شنبه ۰۵ خرداد ۱۴۰۳
۱۰:۱۲ - ۱۶ فروردین ۱۴۰۲ کد خبر: ۱۴۰۲۰۱۱۲۴۵
فرهنگ و رسانه

اعمال قانون حجاب؛ نه‌تنها عقلانی نیست؛ بلکه اصولا امکان‌پذیر هم نیست

حجاب اجباری در جامعه,برخرود با بد حجابان
واقعیت این است که ذهنیت بخش مهمی از جامعه جوان در برخی موارد تغییر کرده و رو‌درروی هم قراردادن مردم در برابر مردم سودی ندارد؛ بلکه مشکلات کشور را تشدید می‌کند. شاید وضعیت اعمال قانون حجاب، به نقطه‌ای تأمل‌برانگیز رسیده و تداوم این درگیری بر سر آن، نه‌تنها عقلانی نیست؛ بلکه اصولا امکان‌پذیر نیز نیست. رسانه‌ها باید بتوانند به گذار از این چالش کمک کنند.

روزنامه شرق نوشت: مردی در حومه مشهد، دو زن را در یک لبنیاتی، به دلیل نداشتن حجاب مورد حمله قرار داد و سطل ماستی را روی موهای آنها خالی کرد؛ ویدئو به سرعت وایرال و هشتگ #ماست، ترند شد. فیلمی پخش کردند که نشان می‌داد مردم زنی را که تذکر حجاب داده بود، مورد ضرب‌و‌شتم قرار دادند و از واگن مترو بیرون انداختند. در فرودگاه، مأموری به زن بدون حجاب، خدمات نداد و او روسری سرش کرد.

ائمه جمعه، هر هفته از مسئولان می‌خواهند ساکت نباشند و کاری کنند. وزارت کشور، بیانیه داده تا از فشارها به دولت بکاهد. افکار عمومی، هر روز شاهد رویدادهای حجاب زنان و دعواهای پیرامون و تأثیر آن، تشدید دوقطبی‌شدن مردم است. شبیه همین اتفاقات سریالی، در تابستان سال قبل درباره گشت ارشاد، در نهایت به برخی وقایع اجتماعی حاصل از مرگ دردناک مهسا امینی و خسارات بزرگ آن انجامید. سؤال این است که در شرایط فعلی، رسانه‌ها چه باید بکنند؟

مسئولان انتظار دارند رسانه‌ها مردم را قانع کنند که حجاب، غیر از واجب شرعی، یک قانون است و همه موظف به رعایت آن هستند؛ همین. اگر به این راحتی بود که وقایع پاییز سال گذشته رخ نمی‌داد. رسانه‌های رسمی که مرجعیت خود را از دست داده‌اند، معدود رسانه‌های مستقل هم لابد واهمه توقیف و تعطیلی دارند که با ایما و اشاره و ملاحظه، خبر منتشر می‌کنند. در فضای مجازی هم فیلترینگ، اعتماد عمومی را بدتر از گذشته نسبت به اخبار و موضع‌گیری‌های رسمی، بدبین کرده و به سمت رسانه‌های مخالف و معاند سوق داده است.

انتظار می‌رفت بعد از آشتی با عربستان، آتش تلویزیون منتسب به سعودی کُند شود؛ اما هنوز که همان خط خبری دنبال می‌شود و هر موضوع کوچکی، به‌سرعت به سمت هیجان و تحریک افکار عمومی در راستای مخالف حاکمیت پیش می‌رود. کاری که ایران‌اینترنشنال، بی‌بی‌سی فارسی، منوتو و صدای آمریکا دنبال می‌کنند، سازنده نیست و به تشدید پولاریزاسیون انجامیده و عملا نتیجه مهمی از آن حاصل نشده است. رسانه ملی که گوش‌های خود را بر منتقدان بسته و با همان مخاطب اقلیت خود سر می‌کند و کاری با افکار عمومی ندارد. رسانه‌های بزرگ هم دنبال مچ‌گیری از گاف رسانه‌های غیرخودی هستند که اعتبارشان را زیر سؤال ببرند. آنها می‌بینند که کارشان بر افکار عمومی بی‌تأثیر است؛ اما انگار کار دیگری از دست‌شان برنمی‌آید.

من فکر می‌کنم کار مهم و راهبردی که رسانه‌های داخل می‌توانند انجام دهند، انعکاس صداهای مختلف صاحب‌نظران و کارشناسان از داخل است تا مجموعه‌های مسئول را به تصمیم درست و سودمند درباره مسئله حجاب زنان برسانند. تکرار مکرر این موضوع که حجاب قانون است و به هر قیمتی باید رعایت شود، تاکنون چاره‌ساز نبوده و روند موجود هم نشانه‌های خوشایندی را به همراه ندارد. اگر رسانه‌های بزرگ مثل رادیو-تلویزیون، از مدیریت محفلی و دورهمی خودی‌ها و انحصارگرایی بزک‌شده فارغ شوند و اجازه پیدا کنند که آرای مستقل را به بحث و مداقه بگذارند، هم از التهاب عمومی می‌کاهند و هم دیدگاه‌های تند دو طرف دعوا را تلطیف و واقعی می‌کنند. ترویج گفت‌وگو، رسیدن به زبان مشترک، همدلی و در نهایت مدارا و تعادل در پی چالش حجاب را تسهیل می‌کند.

