پنجشنبه ۱۵ خرداد ۱۳۹۹
۱۰:۰۷ - ۲۳ شهریور ۱۳۹۸ کد خبر: ۹۸۰۶۰۵۹۷۲
میراث فرهنگی و صنایع دستی

ظلمی که به تاریخ شهر شیخ بهایی می‌کنند؛

زنده ماندن کبوترخانه ۴۰۰ ساله در مقابل پولی گزاف!

برج کبوترخانه صفا,اخبار فرهنگی,خبرهای فرهنگی,میراث فرهنگی
می‌گویند مالک اجازه ورود به «برج کبوترخانه صفا» را نمی‌دهد، مالکی که گویا چند سال قبل حدود شش متر زیرزمین را حفاری کرده تا ... . حالا اما به نظر می‌رسد مشکل فقط مالک نیست، بلکه متولی حفاظت از این اثر تاریخی هم یکی از مقصرانی است که هشدارهای بی‌وقفه فعالان میراثی شهرستان نجف‌آباد را جدی نمی‌گیرد!

به گزارش ایسنا، بلوار شریعتی، کوچه صفا و رو به روی مسجد قدیمی صفا، یعنی تقریبا در میانه‌های شهر نجف آباد در استان اصفهان، درست فضایی به وسعت حدود ۱۰۰ متر از زمینِ خانه‌ای که شاید حدود ۴۰۰ سال قبل که یکی از خان‌های شهر آن را ساخته و روی خانه هم دو برج خشتی بالا برده، هنوز سرپایند. برج‌هایی که روی بخشی از خانه ساخته شده‌اند و چون هیچ مصرف عمومی نداشته‌اند و از ابتدا در اختیار مالکان خصوصی بوده‌اند. شاید تعداد کمی از مردم نجف‌آباد فضای داخلی آن را دیده باشند، به جز کودکان خوشبختی که روزگاری به واسطه‌ی دوستی با کودکان مالکان خانه، پای‌شان به این اثر تاریخی باز شده باشد.

هر چند برخی پژوهشگران تاریخ دقیقی را برای زمان ساخت برج‌های دوقلوی صفا نسبت نمی‌دهند، اما بر اساس اسناد باقی مانده وقتی "غلامعلی رادی" مشهور به "آق غلامعلی" در دوره قاجار باغی را در اطراف نجف آباد خریداری کرده، این برج‌ها در آن قرار داشته است، بنابراین می‌توان پیشینه ساخت این برج‌ها را دست‌کم به دوره صفویه یا زندیه برگرداند.

اما امروز نه تنها واسطه‌ی بی‌توجهی مالکان برج و متولیان میراثی این برج تاریخی در معرض تخریب شدید قرار دارد، بلکه ساخت‌وسازهای انجام شده در عرصه‌ی این اثر تاریخی که ۲۵ اسفند۱۳۷۹ به شماره ۳۴۸۲ در فهرست آثار ملی به ثبت رسیده ، نه تنها دیدِ این اثر تاریخی را کاملا مخدوش کرده، بلکه دیگر هیچ توانی برای سرپا ماندن آن باقی نگذاشته است.

برج کبوترخانه صفا,اخبار فرهنگی,خبرهای فرهنگی,میراث فرهنگی

حفاری پای پی‌های برج صفا برای به دست آوردن گنج خیالی

حسین نجفی‌پور - مدیرعامل انجمن دوستداران میراث فرهنگی نجف‌آباد اصفهان - در گفت‌وگو با ایسنا می‌گوید: نه تنها از زمان ثبتِ این اثر تاریخی وارزشمند در فهرست میراث ملی، تا کنون هیچ مرمتی روی آن انجام نشده است، بلکه در بارندگی‌های گذشته نیز بخش‌هایی از آن تخریب شده و در صورتی که زمستان امسال بارندگی‌ها مانند گذشته باشد، احتمال ریزش بخش بیشتری از این بنا وجود دارد.

