۱۳:۴۴ - ۱۷ مهر ۱۳۹۷ کد خبر: ۹۷۰۷۰۴۵۲۴
کتاب، شعر و ادب

استفاده بی‌اجازه از شعرها و ترانه‌های شاعران فقید همچنان ادامه دارد

کتاب,اخبار فرهنگی,خبرهای فرهنگی,کتاب و ادبیات

«ورثه مرحوم رحیم معینی کرمانشاهی به‌ اتهام استفاده بدون مجوز از آثار این شاعر فقید، از محمد معتمدی، سالار عقیلی و فرزاد فرزین شکایت کردند. فرزین متهم به استفاده بدون اجازه از قطعه «امید جانم ز سفر باز آمد» و معتمدی هم روی چند شعر مرحوم کرمانشاهی آواز خوانده اما از خانواده شاعر کسب اجازه نکرده. سالار عقیلی شرایط متفاوتی دارد، چرا که قطعه آوازی با شعر مرحوم کرمانشاهی توسط صداوسیما تهیه شده و او، خود را در این میان بی گناه می داند.» خبر جدید است اما قصه، قصه تازه ای نیست.

 

بسیارند شاعران و حتی ترانه سرایانی که آثارشان به دست خوانندگان نامدار و بی نشان به قطعه موسیقایی تبدیل می‌شود و گاهی نیز چنان محبوب می شود که شهرت و ثروت را توامان برای شان به ارمغان می آورد اما نمی پردازند حق و حقوق شاعر را. اگر دست شاعری که واژه ها را آهنگین کنار هم چیده از دنیا کوتاه باشد، کار برای خواننده راحت تر می شود؛ مگر خانواده ای مثل معینی کرمانشاهی پیدا شود که بخواهد حق تالیف اثر را از آوازکنندگانش طلب کند.

 

داستان تکراری کپی رایت

باز هم قصه، قصه تازه ای نیست؛ داستان «کپی رایت» است و رعایت نشدنش در ایران. چند سالی است اوضاع بهتر شده و اثر هنری را هم می نشانند در جمع حق و حقوقی که می‌توان مدعی اش شد، فریاد سر داد و شکایت به خانه قاضی برد از تضییعش. در کشورهای توسعه یافته ماجرا زمین تا آسمان فرق دارد با ایران. ترانه مکرم، ترانه سرای نامداری که همکاری های متعددی با خوانندگان پرآوازه پاپ از جمله محمد اصفهانی، خشایار اعتمادی، بهنام صفاریان، محسن چاوشی و ... داشته، مدتی قبل پیشنهاد داد درصدی از سود کنسرت‌ها به ترانه سرایان تعلق بگیرد؛

 

پیشنهادی که یغما گلرویی، دیگر ترانه سرای نام آشنا رویش صحه گذاشت. او هم سال ها قبل پیشنهاد کرد برگه‌های قراردادی تهیه شود تا تمام موارد (که حق کنسرت خواننده یکی از آنهاست) در آن لحاظ شود و تمام ترانه سرایان با آن برگه واحد، ترانه های شان را واگذار کنند؛ اتفاقی که در عمل رخ نداد، در حالی که در اروپا و آمریکا، خواننده به ازای هر کنسرتی که برگزار می کند، برای ترانه هایی که می خواند به خالق اثر مبلغی را می پردازد اما در ایران، خواننده یک بار پولی پرداخت کرده و خود را تا همیشه مالک اثر تلقی می کند.

 

از خواننده پرمدعا تا شکایت ترانه‌سرای مشهور

مدتی قبل خواننده مشهور و محبوب موسیقی راک که آلبوم هایش بفروش است و کنسرت‌هایش لب به لب پر می شود، تصمیم به ضبط آلبوم جدیدی گرفت. ترانه سرایی جوان از میان انجمن های شعری، پلی ارتباطی پیدا کرد به خواننده مشهور، ترانه ای در اختیار او قرار داد که مورد پسند خواننده نیز واقع‌شد، اما هنگامی که حق و حقوقش را طلب کرد، با پاسخ جالبی مواجه شد: «همین که من ترانه ات را می خوانم برایت افتخار است!» یک سال قبل، اردلان سرفراز، ترانه سرای خارج نشین هم شکایت کرد از رضا صادقی، علی لهراسبی و سینا سرلک.