اکنون برخی پلتفرم‌ها مثل ایتا و بله، چنان جوی درست کردند که انگار عموم مردم، پیگیر برخورد جدی با زنان بدون حجاب هستند و دولت کوتاهی می‌کند. در این طرف هم فضای مجازی چنان مملو از اخبار برخورد با این زنان شده که انگار مسئله اول و آخر مردم، همین است. این فضا منطبق با واقعیت نیست؛ بنابراین هر دو سوی ماجرا به سمت تشدید تعارض، تضاد و تنش‌های عمومی کشیده شده‌اند و راه آن مداراست.

کارشناسان معتقدند مدل‌سازی سازش اجتماعی و وفاق عمومی با حفظ ارزش‌های انسانی فقط متکی به قانون نیست و صرفا با دستور سیاسی، به نقطه مطلوب و قابل انتظار منتهی نمی‌شود. مدارا، برنامه منسجم، تحمل مدیریتی، نوآوری در راهبرد و نیز هوشمندی در راهبری نیاز دارد. از نظر جامعه‌شناسان، مکانیسم کنترل اجتماعی به دلیل سیاست‌های اجتماعی گذشته از‌جمله مداخله اغلب نادرست در ساحت فرهنگی جامعه، تا حد زیادی از کار افتاده و باید این مکانیسم را احیا کرد و احیای این مکانیسم، مستلزم احیای توافق‌های جدیدِ الزام‌آور در سطح جامعه است.

امروزه مدیریت اجتماعی دچار تحول شده و از پاییز گذشته، شرایط و صحنه تغییر کرده است. جامعه ایران، نیازمند همبستگی و ثبات است، پس هر اقدام تشنج‌زای اجتماعی، به بی‌ثبات‌سازی منجر می‌شود. حکمرانی اجتماعی ناگزیر است که تابع میانگین یا تعادل جامعه باشد. البته می‌تواند با سیاست‌گذاری فرهنگی، این میانگین و تعادل را در جهتی که می‌خواهد پیش ببرد؛ چنان‌که خیلی از حکومت‌ها چنین می‌کنند. مسئولان بدانند که در مداخله ناگزیر باید تابع جامعه بود؛ وگرنه موجب اخلال در مکانیسم‌های حیاتی جامعه می‌شویم؛ ولی در سیاست‌گذاری می‌توان برای آن نقطه تعادل، برنامه‌ریزی کرد. جامعه خودتنظیمی دارد و باید آن را احیا کرد.

واقعیت این است که ذهنیت بخش مهمی از جامعه جوان در برخی موارد تغییر کرده و رو‌درروی هم قراردادن مردم در برابر مردم سودی ندارد؛ بلکه مشکلات کشور را تشدید می‌کند. شاید وضعیت اعمال قانون حجاب، به نقطه‌ای تأمل‌برانگیز رسیده و تداوم این درگیری بر سر آن، نه‌تنها عقلانی نیست؛ بلکه اصولا امکان‌پذیر نیز نیست. رسانه‌ها باید بتوانند به گذار از این چالش کمک کنند.

نظام حکمرانی هم از دو سو تحت فشار است. گروهی می‌گویند رها کن و گروهی می‌گویند برخورد کن. اگر نظام راه سوم را پیدا نکند، در تله بی‌نظمی خواهد افتاد؛ راه سوم از دل ترویج گفت‌وگو در رسانه‌ها می‌گذرد تا از دل آن راه‌حل درست نمایان شود.

گاهی باید ادبیات‌مان و نوع نگاه‌مان تغییر کند. گاهی از هر سو که ایستاده‌ایم، باید خودمان را جای گروه مقابل بگذاریم. حواس‌مان باشد در این تغییرات کسی را بازنده نسازیم و بباورانیم که همیشه حق انتخاب برای همه گروه‌ها می‌تواند بهتر باشد. مسئولان به رسانه‌ها، اجازه انعکاس رسمی تعاطی افکار را بدهند.

قادر باستانی- پژوهشگر و مدرس ارتباطات و رسانه

  • 10
  • 6
۵۰%
نظر شما چیست؟
انتشار یافته: ۰
در انتظار بررسی:۰
غیر قابل انتشار: ۰
جدیدترین
قدیمی ترین
مشاهده کامنت های بیشتر
علی عسکری بیوگرافی علی عسکری سیاستمدار ایرانی

تاریخ تولد: ۱۳۳۷

محل تولد: دهق، اصفهان

حرفه: سیاستمدار، نظامی، مدیر ارشد اجرایی، مدیر عامل شرکت صنایع پتروشیمی خلیج فارس

آغاز فعالیت: ۱۳۶۲ تاکنون

تحصیلات: کارشناسی مهندسی برق - الکترونیک، کارشناسی ارشد مدیریت، دکتری مهندسی صنایع - سیستم و بهره‌وری

