به گزارش دیجیاتو، پژوهشگران دانشگاه‌های ویسکانسین‌ـ‌مدیسن و پرینستون اثر انفجار هسته‌ای در ارتفاع بالا را بر ماهواره‌های مدار پایین زمین مدل‌سازی کرده‌اند. در سناریوی مطالعه، اختلال می‌تواند خدمات اینترنت ماهواره‌ای، ارتباطات و هواشناسی را تحت تأثیر قرار دهد. مقاله به‌صورت پیش‌چاپ در آرکایو منتشر شده و هنوز داوری علمی آن به پایان نرسیده است.
آزمایش‌های جنگ سرد چه نشان دادند؟
آمریکا و شوروی در دوران جنگ سرد ۱۸ آزمایش هسته‌ای در ارتفاع زیاد انجام دادند. در آزمایش آمریکایی استارفیش پرایم در سال ۱۹۶۲، کلاهکی با قدرت ۱٫۴ مگاتن در ارتفاع حدود ۴۰۰ کیلومتری بر فراز اقیانوس آرام منفجر شد. چند ماهواره در پی آن از کار افتادند. یک سال بعد، آمریکا و شوروی با پیمان منع جزئی آزمایش‌های هسته‌ای، آزمایش در جو و فضا را متوقف کردند. برآورد تازه نشان می‌دهد امروز حتی انفجاری ضعیف‌تر از استارفیش پرایم می‌تواند خسارت گسترده‌تری ایجاد کند.
تابش چگونه به ماهواره‌ها می‌رسد؟
شبیه‌سازی، انفجار یک کلاهک یک‌مگاتنی را در ارتفاع ۵۰۰ کیلومتری اقیانوس اطلس جنوبی بررسی کرد. نقطه انتخاب‌شده نزدیک ناحیه‌ای است که میدان مغناطیسی زمین در آن از حد معمول ضعیف‌تر است و به ناهنجاری اقیانوس اطلس جنوبی شهرت دارد. میدان مغناطیسی ذرات حاصل از انفجار را به دام می‌اندازد و کمربندی مصنوعی از تابش پدید می‌آید. ماهواره‌های در حال گردش بارها از این ناحیه می‌گذرند. پس از استارفیش پرایم نیز همین سازوکار به تعدادی از ماهواره‌ها آسیب زد.
مدل پژوهش وضعیت ۱۳ هزار و ۳۰۰ ماهواره فعال را در نظر گرفت. طبق برآورد، در روز نخست ۲۵ درصد، تا روز سوم ۷۸ درصد و تا پایان هفته اول ۹۸ درصد ماهواره‌ها از کار می‌افتند. این سهم در روز پانزدهم به ۹۹٫۴ درصد می‌رسد. با حفاظ مقاوم‌تر هم مدل ازکارافتادن ۹۹٫۳ درصد را در ۳۰ روز برآورد کرد. با کاهش قدرت انفجار به ۱۰۰ کیلوتن، رسیدن به آستانه ۹۹ درصد حدود یک سال طول می‌کشد.
خطر برخورد پس از خرابی ماهواره‌ها
ماهواره‌ای که توان اصلاح مدار را از دست می‌دهد، در معرض برخورد قرار می‌گیرد. مدل حدود ۲۰ برخورد را در دو سال نخست پیش‌بینی کرد. در افق ۱۰ساله، این برخوردها ممکن است حدود ۳۹۰۰ قطعه زباله مداری تولید کنند و برخوردهای بعدی شمار قطعات را باز هم افزایش دهند. بازگرداندن خدمات نیز دشوار خواهد بود، چون ماهواره‌های جایگزین در همان محیط آلوده به تابش و قطعات سرگردان کار خواهند کرد. پژوهشگران با توجه به این پیامدها بر جلوگیری از استقرار و استفاده از سلاح هسته‌ای در فضا تأکید کرده‌اند.
- 19
- 3