برج کبوترخانه صفا,اخبار فرهنگی,خبرهای فرهنگی,میراث فرهنگی

او با اشاره دو مالک داشتنِ «برج‌های صفا» در نجف‌آباد و بی‌توجهی‌هایی که نسبت به این اثر تاریخی در این شهر می‌شود، ادامه می‌دهد: در طول سال‌های گذشته بخشی از خانه‌های تاریخی و دیگر آثار تاریخی شهرستان مانند "پنگ‌خانه"، بخش زیادی از بافت تاریخی شهر یا طبقه دوم "حسینیه ارشاد" تخریب شده‌اند و اکنون با آسیب‌هایی که به این اثر تاریخی وارد شده، احتمال تخریب برج‌های صفا نیز افزایش پیدا می‌کند، به خصوص که درصد بیشتری از یکی از برج‌ها تخریب شده و در نمای ظاهری آن هم مشخص است.

برج کبوترخانه صفا,اخبار فرهنگی,خبرهای فرهنگی,میراث فرهنگی

وی با بیان این‌که در سال‌های گذشته این دو مالک در فضای مسکونی خانه زندگی می‌کردند، اما چند سالی است که هیچ کس در این فضا مستقر نیست، می‌افزاید: چند سال قبل، آن‌ها درخواست خروج از ثبت این اثر تاریخی را به دیوان عدالت اداری بردند، اما خوشبختانه رأی به نفع آن‌ها نبود. از سوی دیگر مالکان می‌گویند فروشنده‌ی این ملک هستند، اما آن‌قدر قیمت را بالا می‌گویند که کسی امکان خرید آن را ندارد.

برج کبوترخانه صفا,اخبار فرهنگی,خبرهای فرهنگی,میراث فرهنگی

او با اشاره به وضعیت نامناسب این بنای تاریخی که دست‌کم تا سال گذشته پی‌ ساختمان و طاقچه‌های آن وضعیت مناسبی نداشته‌اند، اضافه می‌کند: ستون‌های چوبیِ صفوی بنا چند سال قبل ریزش کرده و تزئینات مشبک آن نیز تخریب شدند، حتی مدتی حفاری‌هایی به منظور پیدا کردن گنج در این بنای تاریخی انجام شد که آن نیز آسیب‌هایی به بدنه بنا و پی آن وارد کرده بود.

برج کبوترخانه صفا,اخبار فرهنگی,خبرهای فرهنگی,میراث فرهنگی

او قدمت این بنای تاریخی را دست‌کم متعلق به دوره صفویه می‌داند و ادامه می‌دهد: بارها به شهرداری درخواست داده‌ایم تا با برگزاری چند جلسه، مشکلات مالکان مطرح و در صورت امکان برطرف شود، اما حتی هنوز این کار نیز انجام نشده‌اند.

برج کبوترخانه صفا,اخبار فرهنگی,خبرهای فرهنگی,میراث فرهنگی

او با اظهار امیدواری برای ایجاد توافق بین مالکان و بخش‌ خصوصی برای خریداری و سروسامان گرفتن برج‌های صفا، تاکید می‌کند: معتقدم به ثمر نشستن این کار، باعث می‌شود تا یکی از مهمترین آثار تاریخی شهر زنده شده و به شهر نجف‌آباد برگردد .

برج کبوترخانه صفا,اخبار فرهنگی,خبرهای فرهنگی,میراث فرهنگی

کبوترخانه‌ها و کاربری که این عنصر حیاتی در روزگار قاجار داشته

به واسطه‌ی قدمتی که برای ساخت کبوترخانه در اصفهان، قائل‌اند، می‌توان «برج کبوترخانه صفا» را از نخستین کبوترخانه‌های ساخته شده در این استان و به خصوص شهرستان نجف‌آباد دانست.

بنایی تاریخی که به واسطه‌ی کاربردش در ایران به صورت گرد ساخته می‌شد، اما معماری برج‌های "آق غلامعلی" به دلیل چهارگوش بودن‌اش، را به معماری یونانی یا کلیساهای ارمنستان نسبت می‌دهند.

برج کبوترخانه صفا,اخبار فرهنگی,خبرهای فرهنگی,میراث فرهنگی

کبوترخانه یا «کبوترخان» حدود ۴۰۰ سال پیش و در اوایل دوره‌ی صفوی در اصفهان و یزد رواج پیدا کرد و علاوه بر محلی برای نگهداری از پرندگان، برای مصارف کشاورزی و حتی صنعت دباغی در چرم‌سازی و ساخت باروت نیز از فضولات جمع‌شده در آن استفاده می‌شد. شاه‌عباس صفوی نیز خراج نسبتا سنگینی بر این بناهای با ارزش آن دوره بسته بود.

