دوشنبه ۰۵ خرداد ۱۳۹۹
۰۸:۵۴ - ۲۴ شهریور ۱۳۹۸ کد خبر: ۹۸۰۶۰۶۲۳۷
سیاست خارجی

شرایط دیدار روحانی و ترامپ

حسین موسویان,اخبار سیاسی,خبرهای سیاسی,سیاست خارجی

باخروج ترامپ از برجام و اعمال سیاست بیمارگونه فشار حداکثری علیه ایران، تخاصم در روابط ایران و آمریکا بعد از انقلاب ۱۹۷۹ ایران، به نقطه عطف نزدیک می‌شود. قدرت‌های بلوک شرق همچون چین و روسیه که خود نیز دچار چالش تجاری با آمریکا هستند، تلاش صادقانه‌تری نسبت به بلوک غرب برای حفظ برجام انجام می‌دهند درحالی‌که تلاش‌های اروپا با شکست کامل مواجه شده است. اروپا در شعار، از برجام حمایت می‌کند، اما در عمل کاملا تسلیم فشارهای آمریکا شده و از تحریم‌های آمریکا پیروی می‌کند. تلاش‌های مکرون رئیس‌جمهور فرانسه به نمایندگی از اتحادیه اروپا نیز تاکنون به شکست انجامیده است.

سیاست خروج تدریجی

برجام در جولای ۲۰۱۵ بین ایران و قدرت‌های جهانی (شامل آمریکا، آلمان، انگلیس، فرانسه، روسیه و چین) توافق شد. طبق تاییدات مکرر آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، ایران بیش از سه سال برجام را به‌طور کامل اجرا کرد درحالی‌که با کمال تعجب، کشورهای امضاکننده گروه ۱+۵ یا ناقص اجرا کردند یا تسلیم زورگویی‌های آمریکا شدند.

عدم بهره‌مندی ایران از منافع اقتصادی برجام موجب ناامیدی ایران شد و بنابراین اعلام کرد که به تدریج برجام را ترک می‌کند و هر زمان سایر امضاکنندگان به آن برگردند، به اجرای کامل آن بازخواهد گشت. با ادامه این روند، پیش‌بینی می‌شود تا پایان دوره اول ریاست‌جمهوری ترامپ، آمریکا سیاست «فشار حداکثری» را تکمیل و ایران نیز به‌طور کامل از برجام خارج خواهد شد.

این بن‌بست سه عامل مهم دارد. اول اینکه ترامپ خواستار گفت‌وگو و معامله مستقیم با ایران است و برای رسیدن به این آرزو، سیاست تحریم‌ها و فشارها را اتخاذ کرده است. منتها او خود عملا با خروج از برجام، میز مذاکره را ترک کرد. بعد هم با تحریم مقام معظم رهبری و وزیرخارجه ایران و تعیین سپاه پاسداران ایران به‌عنوان سازمان تروریستی، شانس هر گفت‌وگویی را نابود کرد.

دوم اینکه کارگزاران اصلی او یعنی جان بولتون مشاور امنیت ملی و پمپئو وزیرخارجه سیاست تغییر رژیم را فعالانه دنبال کردند.

عامل سوم هم اینکه نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل به‌دنبال کشاندن آمریکا به جنگ با ایران بوده است. او هفته قبل مجددا مدعی شد که ایران مخفیانه دنبال ساخت بمب هسته‌ای بوده است.

ادعاهای بی‌پایه

نتانیاهو درکتاب سال ۱۹۹۵ خود به‌نام «مبارزه با تروریسم» مدعی شد که ایران سه تا پنج سال دیگر به بمب هسته‌ای دست خواهد یافت. او در اوایل سال‌های ۲۰۰۰ با جعل اسناد و مدارک، آمریکا را قانع کرد که صدام دارای سلاح‌های کشتار جمعی است و به این ترتیب آمریکا را وادار به حمله نظامی به عراق کرد. نتانیاهو همچنین نقش اساسی در تحریک آمریکا برای حمله و گرفتار کردن آمریکا در گرداب افغانستان داشت.

در وضعیت فعلی، دو احتمال جدی وجود دارد. اول اینکه ترامپ به برجام برنخواهد گشت. دوم اینکه ایران هم برجام را یک طرفه ادامه نخواهد داد.

