۱۰:۵۸ - ۲۰ دي ۱۳۹۷ کد خبر: ۹۷۱۰۰۵۲۱۲
کتاب، شعر و ادب

رمان «ریش آبی» نوشته «املی نوتوم» نقد و بررسی شد

آملی نوتوم,اخبار فرهنگی,خبرهای فرهنگی,کتاب و ادبیات

«عشق عجیب‌ترین پدیده دنیاست. آن‌هایی که در نگاه اول عاشق می‌شوند، عجیب‌ترین شکل این پدیده را تجربه می‌کنند که آنقدرها هم قابل توضیح نیست. اگر پیش از این دوست نداشته‌اند شاید به این خاطر بوده که از وجود دیگری بی‌اطلاع بوده‌اند. در این میان، اگر عشق در اولین نگاه، آن هم بعد از چندین سال بی‌عشقی سر برسد، بزرگ‌ترین کشمکش با عقل و منطق را پیش می‌آورد. دن المیریو وقتی شیفته ساتورنین شد که از علاقه و حساسیت این دختر جوان به فلز طلایی و رنگ زرد آگاه شد. می‌توانیم آزردگی زن جوان را وقتی که فهمید اشراف زاده اسپانیایی او را به این دلیل دوست دارد، درک کنیم. دن المیریو تقصیری نداشت؛ دلایل سازنده‌ عشق و عاشقی گاهی اوقات قابل فهم و توضیح نیستند».(ریش آبی، املی نوتوم، ترجمه ویدا سامعی، تهران، ۱۳۹۵، نشر فرهنگ نو، ص ۷۹)

 

املی نوتوم از نویسندگان محبوب قرن بیست و یک است که تا کنون کتاب‌هایش به ۴۰ زبان زنده دنیا ترجمه شده است و ریش آبی بیست و یکمین رمان این نویسنده عجیب است. لفظ عجیب را از آن جهت به کار بردم که نوتوم زاده بلژیک است، سال ۱۹۶۶ در بروكسل به دنیا آمده اما در یکی از مصاحبه‌هایش ادعا کرده متولد ژاپن است. مخالفان این نویسنده، به اطلاعات اشتباهی که او از زندگی‌اش به مخاطبان می‌دهد نقد دارند و نوتوم را با آن سبک پوشش منحصر به فردش که لباس‌های مشکلی با کلاه‌های دست‌دوز می‌پوشد، نویسنده‌ای عجیب می‌نامند. او در سال ۱۹۹۳ جایزه ادبی ژاک شاردون را برای کتاب «خرابکاری عاشقانه» از آن خود کرده است و پس از آن در سال ۱۹۹۹ برای کتاب «ترس و لرز» موفق به دریافت جایزه بزرگ رمان آکادمی زبان و ادبیات فرانسه شد.

 

به گفته خودش «ترس و لرز» یک اتوبیوگرافی ا‌ست. او می‌گوید از ۱۷ سالگی نوشتن را شروع کرده است. این نویسنده هر سال یک کتاب به چاپ می‌رساند و بنا بر گفته خود ۲۵ سال است که هر روز چهار صبح از خواب بیدار می‌شود و به نوشتن می‌پردازد. در گفت‌و‌گویی بیان کرده است که مطلب را بارها و بارها در ذهنش می‌پروراند و آن لحظه که خودکار بیکش را بر روی دفتر مشق ساده می‌گذارد بدون خط خوردگی و مکث ‌می‌نویسد، بنابراین وقتی قلم را بر روی کاغذ می‌سراند می‌داند قرار است از چه و چگونه بنویسد. او در سال ۲۰۱۱ به عضویت آکادمی سلطنتی زبان فرانسه در بلژیک در آمده است.

 

ریش آبی آن‌طور که در افسانه‌ها آمده است داستان مردی درشت اندام و جادوگر است که زنان بسیاری را دوست داشت. او همزمان عاشق سه خواهر می‌شود و با یکی از آن‌ها ازدواج می‌کند، روزی قصد سفر می‌کند و کلید تمام اتاق‌های قصر را به همسرش می‌دهد و از او می‌خواهد که فقط از کلید کوچکی که روی آن حکاکی شده استفاده نکند. دخترک کنجکاو می‌شود، در اتاق را باز می‌کند و با منجلابی از خون و جنازه و استخوان آدمیزاد مواجه می‌شود. در همین لحظه لکه‌ای خون بر کلید ظاهر می‌شود که با هیچ چیز پاک نمی‌شود. ریش آبی از سفر باز می‌گردد و متوجه رفتن همسرش به اتاق ممنوعه می‌شود و قصد کشتن او را می‌کند.