دست‌ کم از اواسط دوره‌ی قاجار، به‌واسطه‌ی روی کار آمدن شغل‌ها و منابع درآمدی جدید، به کبوترخانه‌ها بی‌توجهی شد. کبوترخانه‌هایی که در گذشته حتی مالیات پرداخت می‌کردند، دیگر نگاه ترحم‌آمیزی را هم جلب نکردند.

برج کبوترخانه صفا,اخبار فرهنگی,خبرهای فرهنگی,میراث فرهنگی

می‌گویند نقطه‌ی اوج ظهور کبوترخانه‌ها به دوره‌ی صفوی برمی‌گردد، این ادعا را سیاحانی که از ایران دیدن کردند، در سفرنامه‌های‌شان مکتوب کرده‌اند. شاردن - جهانگرد فرانسوی - که در دوره‌ی صفوی به ایران آمد، در سفرنامه‌ی خود در این‌باره نوشت: «ایران کشوری است که بهترین کبوترخانه‌ها در آنجا ساخته می‌شود. این کبوترخانه‌ها شش برابر بزرگ‌تر از بزرگ‌ترین پرورشگاه‌های کبوتر ما هستند.»

حتی مرکز اصلی کبوترخانه‌ها در ایران و حتی در جهان را اصفهان می‌نامند، شهری که شاهد بیشترین و متنوع‌ترین بناها در این زمینه و در عین حال، زیباترین و بزرگ‌ترین کبوترخانه‌ها از نظر فرم است. از سوی دیگر براساس معماری شاهکاری که از کبوترخانه‌های باقی‌ مانده، زیباترین و بزرگ‌ترین این آثار، معماری دوره‌ی صفوی را نشان می‌دهد. هرچند احتمال وجود چنین بناهایی قبل از این دوره نیز وجود دارد، اما معماری این بناهای تاریخی در دوره‌ی صفوی به اوج خود رسید. وجود این بناها در این دوره‌ی تاریخی آن‌قدر اهمیت داشت که مالیات سنگینی برای آن‌ها وضع شد و کسانی که صاحب یک کبوترخانه بودند، باید مالیات سنگینی می‌پرداختند.

برج کبوترخانه صفا,اخبار فرهنگی,خبرهای فرهنگی,میراث فرهنگی
برج کبوترخانه صفا,اخبار فرهنگی,خبرهای فرهنگی,میراث فرهنگی

  • 20
  • 2
۵۰%
sarpoosh
با این خبر موافقم با این خبر مخالفم
همه چیز درباره
نظر شما چیست؟
انتشار یافته: ۰
در انتظار بررسی:۰
غیر قابل انتشار: ۰
جدیدترین
قدیمی ترین
مشاهده کامنت های بیشتر
محمدرضا حضرت ‌پور,بیوگرافی محمدرضا حضرت ‌پور,زندگینامه محمدرضا حضرت ‌پور بیوگرافی محمدرضا حضرت ‌پور (+تصاویر)

تاریخ تولد:۱۱ فروردین ۱۳۷۸

زادگاه:ارومیه، کشور ایران

شغل:بازیکن والیبال

پست در والیبال:لیبرو

قد:۱۸۷

وزن:۸۷ کیلوگرم

ادامه
وارن بافت,بیوگرافی وارن بافت,تجربیات وارن بافت بیوگرافی وارن بافت، مشهورترین سرمایه گذار آمریکایی (+ تصاویر)

متولد:۳۰ اوت ۱۹۳۰ ‏

محل تولد: اوماها، ایالات متحده آمریکا

دین: ندانم گرایی

همسران: سوزان بافت (۱۹۵۲–۲۰۰۴)، استرید مینکس (۲۰۰۶–تاکنون)

محل تحصیل: دانشگاه نبراسکا در لینکلن (کارشناسی مدیریت اجرایی)، دانشگاه کلمبیا (کارشناسی ارشد اقتصاد)

