جمعه ۰۸ مهر ۱۴۰۱
کد مقاله: ۱۴۰۱۰۴۰۰۲۲

معرفی انواع وزن شعر

وزن شعر,وزن شعر فارسی,وزن شعر چیستمعیار وزن در شعر پارسی یک مصرع است
وزن یا موسیقی هر ترانه، به عنوان مهمترین عامل در آن محسوب میشود. شعر فارسی دارای وزنی بر اساس شعر عرب است. وزن در هر شعر و نثری به خوش اهنگ تر وزیباتر شدن آن کمک می کند و در نویسندگی، از محرک های مهم محسوب میشود. در این مطلب از سرپوش به معرفی انواع وزن شعر فارسی می پردازیم.

وزن شعر

وزن شعر، در طول مصراعها و چیدمان هجاهای هر مصراع، نظم و هماهنگی ایجاد میکند. معمولاً منظور از وزن شعر در فارسی، وزن عروضی و اسلوب هاییست که از آن گرفته شده است یا تکنیک های دیگری ازجمله وزن هجایی و آهنگی می باشد. برخی از اشعار بر طبق این تقسیم بندیِ غالب، وزن دارند که یکی از انها اشعار قالب سنّتی فارسی می باشد. همچنین شعرهایی که وزن ندارند؛ بسیاری از اشعار مدرن مانند شعر سپید می باشند.

با توجه به این که معیار وزن در شعر پارسی،« یک مصرع» است و باید هر دو مصرع برای کامل شدن وزن شعر، از یک وزن برخوردار باشند؛ معیار وزن در شعر عربی، یک بیت است.

انواع وزن شعر

ضروری بودنِ وزن و چگونگی اش در شعرِ به نوع واژه چینی در انواع زبان ها بستگی دارد.

* وزن کمّی:

به وزن کمّی در زبان فارسی، وزن عروضی می گویند که در مصراع های یک شعر، براساس نظم هجاهای بلند و کوتاه بوجود می آید. این نوع وزن، برای زبان هایی کاربرد دارد که مصوّت ها و هجاها در آن ها به کوتاه و بلند و احیاناً کشیده تقسیم می شوند. اشعاری ازجمله شعرهای فارسی، عربی، سانسکریت و یونانی بر وزن کمّی سروده شده اند.

* وزن تکیه ای:

در هر مصراع شعری که بر وزن تکیه ای است؛ تعداد تکیه ها با هم برابرند درحالیکه ممکن است تعداد هجاهای مصراع ها تغيير کند. وزن تکیه ای برای زبان هایی بکار میرود که هجای تکیه دار در آن ها اصل است درحالیکه هجاهای دیگر ازجمله انگلیسی باستان و آلمانی، سریع تلفظ می شوند.

* وزن آهنگی:

زبان هایی بر وزن آهنگی است که زیروبمی در کلمات تک هجایی باعث شود معنی آن ها تغيير کند و به عنوان مثال می توان به ویتنامی و چینی اشاره کرد. شعر در این زبان ها از کنارِ هم قرار دادن هدفمندِ هجاها با زیر و بمی های به خصوص برای آفریدنِ آهنگِ به خصوص ایجاد میشود.

* وزن هجایی:

صرفا تعداد هجاهای هر مصراعی که بر وزن هجایی است؛ با یکدیگر برابر می باشد. به عنوان نمونه اشعار کردی و فرانسوی و ژاپنی.

* وزن ضربی- هجایی:

تعداد تکیه ها و تعداد هجاها در اشعاری ازجمله شعر انگلیسی که بر وزن ضربی- هجایی است؛ حساب میشود.

وزن شعر فارسی

تنوع وزنها در شعر فارسی بدین دلیل ، بسیار زیاد است که فارسی زبانان در زمینه ی سرودن شعر و دلبستگیشان به ادبیات، سابقه ای طولانی دارند. زبان فارسی، متشکل از وزن شعری متفاوت است که از آن ها میتوان به وزن کمی یا عروضی اشعار ادبیات فارسی و وزن تکیه ای- هجاییِ اشعار عامیانه فارسی اشاره کرد.

مراحل تغییر وزن شعر

۱. برای اینکه وزن شعر را تغيير دهید باید آن را اعراب گذاری کنید و حروف غیرقابل تلفظ را از شعر، حذف کنید. به عنوان مثال اگر موقعیت همزه در اکثر مواقع، بین دو صامت یا صامت و مصوت باشد؛ حذف شده و قابل تلفظ نیست.

۲. یکی از مراحل تغيير وزن شعر، نحوه ی نوشتن شعر به شکلیست که آنرا می خوانید. به طور مثال کلمه خواهر را باید به شکل خاهر نوشت.

وزن شعر چیست,وزن شعر فارسی,وزن شعردر فارسی معمولاً منظور از وزن شعر، وزن عروضی میباشد

۳. برای تغيير وزن شعر باید کلمات را بخش کنید. این نکته را در نظر بگیرید که در حین بخش کردن کلمات باید حروف کلمات را تا حد ممکن به هم چسبیده بخوانید تا یک موسیقی نسبی در روند یادگیری شما ایجاد شود.

