به گزارش خبرآنلاین، گروهی از پژوهشگران با مطالعه موادی که مأموریت چینی چانگ‌ای ۶ از ماه به زمین آورد، برای نخستین بار آهن گاما را در نمونه‌های طبیعی این قمر شناسایی کردند. اتم‌های آهن در این فاز، که با نماد γ-Fe شناخته می‌شود، آرایش بلوری خاصی دارند.
در شرایط معمول، فاز گاما در دماهای بالا پایدار است و هنگام سرد شدن به فاز آلفا، یا α-Fe، تغییر می‌کند. با وجود این، ذراتی که گروه پژوهشی در خاک ماه بررسی کرد پس از سرد شدن همچنان آرایش بلوری فاز گاما را حفظ کرده بودند. این ماندگاری به پژوهشگران امکان داد ساختار ذرات را مستقیماً بررسی کنند.
گروه تحقیقاتی به سرپرستی هایفنگ دو از آزمایشگاه میدان مغناطیسی قوی آکادمی علوم چین، ذرات آهن را در دو نمونه شیشه برخوردی بررسی کرد. این گروه با کمک میکروسکوپ الکترونی عبوری و روش‌های پیشرفته تحلیل مواد، فاز گامای آهن را در نمونه‌ها تأیید کرد.
برخوردهای شهاب‌سنگی چگونه آهن گاما را حفظ کردند؟
پژوهشگران احتمال می‌دهند برخورد شهاب‌سنگ‌ها و دیگر اجرام به سطح ماه شرایط لازم برای تشکیل و بقای فاز گاما را فراهم کرده باشد. در چنین برخوردی دمای مواد سطحی به‌شدت بالا می‌رود، سنگ‌ها ذوب می‌شوند و مواد مذاب در زمانی کوتاه سرد می‌شوند. به فرض گروه تحقیقاتی، سرعت سرد شدن، مقدار اندکی کربن و عناصر دیگر و محصور شدن ذرات در شیشه حاصل از برخورد می‌تواند در جلوگیری از تبدیل آهن گاما به فاز پایدارتر آلفا نقش داشته باشد.
سرنخ‌هایی درباره میدان مغناطیسی باستانی ماه
ماه امروز میدان مغناطیسی سراسری ندارد، با این حال بعضی از سنگ‌ها و نمونه‌های خاک آن آثار میدان‌های گذشته را در خود حفظ کرده‌اند. دانشمندان احتمال می‌دهند فعالیت هسته ماه زمانی چنین میدانی را ایجاد کرده باشد. زمان پیدایش و خاموشی این میدان همچنان محل بحث است.
گروه تحقیق برای شناخت رفتار مغناطیسی ذرات از هولوگرافی الکترونی خارج از محور استفاده کرد. در آزمایش‌ها، ذرات بزرگ‌تر توانستند گردابه مغناطیسی پایداری تشکیل دهند. در این حالت جهت مغناطش درون ذره به شکل حلقه‌ای مرتب می‌شود. این ویژگی شاید به بعضی ذرات اجازه دهد اطلاعاتی از محیط مغناطیسی زمان تشکیل خود ثبت و حفظ کنند. یکی از اعضای گروه به همین دلیل آن‌ها را به فسیل مغناطیسی تشبیه کرد.
یافته‌های پژوهش در ۱۶ سپتامبر ۲۰۲۶ در مجله مجموعه مقالات آکادمی ملی علوم آمریکا، یا PNAS، انتشار یافت. به گزارش سای‌تک‌دیلی، آهن گاما ممکن است ابزار تازه‌ای برای بررسی تاریخ مغناطیسی ماه فراهم کند. پژوهشگران هنوز باید روشن کنند چه میزان از اطلاعات ثبت‌شده در ذرات را می‌توان برای بازسازی میدان مغناطیسی باستانی ماه معتبر دانست.
- 13
- 6
