طلسم‌شکنی برای نفت سنگین؟

دومین عرضه نفت خام سنگین در بورس انرژی مورد معامله قرار نگرفت و امروز باز هم این عرضه به روی تابلو خواهد آمد. البته این دومین عرضه نفت خام سنگین بوده و در اولین عرضه شاهد داد‌و‌ستد ۷۰هزار بشکه‌ای بودیم یعنی هنوز هم می‌توان به موفقیت این شیوه معاملاتی خوش‌بین بود اگرچه زمانبر است. روز گذشته ۲ میلیون بشکه نفت خام سنگین با قیمت پایه ۶۴ دلار و ۲۹ سنت در بورس انرژی عرضه شد، ولی هیچ سفارش خریدی برای آن به ثبت نرسید تا در نهایت این عرضه هم بدون مشتری باقی بماند.

به گزارش دنیای اقتصاد، البته هفته آینده شاهد عرضه‌های گسترده‌ای در بازار صادراتی بورس انرژی هستیم. در این ارتباط نماینده شرکت ملی نفت در بورس درباره عرضه نفت و میعانات گازی در بورس انرژی در روز گذشته گفت: برای نخستین بار نفت خام سنگین بر اساس شیوه نامه ابلاغی سال ۱۳۹۸ در بورس عرضه شد.

امیرحسین تبیانیان که با «ایسنا» گفتگو کرده، اظهار کرد: مبنای قیمت‌گذاری فوب خارک به مقصد مدیترانه است و بر همین اساس نیز قیمت اعلام شده و شیوه تسویه حساب و بارگیری نیز طبق شیوه نامه ابلاغی اجرا خواهد شد. نماینده شرکت ملی نفت در بورس افزود: معمولا عرضه، سه‌شنبه‌ها صورت می‌گیرد، اما با توجه به اینکه سه‌شنبه هفته آینده تعطیل است، دوشنبه آتی ۲ میلیون بشکه میعانات گازی پارس جنوبی با قیمت ۹۵ درصد قیمت نفت خام دبی روی تابلو عرضه خواهد شد که اطلاعیه آن نیز منتشر شده است. بیستم فروردین برای نخستین بار در سال ۱۳۹۸ و برای نهمین بار در تاریخ بورس، نفت خام سبک شرکت ملی نفت ایران در رینگ بین‌المللی بورس انرژی عرضه شد، اما در نهایت هیچ مشتری در طرف تقاضا سفارشی ثبت نکرد و نفت خام سبک ایران در بورس بی‌مشتری ماند.

میزان در این باره می‌نویسد از ۱۷ مرحله عرضه نفت و میعانات گازی در بورس انرژی ۱۰ مرحله عرضه نفت خام سبک، دو مرحله عرضه نفت خام سنگین و ۵ مرحله میعانات گازی پارس جنوبی بوده که از این میزان تنها در ۴ مرحله معامله صورت گرفته است. آمار‌ها گویای آن است که معاملات خرید و فروش نفت در مرحله نخست عرضه نفت خام سبک به میزان ۲۸۰ بشکه از عرضه یک میلیون بشکه‌ای و به قیمت ۷۴ دلار و ۸۵ سنت ثبت شده است.

دور بعدی معاملات در دومین دوره در تاریخ بیستم آبان ماه و حجم کل عرضه به میزان ۷۰۰ هزار بشکه و به قیمت ۶۴ دلار و ۹۷ سنت به فروش رسید؛ گفتنی است رقم پایه فروش در این مرحله ۷۱ دلار و ۵۹ سنت اعلام شده بود. پس از آن در ششمین مرحله از مجموع عرضه‌ها در زمینه نفت خام سبک ایران ۳۵ هزار بشکه نفت از یک میلیون بشکه به قیمت ۵۲ دلار و ۲۵ سنت به فروش رسید که قیمت پایه تعیین شده به ازای هر بشکه ۵۶ میلیون و ۸۱ سنت بوده است؛ و آخرین مرحله از معاملات به تاریخ دهم اردیبهشت ماه و به حجم ۷۰ هزار بشکه به قیمت ۶۰ دلار و ۶۸ سنت به ازای هر بشکه باز‌می‌گردد که حجم عرضه در آن دوره یک میلیون بشکه و قیمت پایه تعیین شده برای آن ۶۳ دلار و ۵۱ سنت ثبت شده است.

در این بین در سایر بخش‌های بورس انرژی تاکنون خردادماه زمان مطلوبی برای معاملات در بازار فیزیکی بوده است و تنها در همین بازه زمانی به رغم وجود یک روز تعطیل و حضور در ماه رمضان، باز هم این بازار توانسته ارزش معاملاتی ۳۰۰ میلیارد تومانی را به خود اختصاص دهد. به‌عنوان مثال ارزش معاملات فروردین‌ماه بورس انرژی نزدیک به ۵۵۰ میلیارد تومان و برای اردیبهشت‌ماه نیز نزدیک به یک هزار و ۷۰۰ میلیارد تومان بوده است و می‌توان گفت: احتمال تداوم رشد ارزش معاملات و حتی شکسته‌شدن رکورد‌های اخیر برای ماه جاری وجود دارد.

از ویژگی‌های مهم معاملاتی در هفته جاری می‌توان به داد و ستد دو محموله گاز مایع شرکت نفت ستاره خلیج فارس در رینگ بین‌الملل اشاره کرد که در دو محموله ۸ هزار و ۱۲ هزار تنی مورد معامله قرار گرفت. این مطلب به معنی ایجاد یک بازار صادراتی جدید برای بورس انرژی و همچنین جذب حداکثری عرضه و تقاضاست. قیمت پایه این دو عرضه پریمیوم منفی ۱۰۰ دلار بود، ولی در نهایت هر دو معامله با قیمت پریمیوم منفی ۱۴۵ دلار مورد معامله قرار گرفتند. انعطاف قیمتی و همچنین انتظار برای استمرار عرضه و تداوم معاملات از ویژگی‌های اصلی معامله گاز مایع صادراتی در حجم‌های بالا به شمار می‌رود. اگر این روال معاملاتی از سوی بزرگ‌ترین پالایشگاه میعانات گازی غرب آسیا ادامه پیدا کند شاهد تبدیل شدن بورس انرژی به یک بازار قیمت‌ساز در منطقه خلیج فارس خواهیم بود.