 

صادقی ترانه مشهور «وقتی میای صدای پات...» را با گیتار زد، خواند و در کانال تلگرام‌اش منتشر کرد؛ سرلک هم شعر «برخیز که غیر از تو مرا دادرسی نیست» را آواز کرد؛ شعری که محل اختلاف بود شاعرش هوشنگ ابتهاج است یا اردلان سرفراز. سرفراز شکایت کرد از آن سوی دنیا و اتفاقا پیگیری شد و خوانندگان به دو سال حبس تعزیری محکوم شدند. همین ترانه سرا که او را یکی از سه ضلع مثلث ترانه نوین می‌دانند و البته برچسب سیاسی بر پیشانی دارد، یک ماه قبل مجوز کتبی داد به مهران مدیری برای اجرای ترانه «سوغاتی» که با صدای بانوی فقیدی در ذهن ها ماندگار شده و به همین خاطر مدیری مصون ماند از شکایت و دادگاه.

 

ترانه های پس گرفته نشده

بحث مالکیت شعر و ترانه البته تنها محصور میان مرزهای جغرافیایی ایران نیست. ایرج جنتی عطایی، یکی دیگر از اضلاع مثلث ترانه نوین که تراوشات ذهن خلاقش با صدای خوانندگان مشهور بسیاری از جمله ابراهیم حامدی و داریوش اقبالی در حافظه موسیقایی مردم حک شده، در سال ۱۳۸۹ ترانه ای پر سر و صدا را به آهنگساز و خواننده ای لس‌آنجلس‌نشین سپرد که تا مدت ها نقل محافل موسیقایی بود. او که چندین و چند ترانه و شعرش با صدای خوانندگان معروف اجرا شده، در ترانه ای با نام «ترانه هامو پس بده» بدون آن که نامی از کسی بیاورد، به آوازخوانانی که اندیشه های شاعر را به نام خود سند می زنند، تاخت.

 

حقی که باید پرداخت شود

اکنون بحث کپی رایت و حقوق مولف در ایران هم محلی از اعراب دارد، خانواده معینی کرمانشاهی با توجه به قوانین حاکم بر کشور می‌توانند خوانندگان را مجبور به پرداخت حق و حقوق شاعر کنند، همان طور که پوران گلفام، همسر فرهاد مهراد، خواننده فقید شکایت کرد از سازمان صدا و سیما برای پخش بی اجازه آثار همسرش و شکایتش به ثمر نیز نشست. حالا خوانندگان که خود گریبان می درند برای دانلود غیر قانونی آثارشان و گله می کنند از مردمی که بدون پرداخت هزینه ساعت ها و روزها زحمت و تلاش برای تولید یک آلبوم، شکارش می کنند از اینترنت، باید روی دیگر سکه را هم ببینند و بپردازند حق و حقوق شاعر و ترانه سرایی که مخلوقش را در اختیارشان قرار داده و با واژه های موزون شان به شهرت و ثروت رسیده اند.

 

مهدی فیضی‌صفت‪

 

 

hamdelidai​ly.‎​ir
  • 18
  • 4
۵۰%
sarpoosh
با این خبر موافقمبا این خبر مخالفم
4.1 stars from 22 votes
همه چیز درباره
نظر شما چیست؟
انتشار یافته: ۰
در انتظار بررسی:۰
غیر قابل انتشار: ۰
جدیدترین
قدیمی ترین
مشاهده کامنت های بیشتر
هرویه میلیچ,هروویه میلیچ,بیوگرافی هرویه میلیچ بیوگرافی هروویه میلیچ، مدافع جدید استقلال

نام اصلی:   هروویه میلیچ

زادروز:   ۱۰ مهٔ ۱۹۸۹ ‏

زادگاه:  اوسییک، کرواسی

قد:  ۱٫۸۳ متر (۶ فوت ۰ اینچ)

 وزن:  ۷۴ کیلو

پست:  مدافع چپ / وینگر

ادامه
مانوئل پوکیارلی,بیوگرافی مانوئل پوکیارلی,عکس های مانوئل پوکیارلی بیوگرافی مانوئل پوکیارلی + تصاویر مراسم ازدواجش

