به گزارش دنیای اقتصاد، صادق نخجوانی، کارشناس و فعال فناوری اطلاعات، در یادداشتی قطع اینترنت در شرایط بحرانی را از منظر امنیت زیرساخت‌ها نقد کرده است. او استدلال می‌کند سرعت کشف حفره‌های نرم‌افزاری با گسترش هوش مصنوعی افزایش یافته و محروم‌شدن از وصله‌های امنیتی می‌تواند زیرساخت‌ها را آسیب‌پذیرتر کند.
نویسنده با اشاره به تجربه خاموشی‌های اینترنت در جنگ ۱۲روزه، وقایع دی ۱۴۰۴ و جنگ ۳۹روزه امسال می‌گوید پیامد قطع ارتباط فقط تعطیلی کسب‌وکار و زیان مالی نیست؛ مدیران شبکه نیز ممکن است دسترسی به اطلاعات تهدید و کدهای اصلاحی را از دست بدهند.
تغییر سرعت کشف آسیب‌پذیری‌ها
نخجوانی به آماری منتسب به بنیاد مرزهای الکترونیکی اشاره کرده که براساس آن ۳ درصد آسیب‌پذیری‌های نرم‌افزاری ثبت‌شده در اکتبر و نزدیک به یک‌چهارم آنها در سال جاری شناسایی شده‌اند. او همچنین به اظهارات متیو پرینس، مدیرعامل کلودفلر، درباره دوره‌ای پرتلاطم در امنیت نرم‌افزار استناد کرده است. این آمار و ارزیابی‌ها در چارچوب منابع مورد استناد یادداشت مطرح شده‌اند.
به نوشته او، فرایندی که پیش‌تر به هفته‌ها بررسی انسانی نیاز داشت، با استفاده از عامل‌های هوش مصنوعی می‌تواند کوتاه‌تر شود. نویسنده با ارجاع به Wiz Research، این تغییر را در کشف باگ و تهیه ابزار سوءاستفاده مؤثر می‌داند و هشدار می‌دهد فاصله میان شناخت آسیب‌پذیری و وقوع حمله ممکن است به چند ساعت برسد.
او آسیب‌پذیری روزصفر را نمونه‌ای از این خطر معرفی می‌کند: حفره‌ای که برای آن هنوز شناخت یا فرصت کافی جهت رفع مشکل فراهم نشده و مهاجم می‌تواند پیش از انتشار اصلاحیه از آن استفاده کند.
لایه‌های مشترک زیر وب‌سایت‌ها
یادداشت، سیستم‌عامل، وب‌سرور و زبان برنامه‌نویسی را لایه‌های مشترک خدمات بانکی، پورتال‌های دولتی و وب‌سایت‌ها توصیف می‌کند. استدلال نویسنده این است که آسیب در یک لایه پایه می‌تواند تعداد زیادی خدمت مستقر بر آن را متأثر کند.
نخجوانی در مرور نمونه‌های مورد استنادش از حفره‌های موسوم به PHP2Shell در PHP، مشکلات امنیتی NGINX، به‌روزرسانی‌های Node.js و هشدارهای مربوط به GitLab، FortiSIEM، Arista VeloCloud و هسته لینوکس نام برده است. او برای بعضی از این موارد امتیازهای بحرانی در مقیاس CVSS، از ۹.۲ تا ۱۰، نقل کرده و به ضرورت نصب سریع اصلاحیه‌ها اشاره دارد. این بخش، روایت یادداشت از گزارش‌های فنی است و راهنمای تشخیص یا تأیید آسیب‌پذیری یک سامانه مشخص محسوب نمی‌شود.
چرا انزوا جای به‌روزرسانی را نمی‌گیرد؟
به باور نویسنده، امنیت نرم‌افزار وضعیتی ثابت نیست و به جریان مداوم اطلاعات و اصلاحیه وابسته است. سازندگان و جامعه توسعه‌دهندگان با انتشار وصله، مسیرهای نفوذ شناخته‌شده را می‌بندند؛ اما قطع اینترنت ارتباط سرورهای داخلی با مخازن جهانی کد و منابع به‌روزرسانی را مختل می‌کند.
او می‌گوید انتشار عمومی اطلاعات حفره‌ها لزوماً با قطع ارتباط متوقف نمی‌شود و مهاجمان ممکن است از شبکه‌های آلوده داخلی یا دسترسی‌های غیرمستقیم بهره ببرند. در مقابل، مدیران داخلی برای دریافت وصله، تازه‌سازی دیوار آتش و آگاهی از تهدیدهای روز با محدودیت روبه‌رو می‌شوند.
نخجوانی این وضعیت را به بستن راه ورود دارو هنگام بحران تشبیه کرده و نتیجه گرفته است مسدودکردن اینترنت را نباید به‌خودی‌خود سپری برای جلوگیری از نفوذ تصور کرد.
تأکید بر پایداری زیرساخت و نیروی انسانی
نویسنده با اشاره به این دیدگاه که کشف سریع باگ در بلندمدت می‌تواند به پاک‌سازی کدها کمک کند، معتقد است دوره گذار همچنان با بی‌ثباتی همراه خواهد بود. از نظر او، شبکه بانکی، انرژی، خدمات عمومی و رسانه‌ها برای حفاظت از خود به دسترسی مستمر به جریان داده و به‌روزرسانی نیاز دارند.
او در پایان هشدار داده تکرار خاموشی‌ها، علاوه بر فرسایش سرمایه انسانی و کسب‌وکارها، می‌تواند هزینه دفاع از زیرساخت‌ها را افزایش دهد. این جمع‌بندی، دیدگاه تحلیلی صادق نخجوانی در نقد سیاست قطع اینترنت است.
- 15
- 6
