در هفته گذشته، ناگهان طی ۷ روز، قیمت هر کیلو گوشت مرغ یک افزایش ۷۰ هزارتومانی را تجربه کرد و از ۲۵۰ هزارتومان به ۳۲۰ هزارتومان رسید. این محصول پیش از این، با قیمت‌هایی در حدود ۲۴۰ هزار تومان به فروش می‌رسید، اما در هفته گذشته، قیمت هر کیلوگرم مرغ در سطح شهر بین ۲۶۰ تا ۳۴۰ هزار تومان معامله شد.
این افزایش قیمت با مجوز وزارت جهاد کشاورزی بوده است و مقامات مختلفی نیز اعلام کردند که این افزایش قیمت طبیعی است! برای مثال، هاتف ممیزی، معاون بهبود تولیدات دامی سازمان جهاد کشاورزی استان تهران، با اشاره به افزایش هزینه تولید مرغ، گفت: «هم‌اکنون قیمت مرغ به تعادل رسیده و قیمت کیلویی ۳۵۰ هزارتومان برای تولیدکننده و مصرف‌کننده مطلوب است.»
در سال گذشته نیز قیمت مرغ افزایش داشت که منجر به واکنش مردم و کاهش خرید آنها شد. با کاهش تقاضا در این بازار، قیمت کاهش یافت اما در طرف مقابل، مرغ‌داران گله کردند که کاهش قیمت با وجود افزایش هزینه‌های تولید، منجر به ضرر واحدهای تولیدکننده می‌شود. در وضعیت کلی، بازار مرغ از تعادل خارج شده است زیرا در وهله اول، هزینه تولید مرغ‌داران افزایش پیدا کرده و قادر به تثبیت قیمت‌ها نیستند و در وهله دوم، قدرت خرید مصرف‌کنندگان به شدت پایین آمده و قادر به پذیرش قیمت‌های جدید نیستند. این وضعیت موجب عدم تعادل در بازار مرغ شده است.
مرغ‌داران از افزایش چندبرابری هزینه نهاده‌ها می‌گویند
پس از سیاست گران‌سازی نرخ ارز در دی‌ماه ۱۴۰۴ و حذف ارز ترجیحی، عمده تولیدکنندگان اظهار کردند که هزینه تولید آنها چندین برابر شده است و قادر به ادامه وضعیت با قیمت‌های قبلی نیستند. در شرایط کنونی هم مرغ‌داران می‌گویند افزایش ۵ برابری قیمت نهاده پس از حذف ارز ترجیحی، عامل گرانی اخیر گوشت مرغ شده است.
خبرگزاری دانشجو در این خصوص، در گزارشی نوشت: «ذرت و کنجاله سویا از اجزای مهم خوراک طیور هستند و افزایش قیمت آنها می‌تواند مستقیما هزینه پرورش مرغ را بالا ببرد. از آنجا که خوراک سهم مهمی در هزینه تمام‌شده تولید دارد، تغییرات قیمت نهاده‌ها می‌تواند با فاصله زمانی بر نرخ فروش مرغ نیز اثر بگذارد. با این حال، افزایش ۵ برابری قیمت نهاده‌ها باید با تعیین دقیق نوع نهاده، نرخ مبنا و بازه زمانی مقایسه بررسی شود. همچنین افزایش قیمت نهاده به معنای افزایش هم‌اندازه قیمت مرغ نیست؛ زیرا قیمت نهایی به هزینه جوجه، انرژی، حمل‌ونقل، کشتار، توزیع و سایر عوامل نیز وابسته است.»
در این گزارش تاکید شده است: «افزایش هزینه تولید می‌تواند ادامه فعالیت مرغ‌داران را با دشواری مواجه کند؛ به ویژه اگر تامین نهاده‌ها با قیمت و شرایط باثبات انجام نشود. بنابراین، سیاست تنظیم بازار باید هم‌زمان دو هدف را دنبال کند: حفظ استمرار تولید و جلوگیری از کاهش دسترسی مصرف‌کننده به منابع پروتئینی.»
