نخست آنکه تولید نفت خام ایران در این ماه ۱۲ هزار بشکه در روز بیشتر از ماه قبل آن یعنی ژانویه است. در ماه فوریه تولید نفت خام ایران بر اساس گزارش منابع ثانویه ۲ میلیون و ۷۴۳ هزار بشکه در روز بوده است. البته ممکن است که گزارش منابع ثانویه بهخاطر مستند نبودن آن دقیق و جامع نباشد و این آمار توسط وزارت نفت تأیید نشده است اما این افزایش در شرایطی رقم خورده که ایران تحت تحریم امریکاست و در حال نزدیک شدن به پایان دوره معافیتهای ۸ کشور از تحریمها هستیم.
هرچند که اظهارات مقامات امریکایی حاکی از آن است که این معافیت ها برای برخی از مشتریان نفت ایران تمدید خواهد شد.
دوم، بیشترین کاهش تولید نفت خام در این گزارش متعلق به ونزوئلاست که مورد تحریمهای امریکا قرار گرفته است. ونزوئلا با ۱۴۲ هزار بشکه در روز کاهش تولید، در حال حاضر به طور متوسط یک میلیون و ۸ هزار بشکه در روز نفت خام تولید میکند که تقریباً نصف تولید این کشور در سال ۲۰۱۶ است. سوم آنکه، عربستان سعودی در این ماه به طور متوسط ۸۶ هزار بشکه در روز کاهش تولید داشته است. خبر کاهش تولید عربستان بهعنوان بزرگترین تولیدکننده عضو این سازمان، قیمت نفت را در دقایق ابتدایی انتشار گزارش به بالاترین سطح در سال ۲۰۱۹ و رقمی فراتر از ۶۷ دلار و ۵۵ سنت برای هر بشکه رساند.
چهارم، در ماه فوریه به استثنای ایران و ونزوئلا که در تحریمهای نفتی به سر میبرند، اعضای اوپک سعی کردهاند که به توافق کاهش تولید ۸۰۰ هزار بشکهای سازمان پایبند باشند. در این راستا عراق ۷۰ هزار بشکه در روز و کویت ۱۴ هزار بشکه در روز و امارات متحده عربی ۴ هزار بشکه در روز نسبت به ژانویه کاهش تولید داشتهاند.
نکته آخر آنکه اوپک در این ماه متوسط ۳۰ میلیون و ۵۴۹ هزار بشکه در روز تولید نفت خام داشته است. یعنی در ماه فوریه عرضه نفت خام اوپک به بازار ۲۲۱ هزار بشکه کمتر از ماه قبل آن بوده است. به این ترتیب بخشی از مازاد عرضه توسط اوپک از بازار حذف شد. اما در بخش دیگری از گزارش دبیرخانه اوپک، تولید نفت خام روسیه بهعنوان تولیدکننده بزرگ نفت خام و کشور متحد و همکار اوپک در توافق کاهش تولید نیز بررسی شده است. بر اساس گزارش منابع ثانویه تولید نفت خام این کشور نیز در ماه فوریه کاهش داشته و به ۱۱ میلیون و ۵۳۰ هزاربشکه در روز رسیده است.
تولید ایران از همسایه غربی جا ماند
سال ۲۰۰۵ میلادی درحالی که تولید نفت خام ایران در چند قدمی ۴ میلیون بشکه در روز قرار داشت، تولید کشور همسایه غربی ما یعنی عراق کمتر از ۲ میلیون بشکه در روز بود. آن زمان این کشور ۲ سال بود که از تحریمها و برنامه نفت در برابر غذا رها شده بود. لذا با سرمایه گذاریهای خارجی شروع به توسعه صنعت نفت خود کرد و امروز ۴ میلیون و ۶۳۳ هزار بشکه در روز نفت خام تولید میکند که اتفاقاً بخشی از نفت تولیدی این کشور (نفت خام منطقه کرکوک) شباهت ساختاری با نفت خام ایران دارد.
فعالان بازار میگویند که عراق علاوه بر تلاش برای افزایش تولید، با استفاده از فرصت تحریم ایران در حال گسترش بازار نفت خام خود نیز هست. این کشور رکورد تولید ۴ میلیون و ۷۱۲ هزار بشکه در روز را هم شکسته است. اما در همین شرایط ایران محروم از سرمایهگذاری خارجی، درگیر تحریم و فروش نفت خام تولیدی است. درحالی که برجام این فرصت را برای کشور به ارمغان آورده بود و اگر وقت کشی نمیشد، شاید امروز حتی توان تحریم کردن ایران هم برای امریکا وجود نداشت.
کاهش پیشبینی اوپک از تقاضای نفت
در حال حاضر از یک طرف افزایش تولید نفت خام غیرمتعارف امریکا باعث شده که در بازار مازاد عرضه به وجود آید، از طرفی دیگر کند شدن رشد اقتصادی در جهان باعث شد که اوپک هم پیشبینی خود از تقاضای نفت برای سالجاری میلادی را کاهش دهد. به طوری که این سازمان در گزارش ماهانه خود اعلام کرد میانگین تقاضای نفت این سازمان در ۲۰۱۹، ۳۰ میلیون و ۴۶۰ هزار بشکه در روز است. یعنی ۱۳۰ هزار بشکه کمتر از پیشبینی ماه گذشته و کمتر از مقدار فعلی تولید این گروه.
عطیه لباف
- 11
- 4
