یکشنبه ۲۷ خرداد ۱۴۰۳
کد مقاله: ۱۴۰۳۰۱۰۰۶۷

مقفا در زبان و شعر فارسی

مقفامقفا
مقفا واژه ای آشنا در علم، شعر و زبان فارسی است. مقفا به معنای «قافیه دار، دارای قافیه، مقفی» می باشد که در واقع بیت هایی را عنوان می کند که فقط یک مصرع آن قافیه دارد. در ادامه این مقاله از سرپوش به توضیح بیشتر این موضوع می پردازیم.

مقفا چیست؟

مقفا در لغت به معنای قافیه کرده شده، صاحب قافیه و رجوع به مقفی است. در واقع بیتی که مقفا تشخیص داده می شود تنها یک مصرع آن قافیه دارد، به عنوان مثال در شعر زیر از بیت دوم تا انتها همگی مقفا هستند، زیرا تنها در یکی از مصراع ها می توان قافیه را مشاهده کرد. 

ای ساربان ، آهسته رو کارام جانم می رود  

وان دل که با خود داشتم با دلستانم می رود

من مانده­ام مهجور از او، بیچاره و رنجور از او

گویی که نیشی دور از او، در استخوانم می­رود...

او می­رود دامن کشان، من زهر تنهایی چشان

دیگر مپرس از من نشان، کزدل نشانم می­رود

سعدی، فعان از دست ما لایق نبود ای بی وفا

طاقت نمی­دارم جفا، کار از فغانم می­رود

مقفا یا دارای قافیهمقفا در ادبیات فارسی

مقفا در تاریخ زبان فارسی و یونانیان

قافیه لغت به معنای از پی رونده است که در اصطلاحات فارسی زمانی است که آخرین جزء از کلمات آخر بیت یکسان باشند، البته باید عینا و به یک معنا در آخر بیت ها تکرار نشده باشند. 

مقفا در ادبیات فارسینمونه شعر مقفا

همه محققان شعر معتقدند که تخیل و تصویر برای ساخت شعر همراه با کلام شعری لازم و ضروری هستند و کلامی که از تخیل و تصور بهره ای نداشته باشند، اساسا شعر نیست. اما درباره وزن و قافیه منطق دانان یونانی عنوان می کنند که برای تحقق شعر لزوما نباید وزن و قافیه وجود داشته باشد، البته اقوام عرب، فارسی زبانان و ترک زبانان اعتقادی دیگر داشتند و وزن و قافیه را برای تحقق شعر الزامی می دانند. البته ابن‌سینا در منطق شفا، نسبتِ داده شده به منطق‌دانان یونانی را صحیح نمی‌داند و معتقد است اهل یونان نیز وزن را معتبر می‌دانستند و حتّی وی، اسامی اوزان به زبان یونانی را هم نقل می‌کند.

نمونه مقفانمونه مقفا

پس آنچه به منطق دانان یونانی نسبت داده می شود؛ تقسیم کردن شعر به شعر مقفا و شعر غیرمقفا است، همچنین تقسیم شعر به موزون و غیر موزون. بدین ترتیب بخش بندی کردن و توصیف آنها از شعر منطقی است و می توانیم شعر منثور کلام تخییلی فاقد وزن و قافیه را نیز ایجاد کنیم.

مقفامقفا در زبان فارسی

گردآوری: بخش ادبی سرپوش

  • 13
  • 4
۵۰%
همه چیز درباره
نظر شما چیست؟
انتشار یافته: ۰
در انتظار بررسی:۰
غیر قابل انتشار: ۰
جدیدترین
قدیمی ترین
مشاهده کامنت های بیشتر
فردریش نیچه نگاهی ژرف به زندگینامه و اندیشه‌های فردریش نیچه