۴. برای ایجاد تناسب وزنی در شعر، بهتر است که آنرا بخش بندی( تقطیع) کنید. در ادامه با نکات بخش بندی اشنا شوید:

- شناخت حروف صدا دار( مُصَوِّت)

- شناخت حروف بی صدا ( صامت)

- حذف نون ساکن

۵. شکل نوشتاری حرف تلفظ شده به صورت مشدد باید به صورت دو حرف باشد مثلا شکل نوشتاری عزت باید به صورت عززت باشد.

گردآوری: بخش فرهنگ و اندیشه سرپوش

  • 16
  • 3
۵۰%
همه چیز درباره
نظر شما چیست؟
انتشار یافته: ۰
در انتظار بررسی:۰
غیر قابل انتشار: ۰
جدیدترین
قدیمی ترین
مشاهده کامنت های بیشتر
تهماسب اول,شاه تهماسب اول,زندگینامه شاه تهماسب اول زندگینامه شاه تهماسب اول، دومین پادشاه صفوی

تاریخ تولد: ۳ اسفند ۸۹۲

محل تولد: شه آباد، اصفهان

سلطنت: ۹۳۰ تا ۹۸۴

جانشین: اسماعیل دوم

درگذشت: ۲۴ اردیبهشت ۹۵۵ خورشیدی

آرامگاه: مشهد، حرم امام رضا

ادامه
ابن رشد,زندگینامه ابن رشد,ابن رشد کیست زندگینامه ابن رشد همه‌چیزدان و فیلسوف نامدار

تاریخ تولد: سال ۵۲۰ قمری

محل تولد: قرطبه اندلس

شهرت: حفید

تالیفات: تفسیر مابعدالطبیعة؛ تلخیص الکون و الفساد؛ تلخیص کتاب الشعر؛ تلخیص کتاب العبارة و...

وفات: ۹ صفر ۵۹۵

ادامه
لادن مستوفی,بیوگرافی لادن مستوفی,عکس های لادن مستوفی بیوگرافی و عکس های لادن مستوفی و همسرش

تاریخ تولد: ۲۰ اسفند ۱۳۵۱

محل تولد: تن کابن، ایران

حرفه: بازیگر سینما، تلویزیون و تئاتر

شروع فعالیت: سال ۱۳۷۳

همسر: شهرام اسدی

ادامه
عارف غلامی,بیوگرافی عارف غلامی,عکس عارف غلامی بیوگرافی عارف غلامی فوتبالیست (+عکس)

تاریخ تولد: ۳۰ فروردین ۱۳۷۶

محل تولد: گرگان

حرفه: فوتبالیست

پست: مدافع میانی

تیم کنونی: استقلال تهران

قد: ۱۸۳ سانتی متر

ادامه
احمد سعیدی,بیوگرافی احمد سعیدی,عکس احمد سعیدی بیوگرافی و عکس های احمد سعیدی (+داستان زندگی و مهاجرتش)

تاریخ تولد: ۱۶ فروردین ۱۳۶۷

محل تولد: شیراز

حرفه: خواننده و آهنگساز

سبک: پاپ ایرانی

تحصیلات: فوق دیپلم رشته مهندسی کامپیوتر

ادامه
حمید سجادی,بیوگرافی حمید سجادی,عکس های حمید سجادی بیوگرافی حمید سجادی (+عکس)

تاریخ تولد: ۲ فروردین ۱۳۴۸

محل تولد: تهران

تحصیلات: دکترا در رشته برنامه‌ریزی

حرفه: وزیر ورزش و جوانان

حزب سیاسی: جامعه اسلامی ورزشکاران

ادامه
دقیقی طوسی,زندگینامه دقیقی طوسی,دقیقی طوسی شاعر زندگینامه دقیقی طوسی شاعر سده چهارم هجری

تاریخ تولد: پس از ۳۲۰ هجری قمری

محل تولد: توس، ایران

ملیت: ایرانی

حرفه: شاعر 

درگذشت: ۳۶۷ تا ۳۶۹ هجری قمری

ادامه
حمید فرخ نژاد,بیوگرافی حمید فرخ نژاد,عکس حمید فرخ نژاد بیوگرافی حمید فرخ نژاد ( + عکس همسر و فرزندش)

تاریخ تولد: ۲۸ فروردین ۱۳۴۸

محل تولد: آبادان

حرفه: کارگردان، فیلمنامه‌ نویس و بازیگر تلویزیون و سینما

تحصیلات: تحصیل کرده رشته کارگردانی تئاتر در دانشکده هنرهای زیبای دانشگاه تهران

همسر: فروزان جلیلی فر

ادامه
امیررضا دلاوری,بیوگرافی امیررضا دلاوری,تصاویر امیررضا دلاوری بیوگرافی و عکس های امیررضا دلاوری

تاریخ تولد: ۱۷ مرداد ۱۳۵۵

محل تولد: تهران

حرفه: بازیگر سینما، تلویزیون و تئاتر

شروع فعالیت: سال ۱۳۷۷ تا کنون

مدرک تحصیلی: دیپلم علوم تجربی

همسر: الهام مرادی

ادامه

حکایت شیخ و مریدان حکایت هایی هستند که افراد، نسل به نسل با آن ها اشنا می شوند. بعضی از حکایت ها در تلاشند تا نابخردی انسان را با استعاره از اشیا و یا حیوانات در رفتار و منش به وی نشان بدهند. چنین حکایاتی به صورت طنز یا هزل هستند. در این مطلب از سرپوش چند نمونه حکایت شیخ و مریدان را با هم می خوانیم.

...[ادامه]
ویژه سرپوش