قیمت تمام‌شده مرغ کمتر از ۳۸۰ هزارتومان نیست
دبیرکل فدراسیون طیور ایران در گفت‌وگو با «توسعه ایرانی»، در واکنش به افزایش ۷۰ هزارتومانی قیمت مرغ در هفته گذشته، اظهار کرد: علت این افزایش قیمت کاملا مشخص بود و در هفته‌های گذشته نیز مرغ‌داران هشدار داده بودند که این افزایش قیمت صورت می‌گیرد.
فرزاد طلاکش مهمترین عامل افزایش قیمت مرغ را گرانی نهاده‌ها دانست و گفت: اکنون قیمت هر کیلو دانه مرغ به حداقل به ۹۵ هزارتومان رسیده است. با فرض استفاده از ۲ کیلو دانه برای تولید هر کیلو گوشت مرغ، هزینه نهاده تولید فقط به ۱۹۰ هزارتومان برای هر کیلو مرغ می‌رسد. اگر به این عدد ۳۰ درصد هزینه‌های دیگر را هم اضافه کنیم، به عدد بزرگی می‌رسیم و قیمت تمام‌شده مرغ در این محاسبات، به کمتر از ۲۷۰ هزارتومان نمی‌رسد.
او افزود: با وجود هزینه تمام‌شده ۲۷۰ هزارتومانی، مردم این مرغ را به قیمت ۲۴۰ هزارتومان خریداری می‌کردند. این اتفاق به این خاطر رخ داد که گوشت مرغ موجود در بازار، ماحصل جوجه‌ریزی ۲ ماه قبل بود. مرغ‌داران نسبت به وضعیت ۲ ماه دیگر، پیش‌بینی ندارند و جوجه‌ریزی را به امید تعادل بازار، انجام می‌دهند. در این میان مسئولان دولتی نیز وعده و وعیدهایی را می‌دهند اما روند واقعی بازار به شکل دیگری رقم می‌خورد.
به گفته این مقام صنفی، با تمام این هزینه‌ها، اکنون قیمت گوشت مرغ در مغازه‌ها نباید کمتر از ۳۸۰ هزارتومان در هر کیلو باشد و اگر این قیمت محقق نشده، به معنای وجود نقص در بازار است.
افزایش قیمت مرغ حتما ادامه پیدا می‌کند
طلاکش درباره پیش‌بینی خود از قیمت‌ها در روزهای آینده، بیان کرد: تولید در ۲۰ روز بعد و یک ماه آینده حتما تغییر خواهد داشت و باز هم دچار افزایش قیمت خواهیم شد.
او توضیح داد: اما این افزایش قیمت ممکن است با شرایطی مواجه شود که قیمت محاسبه شده روی کاغذ، به میزان دقیق در بازار محقق نشود. در این تحقق قیمت، ۲ مولفه اهمیت بسیار دارند؛ اولین مولفه میزان دقیق جوجه‌ریزی در ماه‌های آینده است و مولفه دوم مربوط به مباحث کالابرگ می‌شود.
دبیرکل فدراسیون طیور ایران ادامه داد: افزایش قیمت مرغ حتما ادامه پیدا می‌کند؛ این قیمت حداقل روی کاغذ نوسانات خود را دارد اما گاه این نوسانات محقق نمی‌شود چرا که در وهله اول، مردم دیگر توان خرید ندارند. وقتی سرانه مصرف از مقدار کنونی هم کمتر شود، ممکن است افزایش قیمت‌ها به میزان دقیق اتفاق نیافتد.
