پنجشنبه ۱۳ آذر ۱۳۹۹
۰۸:۲۵ - ۰۱ آذر ۱۳۹۹ کد خبر: ۹۹۰۹۰۰۰۰۳
کشاورزی، دامپروری و صنایع غذایی

علل وابستگی به واردات خوراک طیور چیست؟

خوراک طیور,اخبار اقتصادی,خبرهای اقتصادی,کشت و دام و صنعت
نابسامانی در بازار نهاده های دامی تا جایی پیش رفته است که به تازگی برخی از مرغداران از فروش اموال خود برای تامین نهاده ها خبر داده اند. چرا نهاده های دامی به قدر کفایت در دسترس تولیدکنندگان نیست؟ علت وابستگی شدید صنعت طیور و مرغداری کشور به واردات کامل ذرت و کنجاله چیست و چرا به رغم حجم عظیم یارانه، قیمت ها هیچ تناسبی با یارانه پرداختی ندارد؟ به اعتقاد کارشناسان، علت اصلی این وابستگی ریشه در سیاستی دارد که سال هاست تولید داخل را سرکوب کرده است. تشویق واردات با ارز ارزان تولید داخل را به حاشیه رانده است.

دست اندرکاران و تولیدکنندگان مرغ و تخم مرغ خبر از خلف وعده دولت در تامین نهاده های دامی می دهند. این اتفاق تاجایی پیش رفته است که به تازگی برخی از مرغداران اعلام کرده اند که ناچار شده اند، خانه خود را بفروشند تا خوراک مورد نیاز را برای جوجه ریزی های انجام شده تامین کنند، تا بلکه سرمایه های باقی مانده شان به باد نرود. تولیدکنندگان به صراحت می گویند تا به امروز متناسب با جوجه ریزی هایی که در سالن ها ریخته شده، نهادهای مورد نیاز آنها تامین نشده است. آنها از یکسو می گویند نهاده به میزان کافی تامین نشده و از سوی دیگر تصریح می کنند آن میزانی هم که وارد شده به شکل صحیح توزیع نشده و با قیمت دولتی به دست تولیدکننده نرسیده است و این نهاده ها در نهایت سر از بازار آزاد درآورده است، اتفاقی که خود زمینه را برای جوجه کشی توسط برخی دریافت کنندگان نهاده های ارزان فراهم کرده است ، چرا که عملا فروش نهاده ها در بازار آزاد عملا سود بیشتری را از نگهداری جوجه ها نصیب این افراد کرده است. از سوی دیگر بخشی زیادی از نهاده ها هم در گمرکات رسوب کرده و در کنار حجم زیادی از کالاهای اساسی در بنادر محبوس شده اند.

در اینجا آنچه مشخص است، وجود یک چرخه معیوب است که زنجیره تامین، توزیع و تولید نهاده های دامی را با اخلال مواجه کرده است. در واقع سیاست های ارزی و تجاری جاری سبب شده است که تمامی حلقه های این زنجیره دچار چالش شود و حتی با وجود تخصیص ارز ارزان، نهاده به دست تولیدکننده نرسد یا اگر هم رسیده با قیمت خیلی بالا بوده است.

با وجود اینکه در هفته های اخیر وزارت صمت، بانک مرکزی و گمرک سیاست های ضد رسوب کالا را در دستور کار قرار دادند و ظرف ۱۰ روز بیش از یک میلیون تن کالای اساسی که شامل نهاده های دامی هم می شده را از بنادر ترخیص کردند- که البته قرار است ۴ میلیون تن دیگر هم در روزهای آینده ترخیص شود- اما این اقدامات عملا تاثیری بر بازار این محصولات نداشته و نتوانسته نیاز تولیدکننده را تامین کنند. ضمن آنکه وضعیت قیمت ها در بازار و سطح عرضه نشان می دهد که قیمت های مصوب عملا رعایت نمی شود و قیمت محصولات پروتئینی که وابسته به نهاده های وارداتی با دلار ۴۲۰۰ تومانی است روز به روز بالاتر می رود و نوسانات در این بازارها تشدید می شود.

اما سوالی که احتمالا به ذهن متبادر می شود این است که نابسامانی ها در تامین نهاده ها ریشه در کجا دارد؟ چرا کار به جایی رسیده که مرغداران مجبور شدند اموال خود را بفروشند تا بلکه بتوانند مقداری نهاده برای جوجه ها و مرغ های شان تامین کنند؟ آیا آدرس اصلی دلالانی هستند که از این آشفته بازار سوء استفاده می کنند؟ یا باید ریشه این وضعیت را در جای دیگری جست وجو کرد؟