 

این رمان معمایی با نثر جذاب و پرکششی که دارد نوعی بازآفرینی و روایتی مدرن از همان افسانه قدیمی و کهن است. ماجرا در فضایی محدود اتفاق می‌افتد و از جایی شروع می‌شود که ساتورنین برای اجاره اتاقی به قصر دن المیریو می‌رود. رمان ریش آبی دیالوگ محور است. بنا به تعریف دیگر می‌توان گفت این دیالوگ‌‌ها هستند که بار اصلی نقل داستان را به دوش می‌کشند. نوتوم موجز می‌نویسد. اگرچه که ممکن است گاهی اشارات زیاد مذهبی، فاشیستی و ناسیونالیستی گفتمان کاراکترها خسته کننده به نظر برسد اما نمی‌توان بر این واقعیت چشم پوشید که نثر قوی و زبان ناب نویسنده همچنین طنازی‌های نفهته در بطن گفت‌و‌گو، تک تک دیالوگ‌ها را خواندنی کرده است. به طوری که خواننده با دنبال کردن آن‌ها به فکر فرو می‌رود و چه مهم‌تر از به فکر وا داشتن مخاطب کم حوصله امروزی؟ داستان دو شخصیت اصلی دارد و نویسنده با خلق تعلیق‌های دلنشین و خلاق، مخاطب را روایت همراه می‌سازد. داستان جذاب و پرکشش، درگیر کردن مخاطب، پیشبرد غیر قابل پیش بینی اتفاقات داستان و پایان منسجم اما غیر منتظره همه و همه از ویژگی‌های خوب این رمان کم حجم است.

 

اگرچه که به پایان‌بندی این رمان انتقادات بسیاری از جانب خوانندگان و منتقدان وارد بوده است اما به زعم من تمام عناصر داستان در حین روایت در خدمت پایان کتاب هستند و آن را می‌توان حتی از نقاط قوت کتاب دانست. داستان فضای هول‌انگیز و هراسناکی دارد و در این فضای مرموز مردی که همچنان در جهان قدیمی خود زندگی می‌کند حالا با زنی امروزی وارد تعامل می‌شود. همان‌طور که پیش از این اشاره کردم تبحر نوتوم را می‌توان در این دانست که در فضایی واحد و محدود دست به خلق درام زده است. بحث‌هایی که در دیالوگ‌ها مطرح می‌شوند مکالماتی ساده و پیش پا افتاده نیستند و همین گستردگی در گفت‌و‌گوها را می‌توان از دیگر نقاط قوت کتاب دانست.

 

شخصیت دن المیریو (که می‌توان او را از کاراکتر‌های سادیستیک دانست) شبیه به نمادی از جامعه کهن، متعصب و مرتجع دینی‌ا‌ست و ساتورنین نمونه شهروند کنجکاو و مدبر امروزی که اطلاعات بیشتری دارد و قانع کردنش کار ساده‌ای نیست. قلم نوتوم ذهن مخاطب را تسخیر می‌کند، او اهل زیاده‌گویی نیست و در حالی دست به خلق داستان خود زده است که جهان‌بینی دو قهرمان اصلی قصه، در پس دیالوگ‌هایی پشت میز شام رخ می‌نماید. آن دو به تبیین و توضیح ایده‌های‌شان درباره موضوعات مختلف می‌پردازند و هر کدام سعی در اثبات برتری باور‌ها و عقایدشان نسبت به دیگری دارند.

 

راوی کتاب دانای کل است و کشمکش عقل و احساس کاراکتر زن در قسمت‌های پایانی انتهایی خلاف تصور و جذاب را آفریده است.

 

آنچه در ادامه می‌خوانید قسمت‌هایی از مصاحبه این نویسنده با یکی از نشریات فرانسوی‌ است که راحله فاضلی آن را به زبان فارسی ترجمه کرده است:

 

در رمان «ریش آبی» ایده المیریو از کجا آمد؟

المیریو یک مورد خاص است. سه ‌بار در یک دستنویس ظاهر شده است. ولی در رمان «ریش آبی»، برای اولین ‌بار سروکله‌اش پیدا شد. «ریش آبی» یک قصه قدیمی است. هرچند قصه‌های شارل پرول را دوست دارم، اما «ریش آبی» او نفرت‌انگیز و زشت است و این ناراحتم می‌کند. اگر بیرون از متن آن را تحلیل کنیم، انگیزه‌های «ریش آبی» بسیار دقیق هستند. نوشتن «ریش آبی» برایم بسیار فوری بود. هیچ‌وقت در زمانه‌ای زندگی نکرده‌ایم که تا این حد درصدد کشف اسرار باشد.

