جنگ تجاری آمریکا و چین در ۲۰۱۸ برای هر دو طرف میلیاردها دلار هزینه داشته است، جنگی که به بخشهایی همچون خودرو، تکنولوژی و فراتر از همه کشاورزی صدمه زده است. آسیب شدید تعرفههای تجاری که توسط برخی اقتصاددانان ترسیم شده است حکایت از آن دارد جنگ تجاری اثرات مخرب گستردهای برای بزرگترین اقتصادهای دنیا در پی داشته است.
این ضررها ممکن است به دونالد ترامپ و همتای چینی او، شیجینپینگ، انگیزه دهد تا اختلافات تجاری خود را تا ضربالاجل دوم مارس حل کنند، گرچه گفتوگوهای ابرقدرتهای اقتصادی میتواند به سطوح پایینتر ارجاع داده شود. در این رابطه، والی تاینر، استاد اقتصاد کشاورزی دانشگاه پوردو در تحلیلی به بررسی آسیبهای جنگ تجاری دو کشور پرداخته است. براساس این بررسی، آمریکا و چین هر کدام به تنهایی از تعرفههای سویا، ذرت و گندم سالانه ضرر ۹/ ۲ میلیارد دلاری را متحمل میشوند. با توجه به اینکه چین بزرگترین واردکننده سویای جهان است و سال گذشته متکی به واردات بیش از ۱۲ میلیارد دلار دانههای روغنی آمریکا بود، اخلال در جریان تجارت کشاورزی به هر دو طرف صدمات سختی خواهد زد.
از زمان اعمال تعرفه ۲۵ درصدی طرف چینی بر واردات سویا از آمریکا که در ماه جولای در تلافی از تعرفههای دولت ایالاتمتحده صورت گرفت، چینیها عمده سویای مورد نیاز خود را از برزیل خریداری کردهاند. این اتفاق رکورد جدیدی در اضافه ارزش قراردادهای آتی سویا برزیل در برابر سویای آمریکا در بورس شیکاگو به ثبت رساند. چرا که بهعنوان مثال، جنگ تجاری فروش صادرکنندگان آمریکایی را کاهش و هزینه وارداتکنندگان چینی را افزایش داده است. تاینر میگوید: «این چیزی است که بیتاب حلوفصل اختلافات تجاری است. این بازی دو سر باخت برای آمریکا و چین است.»
براساس آمارهای وزارت کشاورزی آمریکا، در ۱۰ ماه نخست ۲۰۱۸ مجموع صادرات محصولات کشاورزی آمریکا به چین نسبت به سال قبل با کاهشی ۴۲ درصدی به سطح ۳/ ۸ میلیارد دلار رسید. بیشترین قراردادهای آتی مبادله شده سویا ماه جولای برای دسامبر به ۷۵/ ۸ دلار برای هر بوشل (معادل ۸ گالن) کاهش یافت، ارزشی که در دوره مشابه سال گذشته بهطور میانگین ۷۶/ ۹ دلار بود. در این رابطه به منظور جبران صدماتی که کشاورزان متحمل شدهاند، دولت آمریکا یارانه مستقیم ۱۱۱ میلیارد دلاری برای آنها در نظرگرفته است. پس از مشورت با اقتصاددانانی همچون تاینر، مقامات این کشور همچنین تصمیم گرفتهاند برای برنامههای غذایی خود محصولات کشاورزی را خرید کنند.
مارک واتنه، رئیس اتحادیه کشاورزان داکوتای شمالی میگوید در این ایالت که محصولات صادراتی به چین از طریق بنادر شمال غربی اقیانوس آرام ارسال میشوند، تولیدکنندگان سویا ضرر حداقل ۲۸۰۰ میلیارد دلاری را از تعرفههای چین متحمل شدهاند. با این حال شرکتهای غذایی آمریکا نظیر «آرچر دنیلز میدلند» توانستهاند از عرضه فراوان سویای ارزان در این کشور بهره برند.