از منظر کارشناسی اگر کمی عمیق تر صورت مساله را طرح کنیم و متناسب با پرسش طرح شده به دنبال پاسخ بگردیم، متوجه می شویم تا زمانی که ماشین عظیم توزیع رانت و خلق تورم در اقتصاد کشور فعال است، تولید داخل سرکوب می شود و دلالان هم از آب گل آلود ماهی می گیرند. اتفاقی که دقیقا در مورد نهاده های دامی هم افتاده است، به گونه ای که با اعطای رانت ارزی زمینه برای سرکوب تولید داخلی فراهم شده است و از طرفی آنچه هم که تحت عنوان واردات این محصولات مثل ذرت، کنجاله سویا، جو، دانه های روغنی و... انجام شده است ، عملا با نرخ مصوب به دست تولیدکننده نرسیده و تنها منتج به هدر رفت منابع ارزی از یکسو و تضعیف تولید داخل از سوی دیگر شده است. از این رو می توان ردپای آنچه تحت عنوان« صنعت زدایی» در اقتصاد ایران اتفاق افتاده که دارای ریشه تاریخی هم است، در بازار نهاده های دامی نیز پیدا کرد.

البته در پاسخ به این سوال که چرا نهاده های دامی در کشور تولید نمی شود، پاسخ های مختلفی ارائه شده است. برخی معتقدند که تولید این محصولات در ایران مزیت ندارد و به دلیل شرایط اقلیمی و جغرافیایی و آب بَری بالای این محصولات عملا امکان تولید ذرت یا جو یا دیگر نهاده های دامی در کشور وجود ندارد.

در واقع استدلال این گروه این است که هزینه تولید این محصولات آنقدر بالا است که بهتر است اقدام به واردات آنها با ارز ارزان کنیم. اما اگر کمی در موضوع دقیق تر شویم، می بینیم که چنین استدلال هایی برای خیلی از کالاهای دیگر هم در این سال ها مطرح شده است، تولیدات داخلی که طی دهه های گذشته قربانی سیاست های تجاری و ارزی شده اند، به طوری که با تشویق واردات و با استفاده از سلاح ارزی- البته به شکل معکوس- تولید داخل را هدف قرار داده اند. دقیقا همان چیزی که برای تولید نهاده های دامی در داخل رخ داده و تولید آنها را سرکوب کرده و این فرضیه نهادینه شده است که چاره ای جز وابسته بودن به واردات، آن هم با ارز ارزان نیست. البته معمولا وقتی صحبت از حمایت از تولید داخل به میان می آید سیاست گذار از یک ابزار مشخص استفاده می کند، آن هم ممنوعیت وارداتی است. اما تجربه نشان داده است که این سیاست هم تنها تجارت خارجی را از ریل طبیعی خود خارج کرده و کمکی هم به تولید داخل نکرده است.

آنچه در اینجا مغفول مانده به کار گیری سیاست های درست ارزی، تجاری و پولی است که باید در خدمت تولید داخل قرار بگیرد، نه اینکه این مجموعه سیاست ها به نفع واردات باشد. در واقع طنز تلخ ماجرا آن است که سوخت اصلی ماشین رانت و تورم با شعارهای حمایت از مصرف کنندگان و تولیدکنندگان و کنترل قیمت ها فراهم می شود و کمتر کسی متعرض این تناقض در شعار و عمل می شود که مگر رانت باعث خلق ارزش افزوده می شود که به تولید منجر شود؟ مگر می شود تورم خلق کرد و گرانی ناشی از آن را کنترل کرد؟ همین تناقضات ساده باعث شده است که نتیجه قریب به اتفاق سیاست های حمایتی در ایران( چه به اسم حمایت از مصرف کننده و چه به اسم حمایت از تولید کننده و چه به اسم تنظیم بازار از طریق واردات با دلار ارزان) سرکوب تولید داخلی باشد. یعنی سلاح ارزی علیه ساخت داخل؛ آنچه باعث می شود مزیت های تولیدی در کشور سرکوب شود، ضمن آنکه شیفت کردن به سمت واردات با دلار ارزان هم عملا نتوانسته جواب درخوری به بازار داخل بدهد و تولیدکنندگان وابسته به کالاهای واسطه ای و مواد اولیه و نهاده ها نتوانستند نیاز خود را به شکل مطلوب بر طرف کنند و عملا تامین نهاده های دامی در کشور را وارد یک مسیر انحرافی کرده است که هر چقدر هم تلاش به اصلاح آن می شود، اثر معکوس می گذارد و وضعیت آن بدتر می شود، چرا که پشتوانه آن همان ماشین توزیع رانت و خلق تورم است.