 

به نظر می‌رسد المیریو نسبت به مدرنیته حساسیت دارد؟

از سال ۱۹۹۲ دنیای بیرون دیگر برای المیریو جذاب نیست. او در درگاه دوران دیجیتال متوقف شده و هنوز صددرصد آنالوگ باقی مانده است.

 

در رمان «ریش آبی» المیریو هم به عکاسی علاقه دارد

من در زمینه عکاسی هیچ تجربه‌ای ندارم چون نتوانسته‌ام از زندگی‌ام عکس بگیرم. ولی عجیب است که در ۲۰ سال اخیر، دیگران می‌توانستند از من عکس بگیرند. به این نتیجه رسیده‌ام که بهترین عکسی که می‌توانند از زندگی من بگیرند وقتی خواهد بود که مُرده باشم، چون سرانجام دست از تکان‌ خوردن بر می‌دارم و عکسم دیگر تار نخواهد بود. هر عکاس یک هنرمند واقعی است و من مطیع هستم.

 

در آخر می‌توان گفت نثر قوی و روان این نویسنده و ترجمه خوب و حرفه‌ای ویدا سامعی در کنار توضیحات مفید و کافی پاورقی جهت فهم بهتر فضای داستان، این کتاب را به یکی از گزینه‌ها برای گذراندن یک عصر زمستانی تبدیل کرده است.

 

حانیه دری

 

ghanoondail​y.‎​ir
  • 15
  • 6
۵۰%
sarpoosh
با این خبر موافقمبا این خبر مخالفم
3.6 stars from 21 votes
همه چیز درباره
نظر شما چیست؟
انتشار یافته: ۰
در انتظار بررسی:۰
غیر قابل انتشار: ۰
جدیدترین
قدیمی ترین
مشاهده کامنت های بیشتر
وب گردی
بهنام صفوی,بیوگرافی بهنام صفوی,عکس‌های بهنام صفوی بیوگرافی بهنام صفوی + عکس همسر و پسرش

نام کامل: بهنام صفوی

تاریخ تولد: ۱۵ تیرماه ۱۳۶۲

محل تولد: شیراز

تحصیلات: مدرک کارشناسی رشتهٔ مهندسی عمران

فعالیت: خوانندگی، نوازندگی،تنظیم کننده و آهنگساز

سبک موسیقی: پاپ

ادامه
شیدا یوسفی,بیوگرافی شیدا یوسفی,عکس‌های شیدا یوسفی بیوگرافی شیدا یوسفی، بازیگر نقش نگین در 'ممنوعه'

نام کامل: شیدا یوسفی

تاریخ تولد: ۲۰ آذر ۱۳۶۵

محل تولد: تهران

تحصیلات: فارغ التحصیل رشته کارگردانی

فعالیت: بازیگر، دستیار کارگردان و منشی صحنه

وضعیت تاهل:مجرد

ادامه
محسن ابراهیم‌زاده,بیوگرافی محسن ابراهیم‌زاده,عکس‌های محسن ابراهیم‌زاده بیوگرافی محسن ابراهیم‌زاده + عکس‌های فوق العاده جذاب از او

نام کامل: محسن ابراهیم‌زاده

تاریخ تولد: ۱۷ شهریور ۱۳۶۶

محل تولد: تربت حیدریه

تحصیلات: دیپلم

پیشه: خواننده و آهنگساز و ترانه سرا

سبک: پاپ

ادامه
میلاد کی‌مرام,بیوگرافی میلاد کی‌مرام,عکس های میلاد کی‌مرام بیوگرافی میلاد کی‌مرام + مصاحبه و عکس‌های جدید

نام کامل: میلاد کی مرام

تاریخ تولد: ۴ اردیبهشت ۱۳۶۵ 

زادگاه: بندر انزلی، گیلان 

سال های فعالیت: ۱۳۷۵ تاکنون 

مدرک تحصیلی: مهندس الکترونیک 

وضعیت تاهل: مجرد

ادامه
بهنام بانی,بیوگرافی بهنام بانی,عکس‌های بهنام بانی بیوگرافی بهنام بانی + رمز موفقیت او در عرصه موسیقی