مردم کالابرگ را خرج اقلام دیگر می‌کنند
طلاکش همچنین مطرح کرد: قیمت تخم‌مرغ هم گاه نوسان دارد اما چرا نوسان قیمتی تخم‌مرغ مثل گوشت مرغ نیست؟ زیرا مردم قادر به تغییر الگوی مصرف خود در بازار تخم‌مرغ هستند و برای مثال می‌توانند به جای یک شانه تخم‌مرغ، ۵ عدد خریداری کنند. نوسانات قیمتی بازار تخم‌مرغ همواره حفظ می‌شود در عین حال که می‌تواند تغییراتی هم داشته باشد اما تداوم نوسانات قیمتی در بازار گوشت مرغ، مولفه‌های دیگری هم دارد.
او در خصوص این روند، اظهار داشت: بسیاری از مرغ‌فروشی‌ها با کالابرگ، فروش خود را انجام نمی‌دهند و مردم هم نمی‌توانند مرغ را در ابعاد کوچک‌تری خریداری کنند تا الگوی مصرف خود را تغییر دهند. آن فروشگاه‌هایی هم که فروش خود را از طریق کالابرگ انجام می‌دهند، مرغ را در بسته‌بندی‌های بزرگی عرضه می‌کنند و در این شرایط، مردم باید قسمت مهمی از کالابرگ خود را صرف خرید گوشت مرغ کنند.
این مقام تولیدی تاکید کرد: مردم اگر هم گوشت مرغ مصرفی خود را به وسیله کالابرگ خریداری کنند، این خرید را تنها یک بار انجام می‌دهند و مابقی اعتبار کالابرگ خود را خرج اقلام مصرفی دیگر می‌کنند.
افزایش ۷۰ درصدی ارز واردات نهاده
طلاکش در ادامه، تصریح کرد که دولت در زمینه افزایش اعتبار کالابرگ، بدقولی کرده است و تا زمانی که دولت میزان اعتبار کالابرگ را، اولا با تورم عمومی کشور و ثانیا با نرخ ارز رسمی کشور متناسب نکند، این گرفتاری‌ها در بازار وجود خواهد داشت.
دبیرکل فدراسیون طیور ایران عنوان کرد: اعتبار کالابرگ در دی‌ماه ۱۴۰۴، با ارز ۱۱۲ هزارتومانی تنظیم شده بود اما اکنون نرخ ارز مرکز مبادله به ۱۸۴ هزارتومان رسیده است. این به معنای افزایش ۷۰ درصدی در نرخ ارز مورد نیاز برای واردات نهاده‌های مصرفی صنعت طیور است اما در این شرایط، اعتبار کالابرگ افزایش خاصی نداشته است.
افزایش ۷۰ هزارتومانی دوام نداشت
طلاکش درباره آخرین وضعیت قیمت‌ها در بازار مرغ، اعلام کرد: افزایش قیمت در بازار نتوانست دوامی داشته باشد. طی ۴ تا ۵ روز قیمت‌ها افزایش یافتند اما به دلیل عدم کشش بازار و همچنین به دلیل اینکه مردم نتوانستند سرانه مصرف خود را متعادل کنند، قیمت مرغ مقداری کاهش یافت.
او با تاکید بر اینکه افزایش ۷۰ هزارتومانی قیمت مرغ در هفته گذشته منجر به کاهش تقاضا شد، افزود: به همین دلیل میزان افزایش در قیمت مرغ در مرغ‌داری‌ها، مقداری کاهش یافت. قیمت مصرف‌کننده نیز با چند روز فاصله کاهش پیدا کرد و این افزایش ۷۰ هزارتومانی گوشت مرغ دوامی نداشت. در این شرایط، تولیدکنندگان هم ضرر می‌کنند.
این مقام صنفی در پایان، خاطرنشان کرد: در ماه‌های آینده میزان تولید و جوجه‌ریزی از مقدار کنونی هم کمتر خواهد شد و به فراخور این موضوع، سرانه مصرف هم کاهش پیدا خواهد کرد. این روند اصلا به نفع جامعه نیست و هر دو طرف متقاضی و عرضه‌کننده، ضرر می‌کنند.
- 10
- 5