تجربه جهانی نشان می دهد که سیاست وضع تعرفه های بالا یا ممنوع سازی واردات سیاستی ناکارآمد است که اثربخشی لازم را برای تحقق بخشیدن به اهداف تعیین شده ندارد. آنچه کشوری مثل چین انجام داده است، یعنی سیاست ارزی را جایگزین سیاست تعرفه ای کرده است. به اعتقاد کارشناسان، امتیاز سیاست ارزی به سیاست تعرفه ای در این است که نه تنها توجیه اقتصادی واردات رسمی را از بین می برد، بلکه قاچاق را هم از رونق می اندازد. آنچه این روزها در تامین نهاده های دامی می گذرد، مصداق بارز همین موضوع است. یعنی خلع سلاح کردن تولید داخل و تشویق واردات، آن هم وارداتی که اهدافش تامین نمی شود و اثر خود را به شکل کمبود و گرانی در بازار و سطح عرضه کالا نشان می دهد. البته بحث بر سر این نیست که الزاما باید از الگویی مثل چین تبعیت کرد، اما نباید سلاح ارزی را علیه تامین و تولید نهاده های دامی به کار گرفت.

donya-e-eqtesad.com
  • 17
  • 6
۵۰%
sarpoosh
با این خبر موافقم با این خبر مخالفم
همه چیز درباره
نظر شما چیست؟
انتشار یافته: ۰
در انتظار بررسی:۰
غیر قابل انتشار: ۰
جدیدترین
قدیمی ترین
مشاهده کامنت های بیشتر
مهدی شیری,بیوگرافی مهدی شیری,مهدی شیری بازیکن بیوگرافی مهدی شیری بازیکن فوتبال ایرانی (+ تصاویر)

رادگاه: تهران

زاده: ۱۱ بهمن ۱۳۶۹

ملیت: ایرانی

پست: دفاع راست، وینگر راست

قد: ۱.۷۱ متر

ادامه
امام زین العابدین (ع),زندگی نامه امام سجاد (ع),زندگینامه امام سجاد علیه السلام زندگینامه امام سجاد (ع)، چهارمین امام شیعیان

زادگاه: مدینه

زاده: ۵ شعبان ۳۸ هجری قمری

درگذشته: ۱۲ محرم ۹۵ هجری قمری.

محل دفن: قبرستان بقیع،  مدینه

علت شهادت: مسمومیت

ادامه
امبر هرد,طلاق امبر هرد,آثار امبر هرد بیوگرافی امبر هرد (+ تصاویر)

زادگاه: ۲۲ ماه آوریل ۱۹۸۶

زاده: آستین، تگزاس

ملیت: آمریکایی

والدین: دیوید کلینتون هرد- پاتریشیا پیج

محل تحصیل: آکادمی کاتولیک سنت مایکل

سال های فعالیت: ۲۰۰۳

ادامه
آنگلا مرکل,زندگینامه آنگلا مرکل,زندگی نامه آنگلا مرکل زندگینامه آنگلا مرکل (+ تصاویر)

زاده:۱۷ ژوئیهٔ ۱۹۵۴

زادگاه:هامبورگ، آلمان غربی

شغل:صدراعظم آلمان 

اقامتگاه:برلین،  آلمان

محل تحصیل:دانشگاه لایپزیگ ( لیسانس علوم)

ادامه
باباطاهر,اشعار باباطاهر,شعرهای باباطاهر زندگی نامه باباطاهر شاعر و دوبیتی سرای اواخر سده چهارم و پنجم

زادگاه: لرستان یا همدان

زاده: ۳۲۶ خورشیدی

پیشه: شاعر، دوبیتی سرا

ملیت: ایرانی

زمینه کاری: شعر، موسیقی

ادامه
لویی پاستور,نظریات لویی پاستور,لوئی پاستور زندگی نامه لویی پاستور دانشمند فرانسوی مشهور (+ تصاویر)

زاده: ۲۷ دسامبر ۱۸۲۲

زادگاه: ایالت دول، ژورا

ملیت: فرانسه

محل تحصیل: اکول نرمال سوپریور، دانشگاه پاریس

فوت: ۲۸ سپتامبر ۱۸۹۵

ادامه
دراگان اسکوچیچ,زندگی نامه دراگان اسکوچیچ,دراگان اسکوچیچ اهل کشور بیوگرافی دراگان اسکوچیچ (+ تصاویر)

زادگاه: رییکا، یوگسلاوی سابق

قد: ۱٫۸۱ متر

زاده: ۳ سپتامبر ۱۹۶۸

پست: هافبک

مدرک تحصیلی: لیسانس حرکت شناسی

پیشه: مربی فوتبال

ادامه
ایلان ماسک,بیوگرافی ایلان ماسک,زندگی نامه ایلان ماسک زندگی نامه ایلان ماسک و کارآفرینی های او (+ تصاویر)

زادگاه: پرتوریا، آفریقای جنوبی

زاده: ۲۸ ژوئن ۱۹۷۱

محل زندگی: لس آنجلس

ملیت: آمریکایی، کانادایی، آفریقای جنوبی

پیشه: مهندس، مخترع، بنیانگذار و کارآفرین

ادامه
محمدحسین کنعانی زادگان,علاقه محمدحسین کنعانی زادگان به پرسپولیس,افتخارات  محمدحسین کنعانی‌زادگان بیوگرافی محمدحسین کنعانی زادگان + تصاویر اینستاگرامی

زادروز: ۳ فروردین ماه ۱۳۷۳

زادگاه: آبادان، ایران

قد: ۱٫۸۸ متر

پست: دفاع وسط / دفاع راست

ملیت: ایرانی

ادامه
ویژه سرپوش