ادامه
شهرام محمودی,شهرام محمودی و سوگند خورشیدی,اینستاگرام شهرام محمودی بیوگرافی شهرام محمودی والیبالیست ایرانی (+تصاویر خانوادگی)

تولد: ۱۳۶۷/۰۴/۲۹

زادگاه: میانه - آذربایجان شرقی 

قد: ۱۹۸ سانتیمتر 

پُست: پشت خط زن

وضعیت تاهل: متاهل

ادامه
مجتبی میرزاجانپور,بیوگرافی مجتبی میرزاجانپور,زندگینامه مجتبی میرزاجانپور بیوگرافی مجتبی میرزاجانپور(+تصاویر)

تاریخ تولد: ۱۵ مهر ۱۳۷۰

زادگاه: بابل ، ایران

ملیت : ایرانی

شغل: بازیکن والیبال

پست در والیبال: دریافت کننده قدرتی زن

قد: ۲۰۵ سانتی متر

ادامه
بوریس جانسون,تولد بوریس جانسون,همسر بوریس جانسون بیوگرافی بوریس جانسون، نخست وزیر بریتانیا (+ تصاویر خانوادگی)

تاریخ تولد: ۱۹ ژوئن ۱۹۶۴

محل تولد: نیویورک 

حزب سیاسی: حزب محافظه کار بریتانیا

والدین: استنلی جانسون (پدر)، شارلوت فاوست (مادر)

همسران: الگرا ماستین- اوون (۱۹۸۷ تا ۱۹۹۳)، ماریانا ویلر (۱۹۹۳ تا ۲۰۱۸)

ادامه
کارل ایکان,بیوگرافی کارل ایکان,زندگینامه کارل ایکان زندگینامه کارل ایکان سرمایه گذار موفق

تاریخ تولد: ۱۶ فوریهٔ ۱۹۳۶

زادگاه: کویینز، نیویورک، ایالات متحده آمریکا

محل تحصیل:دانشگاه پرینستون، مدرسه پزشکی دانشگاه نیویورک

شغل: بنیانگذار آیکان اینترپرایسز

همسران: لیبا تریبال،  گیل گولدن

فرزندان: برت آیکان، میشل آیکان

ادامه
سعید واسعی,سعید واسعی فوتبالیست,بیوگرافی سعید واسعی بیوگرافی سعید واسعی و فعالیت های ورزشی آن (+ تصاویر)

تاریخ تولد: دوشنبه ۲۸ آذر ۱۳۷۳

محل تولد: مشهد

ملیت: ایران

پست بازی: هافبک

قد: ۱٫۸۳ متر

ادامه
محمدرضا موذن,بیوگرافی محمدرضا موذن,زندگینامه محمدرضا موذن بیوگرافی محمدرضا موذن(+ تصاویر)

تاریخ تولد: ۲۹ شهریور ۱۳۷۰

زادگاه: تهران، ایران

شغل: بازیکن والیبال

پست در والیبال: لیبرو

قد:۱۷۵  سانتی متر

وزن: ۷۵ کیلوگرم

ادامه
آرمین 2,زندگینامه آرمین 2afm,بیوگرافی آرمین 2afm بیوگرافی آرمین زارعی(ارمین ۲fm)+ عکس

نام اصلی:آرمین زارعی

نام مستعار:آرمین ۲ای اف ام(ارمین ۲fm)

تاریخ تولد:۵ اردیبهشت ماه ۱۳۶۵

زادگاه:تهران، ایران

شغل:خواننده

سبک( ها):پاپ، رپ

ادامه

مرد پياده شد. به ياد چمدان افتاد. بر خود لرزيد. چمدان در صندوق عقب ماشين بود. ماشين وسط جاده خراب شده بود. جاده‌اي كوهستاني و باريك، يك طرفه. مي‌ترسيد. تا هتلي كه رزرو كرده بود ۱۰ كيلومتر مانده بود. رد خون را گرفت. به جايي نرسيد. ترسيده بود. هتل چطور جايي بود؟ جاده را درست مي‌آمد؟ فضا مه‌آلود بود.

...[ادامه]
ویژه سرپوش