برجام جامع‌ترین سند تاریخ عدم اشاعه بمب هسته‌ای است. در عین حال پاداش ایران برای اجرای حداکثر شفافیت و بازرسی و محدودیت در تاریخ هسته‌ای، گسترده‌ترین و بیرحمانه‌ترین تحریم‌های آمریکا بود. به‌رغم اینکه آژانس بین‌المللی انرژی اتمی هم مکررا صلح‌آمیز بودن برنامه هسته‌ای ایران را تایید کرده، دولت آمریکا همچنان ایران را در مورد بمب هسته‌ای متهم می‌کند. بنابراین آمریکا، اعتبار آژانس بین‌المللی انرژی اتمی را نیز از بین برده است.

اما سوال این است اکنون که ترامپ جان بولتون، مشاور امنیت ملی جنگ‌طلب خود را اخراج کرده است، آیا شانسی برای خروج از بن‌بست فعلی بحران روابط آمریکا و ایران وجود دارد؟ نکته کلیدی این است که ترامپ گفت‌وگو و معامله مستقیم با ایران می‌خواهد، تاکید می‌کند که برجام فاجعه است و تنها خواستار این است که ایران بمب هسته‌ای نداشته باشد و بنابراین توافق جدید هسته‌ای با ایران می‌خواهد. اما واقعیت این است که آمریکا برجام را نابود کرده و قدرت‌های جهانی هم توان احیای آن را ندارند.

یک معامله بهتر

اگر ترامپ به‌دنبال معامله‌ای است که موضوع هسته‌ای و منطقه را در برگیرد، می‌تواند از برقراری یک سیستم همکاری جمعی در منطقه خلیج‌فارس بین هشت کشور ایران، عربستان، عراق، امارات، کویت، عمان، قطر و بحرین حمایت کند، سیستمی که در قالب آن، کشورهای مذکور برای صلح و ثبات منطقه و مقابله با تروریسم همکاری جمعی داشته باشند و به عاری‌سازی منطقه از سلاح‌های کشتار جمعی و هسته‌ای متعهد باشند. برای چنین ابتکاری، ترامپ باید از رئیس‌جمهور ایران، سران کشورهای خلیج‌فارس و سران کشورهای عضو دائم شورای امنیت دعوت به عمل بیاورد. اما اگر ترامپ دنبال یک معامله دوجانبه هست، باز هم شانسی وجود دارد البته اگر آمریکا به قوانین بین‌المللی در موضوع هسته‌ای احترام بگذارد.

قدم بعدی

در این صورت، ایران به‌جای سیاست فعلی «خروج گام به گام از برجام»، باید بلادرنگ از برجام خارج شده و همزمان عضویت خود در معاهده عدم اشاعه هسته‌ای(ان‌پی‌تی) را به تعلیق درآورده و سپس با ترامپ در مورد یک معامله «حقوق هسته‌ای دربرابر تعهدات هسته‌ای» در چارچوب معاهده ان‌پی‌تی وارد مذاکره مستقیم شود. نتیجه این مذاکرات هم باید این باشد که آمریکا تمام تحریم‌های مرتبط با موضوع هسته‌ای را لغو کند و متقابلا ایران تمام تعهدات هسته‌ای درچارچوب ان‌پی‌تی را بپذیرد.

توافق ترامپ- روحانی درمورد چنین معامله‌ای سه خاصیت دارد: اولا معاهده‌ ان‌پی‌تی اعتبار خود در جامعه جهانی را بازخواهد یافت، ثانیا، تبعیضات هسته‌ای علیه ایران که از انقلاب ۱۹۷۹ ادامه دارد، منتفی می‌شود.

ثالثا، ترامپ هم به آرزوی خود برای مذاکره و یک معامله بزرگ با ایران می‌رسد.

سیدحسین موسویان

d​onya-e-eqtesad.‎​com
  • 13
  • 5
۵۰%
sarpoosh
با این خبر موافقم با این خبر مخالفم
نظر شما چیست؟
انتشار یافته: ۰
در انتظار بررسی:۰
غیر قابل انتشار: ۰
جدیدترین
قدیمی ترین
مشاهده کامنت های بیشتر
آرمین 2,زندگینامه آرمین 2afm,بیوگرافی آرمین 2afm بیوگرافی آرمین زارعی(ارمین ۲fm)+ عکس

نام اصلی:آرمین زارعی

نام مستعار:آرمین ۲ای اف ام(ارمین ۲fm)

تاریخ تولد:۵ اردیبهشت ماه ۱۳۶۵

زادگاه:تهران، ایران

شغل:خواننده

سبک( ها):پاپ، رپ

ادامه
پیمان رنجبری,بیوگرافی پیمان رنجبری,پیمان رنجبری بازیکن لیگ یک بیوگرافی پیمان رنجبری بازیکن فوتبال ایران (+تصاویر)

