شرایط دریافت وام مسکن برای خانه‌های شریکی

 رکود حاکم بر اقتصاد ایران بازار خریدوفروش ملک در ٣‌سال گذشته حسابی کساد شده است. بازاری که دولت برای ایجاد رونق در آن دست به دامن افزایش تسهیلات خرید خانه شده است. البته دریافت این تسهیلات هم قواعد خاص خود را دارد. به‌طوری که تنها درصورتی به املاک دو مالکه وام تعلق می‌گیرد که ارزش آن ۳ دانگ از ملک، از ۱۲۰‌درصد کل مبلغ وام بیشتر باشد. خانه‌هایی که سند شش‌دانگ آنها به نام یک‌نفر نیست، دو حالت کلی دارند؛ یا این‌که اصلا سند ندارند و از املاک قولنامه‌ای، بنچاقی و مانند آن محسوب می‌شوند یا این‌که سند دارند ولی دانگ‌ها میان ۲نفر به صورت سه‌دانگ سه‌دانگ تقسیم شده است.

درصورت اول همان‌طور که بیشتر دریافت‌کنندگان تسهیلات مسکن آگاهند، بانک‌ها اصلا وام خرید یا ساخت نمی‌دهند بلکه تنها وام جعاله مسکن به املاک بدون سند تعلق می‌گیرد که مبلغ آن براساس مصوبه شورای پول و اعتبار، فقط یک‌میلیون تومان است.

اما آنچه بسیاری از مردم نسبت به آن ناآگاهند، نحوه دریافت وام برای خانه‌هایی است که ۲نفر هرکدام برای نیمی از شش‌دانگ آن ملک، سند دارند. برای این منظور، می‌بایست فردی که سهم دارد، همراه با متقاضی در شعبه آن بانک حاضر شده و رضایت خود را از اعطای وام نسبت به سهم متقاضی به صورت کتبی اعلام کند.

گفتنی است؛ معمولا خانه‌هایی که سه‌دانگ سه‌دانگ هستند، کمتر شامل دریافت وام می‌شوند. با این وجود تقسیم دانگ‌ها میان ۲نفر سبب می‌شود تا ارزش سهم متقاضی کاهش یابد که براساس آیین‌نامه‌های اجرایی تسهیلات مسکن و مصوبات شورای پول و اعتبار، به واحدهای مسکونی ۲ مالکه، درصورتی که ارزش سهم متقاضی پایین باشد، وام تعلق نمی‌گیرد. تعیین ارزش سه‌دانگ برای مشمول دریافت وام‌شدن برعهده ارزیاب بانک است و براساس آیین‌نامه تسهیلات بانکی، می‌بایست ارزش آن سه‌دانگ از ۱۲۰‌درصد مبلغ تسهیلات بیشتر باشد.

درصورتی که بانک تشخیص بدهد که وام به آن سه‌دانگ تعلق می‌گیرد و بانک نیز با اعطای وام موافقت کند، کل شش‌دانگ ملک به رهن بانک می‌رود و مالک سه‌دانگ دیگر هم باید نسبت به این موضوع اعلام موافقت کند.

البته جالب است بدانید که اگر متقاضی دریافت وام خرید یا ساخت مسکن برای ملک غیرشش‌دانگی، «زوجین» باشد، به هیچ عنوان وامی به آنها تعلق نمی‌گیرد؛ زوجین تنها می‌توانند برای املاک شش‌دانگی وام بگیرند.

شرایط دریافت وام مسکن برای خانه‌هایی که خریدار و فروشنده به ترتیب پدر و پسر باشند، موضوع دریافت وام کمی متفاوت می‌شود. قانونا تنها در شرایطی به چنین ملکی وام خرید یا ساخت مسکن تعلق می‌گیرد که جواز ساخت و پایان کار به اسم فروشنده (پدر) باشد؛ بنابراین اگر پدر متقاضی دریافت وام، خود نیز آن ملک را از فرد دیگری خریده باشد، خریدار (فرزند) نمی‌تواند نسبت به آن ملک تقاضای وام کند.