هاله ابهام در طرح سهمیه‌بندی بنزین

سهمیه‌بندی بنزین در ماه‌های اخیر بحث داغی بوده است و به نظر می‌رسد که در آینده‌ نزدیک اجرایی خواهد شد. در این طرح سهمیه‌بندی، سوخت به‌جای خودرو به فرد تعلق می‌گیرد و با توجه به این مسائل ابهاماتی پیش خواهد آمد. وقتی می‌گوییم سهمیه‌بندی بنزین در راه است، شاهد موضع‌گیری‌های مختلفی می‌شویم و کسب‌وکارهایی که با خودرو سروکار دارند دغدغه گذراندن معیشت‌شان را پیدا می‌کنند.

شایعات سهمیه‌بندی بنزین از مرداد سال جاری شدت گرفت و از همان ابتدا پرسش‌هایی را در میان افراد ایجاد کرد. در پی افزایش قیمت ناگهانی قیمت ارز و ثابت ماندن قیمت سوخت، قاچاق در کشور رواج پیدا کرد و همین موضوع باعث شد دوباره بحث سهمیه‌بندی سوخت به میان بیاید. با توجه به اینکه هنوز این طرح اجرا نشده است اما سوالات بی‌شماری را به وجود آورده و افرادی که از طریق تاکسی‌های اینترنتی و تاکسی‌های خطی امرار معاش می‌کنند را به این فکر می‌اندازد که سهمیه‌بندی بنزین می‌تواند برای کسب‌وکارشان دردسرساز شود. حسن بهرام‌نیا، عضو کمیسیون انرژی مجلس در خصوص اجرای طرح سهمیه‌بندی بنزین به «ابتکار» می‌گوید: «صحبت طرح سهمیه‌بندی بنزین در کمیسیون انرژی به میان آمده و تا کنون تنها در حد یک صحبت و بحث بوده است.

قطعا اگر قرار باشد که به مرحله اجرا برسد باید در مورد نقاط قوت و ضعف آن صحبت شده و تمام زوایای آن بررسی شود. به عنوان مثال باید بدانیم که آیا به ازای هر نفر در روز یک لیتر بنزین دادن تصمیم درستی است و یا غلط! یا از این طریق می‌توانیم میزان استفاده از سوخت را کنترل کنیم یا خیر! تمام این مسائل نیازمند گفت‌وگو است و باید جنبه‌های آن را به دقت بررسی کنیم تا به نقاط ضعف و قوتش پی ببریم و بعد از اتمام این مراحل، در قالب یک طرح جامع و پخته شده وارد صحن مجلس شود.

اکنون فقط صحبت این مسئله به میان آمده و هنوز در قالب یک طرح بیان نشده است اما در مجموع قیمت سوخت با توجه به وضعیت موجود، شرایط، وضعیت معیشت افراد و کمبود منابع باید در نظر گرفته شود و با توجه به ظرفیت‌هایی که در اختیار مجلس قرار دارد قیمتی مناسب تعیین شود و مورد استفاده قرار بگیرد. همان‌طور که قبلا به آن اشاره کردم این طرح در حال حاضر یک طرح ناپخته است و نیاز به یک بررسی همه جانبه دارد تا بعد از اجرای آن، شخصی متضرر نشود». 

بهرام‌نیا تاکسی‌ها را نیازمند سهمیه‌ای اضافی می‌داند و می‌گوید: «آن چیزی که در هر تصمیم‌گیری برای ما اهمیت دارد، مردم و شرایط معیشت‌شان است. با توجه به هزینه‌ها، درآمدها و منابعی که در اختیار داریم در این شرایط باید یک تصمیمی گرفته شود که به نفع آحاد جامعه باشد و قطعا در این بحث، تخصیص سوبسید به تاکسی‌های اینترنتی لحاظ می‌شود. افرادی هستند که با خودروهای خود چه به‌صورت خطی و چه اینترنتی امرار معاش می‌کنند و قطعا باید سهمیه‌های بیشتری برای آنها در نظر گرفته شود تا هم منافع مسافر و هم خود رانندگان حفظ شود. اگر تمام مسائل ذکر شده را مد نظر قرار دهیم، قطعا تصمیمی خواهیم گرفت که خروجی آن به نفع مردم و کشور است».

تصمیم اشتباه مانع از رسیدن به موفقیت می‌شود

هنوز طرح سهمیه‌بندی بنزین به مرحله اجرا نرسیده است، با این وجود اما و اگرهای بسیاری پیرامون این جریان شکل گرفته است. افرادی که توسط خودروهای‌شان معیشت می‌گذرانند خواهان سهمیه بیشتر هستند، اما منتقدان به این طرح می‌گویند درصورت سهمیه بیشتر برای کسب‌وکارهایی که توسط خودروها ایجاد شده است امکان دارد راهی برای سوءاستفاده ایجاد شود.

به این شکل که افرادی صرفا برای دریافت همین سهمیه وارد سیستم کار شوند. همچنین باید در این میان برنامه برای جلوگیری از فروش بنزین توسط افراد وجود داشته باشد. دغدغه بسیاری از منتقدان همین موضوع است، و به نظر می‌رسد که این طرح نیازمند یک بررسی همه جانبه است تا راه هرگونه سوءاستفاده در این جریان بسته شود.

از طرفی دیگر مردم عادی نگران افزایش قیمت سوخت هستند و برخی‌ها در این میان می‌گویند که طرح می‌تواند آثار مخربی داشته باشد، زیرا این طرح با وجود مزایای بسیاری که دارد در صورت عدم اجرای درست می‌تواند به اهداف تعیین شده نرسد. قیمت بنزین یارانه‌ای و قیمت بنزین آزاد و همچنین مقدار سهمیه‌ای که هر ماه به افراد تعلق می‌گیرد جزو پارامترهای بسیار مهم و تاثیرگذار در این طرح به‌شمار می‌رود و اگر در این راستا تصمیمات به درستی اتخاذ نشود، می‌تواند مانع از رسیدن به موفقیت در اجرای طرح شود.

کیمیا نجفی