تاریخ تولد: ۱۵ اکتبر ۱۸۴۴

محل تولد: روکن، آلمان

حرفه: فیلسوف و منتقد فرهنگی

درگذشت: ۱۹۰۰ میلادی

مکتب: فردگرایی، اگزیستانسیالیسم، پسانوگرایی، پساساختارگرایی، فلسفه قاره‌ای

ادامه
هدیه بازوند بیوگرافی هدیه بازوند؛ بازیگر کرد سینما و تلویزیون ایران

تاریخ تولد: ۲۷ مرداد ۱۳۶۶

محل تولد: بندرعباس، ایران

حرفه: بازیگر سینما، تلویزیون و تئاتر

آغاز فعالیت: ۱۳۹۶ تاکنون

تحصیلات: فارغ التحصیل لیسانس رشته مهندسی معماری

ادامه
سانجیو باجاج بیوگرافی سانجیو باجاج میلیارد و کارآفرین موفق هندی

تاریخ تولد: ۲ نوامبر ۱۹۶۹

محل تولد: هندی

ملیت: هندی

حرفه: تاجر، سرمایه گذار و میلیارد 

تحصیلات: دکتری مدیریت از دانشگاه هاروارد

ادامه
محمد مهدی احمدی بیوگرافی محمدمهدی احمدی، داماد محسن رضایی

تاریخ تولد: دهه ۱۳۶۰

محل تولد: تهران

حرفه: مدیرعامل بانک شهر

مدرک تحصیلی: دکترای اقتصاد واحد علوم تحقیقات دانشگاه آزاد اسلامی تهران، کارشناسی ارشد علوم اقتصادی دانشگاه تهران، کارشناسی اقتصاد بازرگانی دانشگاه شهید بهشتی

نسبت خانوادگی: داماد محسن رضایی، برادر عروس قالیباف، برادر داماد رحمانی فضلی

ادامه
علی عسکری بیوگرافی علی عسکری سیاستمدار ایرانی

تاریخ تولد: ۱۳۳۷

محل تولد: دهق، اصفهان

حرفه: سیاستمدار، نظامی، مدیر ارشد اجرایی، مدیر عامل شرکت صنایع پتروشیمی خلیج فارس

آغاز فعالیت: ۱۳۶۲ تاکنون

تحصیلات: کارشناسی مهندسی برق - الکترونیک، کارشناسی ارشد مدیریت، دکتری مهندسی صنایع - سیستم و بهره‌وری

ادامه
ندا قاسمی بیوگرافی ندا قاسمی؛ بازیگر تازه کار و خوش چهره تلویزیون ایران

چکیده بیوگرافی ندا قاسمی

نام کامل: ندا قاسمی

تاریخ تولد: ۳۰ خرداد ۱۳۶۰

محل تولد: کرمانشاه

حرفه: بازیگر سینما، تلویزیون و تئاتر، مجری و صداپیشه

آغاز فعالیت: ۱۳۸۶ تاکنون

تحصیلات: دکترای شیمی آلی

ادامه
غلامعلی حداد عادل بیوگرافی غلامعلی حداد عادل؛ سیاستمدار ایرانی

تاریخ تولد: ۱۹ اردیبهشت ۱۳۲۴

محل تولد: تهران

حرفه: سیاستمدار ایرانی، عضور مجمع تشخیص مصلحت نظام، دانشیار بازنشسته دانشگاه، رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی و بنیاد سعدی

آغاز فعالیت: ۱۳۵۷ تاکنون

حزب سیاسی: اصولگرا

تحصیلات: لیسانس و فوق لیسانس فیزیک از دانشگاه تهران و شیراز (پهلوی قدیم)، دکتری فلسفه از دانشگاه تهران

ادامه
عبدالله دوم پادشاه اردن بیوگرافی عبدالله دوم پادشاه اردن به همراه عکس های خانواده اش

تاریخ تولد: ۳۰ ژانویه ۱۹۶۲ (۶۲ ساله)

محل تولد: عمان، اردن

سمت: پادشاه اردن (از سال ۱۹۹۹)

تاجگذاری: ۹ ژوئن ۲۰۰۰

ولیعهد: حسین بن عبدالله دوم

همسر: رانیا عبدالله (ازدواج ۱۹۹۳)

ادامه
فرزان عاشورزاده بیوگرافی فرزان عاشورزاده تکواندوکار ایرانی

تاریخ تولد: ۵ آذر ۱۳۷۵

محل تولد: تنبکابن، مازندران

محل زندگی: آمریکا

حرفه: تکواندوکار

لقب جهانی: سونامی تکواندو جهان

ادامه

انواع ضرب المثل درباره امانت داری ضرب المثل ها ابزار ارزشمندی برای انتقال مفاهیم مهم اجتماعی و اخلاقی به نسل های بعدی هستند. انواع ضرب المثل درباره امانت داری نیز از این قاعده مستثنی نیستند و طی قرن ها، اهمیت حفظ امانت و درستی در روابط انسانی را به ما گوشزد کرده اند.

...[ادامه]
ویژه سرپوش