ادامه
عبدالله دوم پادشاه اردن بیوگرافی عبدالله دوم پادشاه اردن به همراه عکس های خانواده اش

تاریخ تولد: ۳۰ ژانویه ۱۹۶۲ (۶۲ ساله)

محل تولد: عمان، اردن

سمت: پادشاه اردن (از سال ۱۹۹۹)

تاجگذاری: ۹ ژوئن ۲۰۰۰

ولیعهد: حسین بن عبدالله دوم

همسر: رانیا عبدالله (ازدواج ۱۹۹۳)

ادامه
زندگینامه امامزاده داوود زندگینامه امامزاده داوود در تهران

عنوان شده است که ایشان همراه با برخی از بستگان خود در همراه با امام رضا به ایران می آیند اما در منطقه شمال غربی تهران به شهادت رسیدند. مرقد ایشان در زمان صفویه ساخته شد و سپس در زمان فتحعلی شاه گسترش پیدا کرد. 

دلیل مرگ این امامزاده را به صورت دقیق نمی دانند اما براساس روایات بومیان آن منطقه مشخص می شود که وی همزمان با بستگان خود به همراه امام رضا به ایران می آیند که همزمان با امام ایشان نیز به شهادت رسیدند و سال شهادت را نیز به سال ۴۸۰ هجری قمری نسبت داده اند، البته باز هم باید اشاره کرد که این تاریخ دقیق نیست و تنها براساس شواهد محاسبه شده است. 

براساس آنچه مردم محلی می گویند، امامزاده داوود در آبادی کیگا که در نزدیکی روستای کن قرار دارد، شهید شده، همجنین برخی می گویند وی با همدستی فردی به اسم نجیم گبر و یکی از درویش های روستا به شهادت رسیده است. ز منظر دیگر قاتل این حضرت شخصی به نام محمود فرح‌زادی می باشد.

ادامه
کاظم نوربخش بیوگرافی کاظم نوربخش بازیگر کمدین ایرانی

تاریخ تولد: ۱ مهر ۱۳۵۵

محل تولد: بیجار، کردستان، ایران

حرفه: بازیگر

آغاز فعالیت: ۱۳۷۰ تاکنون

تحصیلات: دیپلم انسانی

ادامه
جیمی ولز بیوگرافی جیمی ولز نابغه پشت ویکی پدیا

تاریخ تولد: ۷ اوت ۱۹۶۶

محل تولد: هانتسویل، آلاباما، ایالات متحده آمریکا

ملیت: آمریکایی، بریتانیایی

حرفه: موسس بنیاد ویکی مدیا

ثروت: ۱/۵ میلیون دلار

ادامه
مینا ساداتی بیوگرافی مینا ساداتی بازیگر سینما و تلویزیون ایران

تاریخ تولد: ۱۰ آذر ۱۳۶۰

محل تولد: کاشان، ایران

حرفه: بازیگر سینما، تلویزیون

تحصیلات: فوق لیسانس گرافیک از دانشگاه هنرهای زیبای تهران

آغاز فعالیت: ۱۳۸۶ تاکنون

ادامه
شاه نعمت الله ولی شاه نعمت الله ولی؛ عارف نامدار و شاعر پرآوازه ایرانی

تاریخ تولد: ۱۴ ربیع الاول۷۳۱ هجری قمری

محل تولد: کوهبنان یا حلب سوریه

نام های دیگر: شاه نعمت‌الله، شاه نعمت‌الله ولی، رئیس‌السلسله

پیشه: فلسفه و تصوف

مکتب: عارف و تصوف

آثار: شرح لمعات، رساله‌های شاه نعمت‌الله ولی

ادامه
محمدرضا احمدی بیوگرافی محمدرضا احمدی؛ مجری و گزارشگری ورزشی تلویزیون

تاریخ تولد: ۵ دی ۱۳۶۱

محل تولد: تهران

حرفه: مجری تلویزیون

شروع فعالیت: سال ۱۳۸۲ تاکنون

تحصیلات: کارشناسی حسابداری و تحصیل در رشته مدیریت ورزشی 

ادامه
رضا داوودنژاد بیوگرافی مرحوم رضا داوودنژاد

تاریخ تولد: ۲۹ اردیبهشت ۱۳۵۹

محل تولد: تهران

حرفه: بازیگر

شروع فعالیت: ۱۳۶۵ تا ۱۴۰۲

تحصیلات: دیپلم علوم انسانی

درگذشت: ۱۳ فروردین ۱۴۰۳

ادامه

انواع ضرب المثل درباره امانت داری ضرب المثل ها ابزار ارزشمندی برای انتقال مفاهیم مهم اجتماعی و اخلاقی به نسل های بعدی هستند. انواع ضرب المثل درباره امانت داری نیز از این قاعده مستثنی نیستند و طی قرن ها، اهمیت حفظ امانت و درستی در روابط انسانی را به ما گوشزد کرده اند.

...[ادامه]
ویژه سرپوش