نام کامل: بهنام بانی

تولد: ۱۱ مهر ۱۳۶۶  

ملیت: ایران

سبک‌: پاپ

حرفه: خوانندگی

سال‌های فعالیت: ۱۳۸۵ تاکنون

ادامه
فاطمه گودرزی,بیوگرافی فاطمه گودرزی,عکس فاطمه گودرزی بیوگرافی فاطمه گودرزی + مصاحبه

نام کامل: فاطمه گودرزی

تاریخ تولد:۱۳۴۲/۴/۱۹

محل تولد:تهران

تحصیلات: دیپلم اقتصاد

فعالیت: بازیگر سینما تلویزیون و تئاتر

همسر:عبدالرضا گنجی

ادامه
بیوگرافی شهره سلطانی,شهره سلطانی,عکس‌های شهره سلطانی بیوگرافی شهره سلطانی + ماجرای کافه پر حاشیه‌اش

نام کامل: شهره سلطانی

سال تولد: ۱۳۴۸

محل تولد :بجنورد

ملیت: ایرانی

پیشه: بازیگر، خواننده، نوازنده سنتور و پیانو

وضعیت تاهل: متاهل

ادامه
بهنوش بختیاری,بیوگرافی بهنوش بختیاری,عکس بهنوش بختیاری بیوگرافی بهنوش بختیاری + جزئیاتی از زندگی شخصی

نام: بهنوش

نام خانوادگی: بختیاری

تاریخ تولد: ۱۳۵۴/۲/۲۹

محل تولد: تهران

مدرک تحصیلی: لیسانس زبان فرانسه

وضعیت تاهل: متاهل

ادامه
الیزابت دوم,ملکه سلطنتی بریتانیا,ملکه انگلیس الیزابت دوم (ملکه انگلیس)

نام کامل: الیزابت الکسندرا مری

سلطنت: ۶ فوریه ۱۹۵۲ – تاکنون

تاجگذاری: ۲ ژوئن ۱۹۵۳

همسر: شاهزاده فیلیپ، دوک ادینبرو

پدر: جرج ششم

 

ادامه
اندیشه فولادوند,بیوگرافی اندیشه فولادوند,عکس های اندیشه فولادوند بیوگرافی اندیشه فولادوند + مصاحبه

نام کامل: اندیشه فولادوند

تاریخ تولد: ۷ /۷/ ۱۳۶۲

محل تولد: تهران

زمینه فعالیت: بازیگر، شاعر، موسیقی‌دان

مدرک تحصیلی: لیسانس فلسفه 

نام پدر: فرهاد فولادوند (شاعر)

ادامه
پرستو صالحی,بیوگرافی پرستو صالحی,عکس‌های جدید پرستو صالحی بیوگرافی پرستو صالحی + عکس‌های جدید

نام: پرستو صالحی

نام اصلی: الهام صالحی سیاوشانی

تاریخ تولد: ۹/۹/۱۳۵۶

محل تولد: تهران

زمینه فعالیت: بازیگری

تحصیلات: دانشجوی انصرافی رشته نمایش

ادامه
حافظ،زندگینامه حافظ،بیوگرافی حافظ زندگینامه حافظ + تصاویری از حافظیه

نام کامل: خواجه شمس الدين محمد بن بهاءالدّين حافظ شيرازي

محل تولد: شيراز

تاريخ تولد: ۷۲۷ قمري

تاريخ فوت: ۷۹۲ قمري

لقب: حافظ، لسان الغيب، ترجمان الاسرار، لسان العرفا و ناظم الاوليا

عنوان: شاعر

ادامه
بیوگرافی محسن چاوشی,عکس‌های جدید محسن چاوشی,محسن چاوشی بیوگرافی محسن چاوشی + عکس همسر و پسرش

نام و نام خانوادگی : محسن چاوشی حسینی

تاریخ تولد : ۸ مرداد ۱۳۵۸

محل تولد : خرمشهر

پیشه: خواننده، آهنگساز، تنظیم کننده، ترانه‌سرا

آغاز فعالیت: ۱۳۸۲

سبک: پاپ، راک، الکترونیک، ترنس، رگی و...

ادامه

دلم خواسته بود بگویم نرو ، به تو نه ، به همه آدم های کوچه ، به پرنده هایی که می نشستند روی درخت های تازه برگ داده ، به گربه هایی که توی حیاط می دویدند، به کلاغی که بلند می پرید و صدای قارقارش تو را یاد حیاط مادربزرگ می انداخت .

...[ادامه]
ویژه سرپوش
شاید از دست داده باشید