبات خود را ثبت و شماره پیگیری دریافت کنند. این پورتال به خدمات گیرندگان این امکان را داده است که بر اساس شماره ای که دریافت کرده اند،در جریان مراحل گردش مکاتبات و اقدامات انجام شده در خصوص مکاتبه خود،قرار گیرند.
میزان: درآمدهای گمرکی در ۶ ماهه ابتدایی سال چقدر بوده است؟
عسگری: مجموع درآمدهای گمرکی در نیمسال اول سالجاری به ۱۵۸ هزار میلیارد و ۸۳۵ میلیون ریال رسید که از این میزان ۱۰۴ هزار و ۶۲ میلیارد ریال از محل حقوق ورودی و ۵۴ هزار و ۷۷۳ میلیارد ریال از محل عوارض و مالیات بر ارزش افزوده کالاهای وارداتی اخذ شده است.
بدون در نظر گرفتن درآمدهای حاصل از واردات خودرو عملکرد درآمدی گمرک ایران نشان میدهد که درآمدهای گمرکی از محل حقوق ورودی سایر کالاها ۳۷ درصد نسبت به مدت مشابه سال قبل افزایش داشته است. همچنین درآمدهای گمرک ایران از محل حقوق ورودی واردات خودرو نیز در شش ماهه اول سالجاری با افزایش همراه بوده و در مقایسه با مدت مشابه سال قبل ۳۷ درصد رشد داشته است.
میزان: وصولی گمرک از محل مالیات بر ارزش افزوده چقدر بوده است؟
عسگری: وصولیهای گمرک از محل مالیات بر ارزش افزوده کالاهای وارداتی نیز ۲۸ درصد نسبت به مدت مشابه سال گذشته افزایش داشت و در مدت یادشده در بخش خودرو به ۴ هزار و ۸۵۵ میلیارد ریال و در بخش سایر کالاها به ۴۹ هزار و ۹۱۸ میلیارد ریال رسید.
میزان: عمدهترین دلایل افزایش درآمدهای گمرکی چیست؟
عسگری: عمدهترین دلایل افزایش درآمدهای گمرکی در سالجاری رصد صد درصدی کالاهای ورودی با کمک سامانههای هوشمند گمرک بوده که با راهاندازی بارنامه الکترونیک، فاکتور الکترونیک و عدلبندی الکترونیک ، کنترل های هوشمند گمرکی وارد مرحله جدیدی شده است. همچنین افزایش واردات خودرو نیز در رشد درآمدهای گمرکی تأثیر داشته است.
میزان: آیا راهاندازی سامانههای هوشمند تاثیری در افزایش درآمدهای گمرکی دارد؟
عسگری: بر این اساس همزمان با راهاندازی سامانههای هوشمند و الکترونیکی شدن گمرک هر ساله شاهد افزایش درآمدهای گمرکی بودهایم و گمرک ایران موفق شده است براساس عملکرد درآمدی نیمسال اول سالجاری به اندازه مجموع درآمدهای سال ۱۳۹۴ درآمد وصول نماید. این در حالی است که در سال گذشته بالاترین میزان درآمدهای گمرکی وصول شد و گمرک ایران در سال ۱۳۹۵ رکورد بیشترین میزان درآمدهای گمرکی سالانه را شکست .
- 9
- 2




