نام: پیمان رنجبری

تاریخ تولد: ۳۰ مرداد ماه ۱۳۷۱

محل تولد: تبریز، ایران

قد: ۱۸۴ سانتی متر 

رشته فعالیت: بازیکن فوتبال ایران

شروع فعالیت در فوتبال: تیم جوانان اردبیل

ادامه
مگ ویتمن,زندگینامه مگ ویتمن,بیوگرافی مگ ویتمن بیوگرافی مگ ویتمن زن میلیاردر اینترنتی (+عکس)

نام کامل: مارگارت کوشینگ ویتمن

تاریخ تولد: ۴ اوت ۱۹۵۶

زادگاه: لانگ آیلند، نیویورک، آمریکا

محل سکونت: اترتون، کالیفرنیا، آمریکا

محل تحصیل: دانشگاه پرینستن، مدرسه بیزنس هاروارد 

شغل: رییس و مدیر عامل اجرایی هیولت پکرد

ادامه
علی لاریجانی,بیوگرافی علی لاریجانی,زندگینامه علی لاریجانی بیوگرافی علی لاریجانی (+عکس)

نام کامل:علی اردشیر لاریجانی

پیشینه:سیاستمدار، هیئت علمی

هیئت دولت:دولت پنجم، دولت ششم

تاریخ تولد:۱۳ خرداد ۱۳۳۶

زادگاه:نجف، عراق

محل تحصیل:دانشگاه صنعتی شریف، دانشگاه تهران

ادامه
نادرشاه,بیوگرافی نادرشاه,زندگینامه نادرشاه زندگینامه نادر شاه افشار

نام کامل:نادر قلی یا نَدَرقلی

لقب ها:نادر قلی بیگ، تهماسب قلی خان، نایب السلطنه، نادر شاه

پیشینه:نخستین شاهنشاه سلسله افشاریان

تاریخ تولد:۳۰ مهر ۱۰۶۷، ۲۸ محرم ۱۱۰۰( قمری)

زادگاه:و کلات نادری پایتخت ایران در دوره افشاریه

دوران سلطنت:۱۱۴۸ تا ۱۱۶۰( قمری)( ۱۲ سال)

ادامه
ابن سینا,ابوعلی سینا,زندگینامه ابن سینا زندگینامه ابن سینا به زبان ساده

نام کامل: ابوعلی حسین بن عبدالله بن حسن بن علی بن سینا

نام های دیگر:ابوعلی سینا، پور سینا، ابن سینا

لقب ها:شیخ الرئیس؛ شرف الملک، حجت الحق شاه زاده اطباء

پیشینه:فیلسوف، دانشمند و حکیم

تاریخ تولد:۱ شهریور ۳۵۹ه‍.ش

محل تولد:بخارا (ازبکستان کنونی)

ادامه
امام علی (ع),زندگینامه امام علی (ع),بیوگرافی امام علی (ع) زندگینامه امام علی (ع)

نام کامل: علی بن ابی طالب

لقب ها:امیرالمؤمنین، مرتضی، اسداللّه، حیدر کرار، سید عرب، سیدالمسلمین، امام المتّقین

تاریخ تولد:۱۳ رجب سال سی ام عام الفیل

محل تولد:کعبه، مکه، حجاز

درگذشت:۲۱ رمضان ۴۰ هجری

مدفن:حرم علی بن ابی طالب، نجف، عراق

ادامه
زکریای رازی,زندگینامه زکریای رازی,زکریای رازی کیست زندگینامه زکریای رازی، فیلسوف معروف ایرانی

نام: ابوبکر محمّد بن زکریای رازی

تاریخ تولد: ۲۵۱ ه‍. ق

تاریخ مرگ: ۳۱ اکتبر ۹۲۵ م

والدین: زکریا بن یحیی

ملیت: ایرانی، عباسی

رشته فعالیت: پزشکی، فلسفه و کیمیاگری

ادامه
غلامرضا تختی,غلامرضا تختی کیست,بیوگرافی غلامرضا تختی از کودکی تا قهرمانی غلامرضا تختی

نام:غلامرضا تختی

لقب:جهان پهلوان

تولد: ۵ شهریور ۱۳۰۹

زادگاه:تهران، کشور ایران

فوت:‏ ۱۷ دی ۱۳۴۶

قد:۱۸۵ سانتیمتر 

ادامه

مجلس

دولت

ویژه سرپوش