بیوگرافی مانوئل پوکیارلی

نام کامل: مانوئل پوکیارلی (manuel pucciarelli)

تاریخ تولد: ۱۷ ژوئن ۱۹۹۱ ‏

زادگاه: پراتو

قد: ۱٫۷۴ متر (۵ فوت ۸ ۱⁄۲ اینچ)

پست : مهاجم دوم/هافبک هجومی

ادامه
مودیبو مایگا,بیوگرافی مودیبو مایگا بیوگرافی مودیبو مایگا، بازیکن جدید پرسپولیس

نام کامل:مودیبو مایگا

تولد:۳ سپتامبر ۱۹۸۷ ‏

زادگاه:باماکو، مالی

قد:۱٫۸۵ متر( ۶ فوت ۱ اینچ)

پست:مهاجم، هافبک

ادامه
فرناندو کانسین,بیوگرافی فرناندو کانسین,عکس های فرناندو کانسین بیوگرافی فرناندو کانسین + عکس همسرش

نام کامل: فرناندو کانسین ماتوس

نام  به انگلیسی: Fernando Canesin Matos

زادروز: ۲۷ فوریهٔ ۱۹۹۲ ‏

زادگاه: ریبرآ پرتو، برزیل

قد: ۱٫۷۶ متر

پست: هافبک

ادامه
شیخ دیاباته,بیوگرافی شیخ دیاباته,بازیکن جدید استقلال بیوگرافی شیخ دیاباته مهاجم جدید استقلال

نام کامل: شیخ تیدیانه دیاباته( فرانسوی:Cheick Tidiane Diabaté)

تاریخ تولد: ۱۹۸۸

محل تولد: باماکو، مالی

قد: ۱٫۹۴ متر

پست: مهاجم

باشگاه سابق: الامارات

ادامه
کالدرون,بیوگرافی کالدرون,گابریل کالدرون بیوگرافی گابریل کالدرون (سرمربی جدید پرسپولیس)

نام کامل: گابریل اومبرتو کالدرون (Gabriel Humberto Calderón)

تاریخ تولد: ۷ فوریهٔ ۱۹۶۰

محل تولد: راوسون، آرژانتین

باشگاه سابق: القطر

باشگاه کنونی: پرسپولیس (سرمربی)

ادامه
آنته چاچیچ,بیوگرافی آنته چاچیچ,عکس های آنته چاچیچ بیوگرافی آنته چاچیچ

نام کامل: آنته چاچیچ

زادروز: ۲۹ سپتامبر ۱۹۵۳

زادگاه: زاگرب، یوگسلاوی

پست: سرمربی

تحصیلات : فارغ التحصیل رشته تربیت بدنی

ادامه
آندره آ استراماچونی,بیوگرافی آندره آ استراماچونی,استراماچونی بیوگرافی آندره آ استراماچونی، سرمربی جدید استقلال (+عکس همسر)

نام کامل: آندره آ استراماچونی

تاریخ تولد: ۱۸ ژوئن ۱۹۷۶

محل تولد: رم، ایتالیا

حرفه: مربیگری فوتبال

باشگاه فعلی: استقلال تهران

 

ادامه
مارک ویلموتس,بیوگرافی مارک ویلموتس,ویلموتس بیوگرافی مارک ویلموتس (+سوابق فوتبالی)

گزیده‌ای از بیوگرافی مارک ویلموتس

نام کامل: مارک روبر ویلموتس

تاریخ تولد: ۲۲ فوریهٔ ۱۹۶۹ ‏(۵۰ سال)

محل تولد: ژودوآنی، بلژیک

قد: ۱ متر و ۸۳ سانتی متر

 

ادامه

دلم خواسته بود بگویم نرو ، به تو نه ، به همه آدم های کوچه ، به پرنده هایی که می نشستند روی درخت های تازه برگ داده ، به گربه هایی که توی حیاط می دویدند، به کلاغی که بلند می پرید و صدای قارقارش تو را یاد حیاط مادربزرگ می انداخت .

...[ادامه]
ویژه سرپوش
شاید از دست داده باشید