در چین اما تابستان امسال عرضه سویای مورد استفاده در خوراک دام کاهشی چشمگیر یافت. گرچه در اوایل دسامبر و پس از توافق تجاری روسایجمهور دو کشور در حاشیه نشست گروه ۲۰ در آرژانتین، چین خرید سویای خود از آمریکا را از سر گرفت، اما تعرفههای ۲۵ درصدی این کشور بر واردات دانههای روغنی از آمریکا همچنان به قوت خود باقی است، تعرفههایی که خرید شرکتهای چینی را مختل کرده است. مدیر یکی از بزرگترین شرکتهای تولیدکننده چین در این رابطه میگوید: «با این تعرفهها، دانههای روغنی وارد نظام بازرگانی کشور نمیشوند.» به گزارش «رویترز»، علاوه بر این چینیها از تعرفههای آمریکا بر محصولاتی همچون باتریهای گوشی همراه نیز صدمه دیدهاند. در نتیجه مصرفکنندگان چینی، چشم به خرید از سایر کشورها دوختهاند.
مطالعهای که به سفارش «انجمن مصرفکنندگان تکنولوژی» آمریکا صورت گرفته نشان میدهد تعرفههای این کشور بر واردات کالاهای تولید چین، ماهانه هزینه یک میلیارد دلاری برای بخش تکنولوژی ایالاتمتحده به همراه دارد. تنشهای تجاری دو غول اقتصادی دنیا همچنین مشکلاتی برای شرکتهای ساختوساز، خردهفروشی و تولیدی آمریکا ایجاد کرده است.
فدرال رزرو دالاس در گزارشی در این خصوص مینویسد: «فشار بر قیمت نهادهها تحتتاثیر تعرفهها درحال افزایش است، به خصوص در بخشهای تولیدی و ساختوساز. شرکتها سعی داشتهاند هزینههای بالاتر را به مصرفکنندگان انتقال دهند.» سه خودروساز بزرگ دیترویت - «جنرال موتورز»، «فورد» و «فیات کرایسلر» - نیز میگویند هزینه تعرفهها سالانه ضربه یک میلیارد دلاری به سود آنها وارد میکند.
اولین واردات برنج از آمریکا
چین برای اولین بار از آمریکا برنج وارد میکند. به عقیده کارشناسان، پس از یک سال پرتنش و تعرفههای تلافیجویانه، این اقدام نشانهای از گرمی روابط دو اقتصاد بزرگ دنیا است. چراغ سبز گمرک چین به واردات برنج از آمریکا درحالی است که دو کشور برای مذاکرات رودرو در ماه ژانویه آماده میشوند. البته هنوز مشخص نیست چینیها که تاکنون برنج مورد نیاز خود را از کشورهای آسیایی تامین کردهاند، چقدر از برنج آمریکا خریداری خواهند کرد.
تاریخچه ۹ ماهه جنگتجاری
ترامپ از زمان تبلیغات انتخاباتی بارها کسری تجاری آمریکا با چین را مورد انتقاد قرار داد و در اولین گام تعرفه واردات پنلهای خورشیدی و ماشینهای لباسشویی را از چین (بهعنوان بزرگترین صادرکننده این اقلام به آمریکا) افزایش داد. افزایش تعرفه فولاد و آلومینیوم در اوایل فروردینماه و هدف قرار دادن ۵۰۰ میلیارد دلار از واردات چینی در اواسط تیرماه به ترتیب دومین و سومین حملات ترامپ در جنگ تجاری با چین بود. سناریوی چهارمین حمله تجاری او نیز افزایش تعرفه ۲۰۰ میلیارد دلار از کالاهای چینی به ۱۰ درصد بود.
بهدنبال این اقدامات، رئیسجمهور آمریکا هشدار داد در صورت منفعل بودن طرف چینی و عدم پاسخ به خواستههای آمریکا، در آغاز سال ۲۰۱۹ تعرفه این ۲۰۰ میلیارد دلار را از ۱۰ به ۲۵ درصد افزایش میدهد، و در نهایت مابقی واردات آمریکا از چین را که معادل ۲۶۷ میلیارد دلار است هدف افزایش تعرفه قرار خواهد داد. اول دسامبر اما تحولی جدید حاصل شد. روسایجمهور دو کشور در حاشیه نشست «گروه ۲۰» که در آرژانتین برگزار میشد توانستند به توافق تجاری دست یابند. طی این توافق قرار شد ترامپ اجرای تعرفههای جدید خود را تا مارس ۲۰۱۹۹ به تعویق بیندازد و طرف چینی نیز قول خرید بیشتر محصولات آمریکا و برآوردن خواستههای تجاری آمریکا را داد.
- 17
- 1
