در فیلم و سریال های تاریخی، می توان زنانی را یافت که همچنان نام شان در حافظه ها حک شده. وجه مشترک عمده آنها قدرت و صلابت در دنیای مردانه است و اراده ای که نخواسته اند «معمولی» باشند. در این مطلب پنج شخصیت و بازیگرانشان را مرور کرده ایم و نیاز به یادآوری نیست که امکان تحلیل همه شخصیت ها وجود ندارد و اینها مشتی از خروار هستند.
عزت الدوله | سلطان صاحبقران
* بازیگر: زهرا حاتمی
* ویژگی نقش: اولین تصویر دراماتیکی که از امیرکبیر در قالب یک اثر نمایشی شکل گرفت، سریال «سلطان صاحبقران» علی حاتمی است؛ به سال ۱۳۵۴ سریال دو دوره از زندگی ناصرالدین شاه را روایت می کند که بخش اول آن مربوط است به واپسین روزهای صدارت امیرکبیر. در این بخش از داستان دو زن نقش محوری دارند؛ ایرن زاریانس در نقش مهدعلیا و عزت الدوله همسر امیرکبیر (زهرا حاتمی که آن زمان به نام زری خوشکام شناخته می شد). عزت الدوله که پی به نقشه شوم مهدعلیا برده، دنبال راهی است تا امیرکبیر را آگاه سازد. نگرانی، عشق و البته اقتدار خواهر شاه در فضای شاعرانه سریال، بازی خانم حاتمی را ماندگار کرده است.
ترکان خاتون | سربداران
* بازیگر: افسانه بایگان
* ویژگی نقش: سریال «سربداران» در زمان پخش با استقبال بالا روبرو شد و خیلی از بازیگران با این سریال به چشم آمدند؛ از جمله افسانه بایگان. «سربداران» درباره دوره ای از تاریخ سرزمین خراسان به جلوداری مردم سبزوار و نواحی اطراف آن از جمله باشتین در قرن هشتم هجری است. بایگان در نقش ترکان خاتون و سوسن تسلیمی در نقش فاطمه، خانم های این داستان مردانه بودند. چهره، گریم و کلاه گیس بایگان آنقدر دیده شد که بعد از آن به شکل مطلق به مدت یک دهه تبدیل به سوپراستار سینمای ایران شد؛ آن هم در دورانی که خبری از ستاره سازی نبود. بایگان در گام نخست بازیگری درک درستی از ترکان خاتون داشت و چهره اش به شهرت او و موفقیت نقش کمک زیادی کرد.
مهد علیا | امیرکبیر
* بازیگر: فخری خوروش
* ویژگی نقش: یک بار داستان زندگی دراماتیک امیرکبیر توسط علی حاتمی در «سلطان صاحبقران» ساخته شده بود. سعید نیک پور کار سختی داشت، که سریالش لااقل از این منظر لنگ نزند. نیک پور برای مهدعلیا سراغ بازیگری رفت که پیش از این سریال بازی نکرده بود و درخشش او به صحنه تئاتر و پرده سینما باز می گشت. فخری خوروش خیلی زود سخت پسندها را مجاب کرد که بهترین انتخاب برای مهدعلیا است. زنی جاه طلب که معتقد است قدرت مادر شاه از شاه بیشتر است و وقتی عرصه را تنگ می بیند، قصد جان امیرکبیر می کند. قدرت و صلابت مهدعلیا در تک تک حرکات و حالات خانم خوروش هویدا است.
قطام | امام علی (ع)
* بازیگر: ویشکا آسایش
* ویژگی نقش: داود میرباقری برای جذاب شدن سریال امام علی (ع) نقش های منفی را برجسته کرد و با اهتمام به شخصیتی مثل قطام و ولید، دایره اطلاعات بیننده ها را بالا برد. همان طور که می دانید نقش قطام را ویشکا آسایش بازی کرد که این نقش و سریال، اولین تجربه بازیگری اوست.
قطام جزو زنان فم فتال (اغواگر) سینما و تلویزیون ما است که در زمان پخش به شدت مورد توجه قرار گرفت. ویشکا آسایش به خاطر هوش خود و هدایت میرباقری، تصویری ماندگار از قطام به یادگار گذاشت که سال ها طول کشید تا از سایه آن خارج شود. قطام دختر مقتدر عرب است که اسب سواری می کند، شمشیر می زند و با قدرت زنانه اش مردان را برای رسیدن به هدفش در اختیار دارد. این مشخصات در بازی آسایش وجود دارد.
زلیخا | یوسف پیامبر (ع)
* بازیگر: کتایون ریاحی
* ویژگی نقش: در میان آثار مذهبی تاریخی، شخصیت زلیخا بیش از دیگران دیده شد. کتایون ریاحی در آخرین تجربه بازیگری خود (تاکنون) نقشی را بازی کرد که غالب مردم با سرگذشتش آشنا بودند و می خواستند آن را در قالب یک اثر نمایشی تماشا کنند. ریاحی، زلیخا را طوری بازی کرد که نه عشق اش به یوسف (ع) تعبیر به هوس شود و نه باورپذیری اش برای بیننده سخت باشد. در نگاه اول انتخاب این بازیگر برای نقش زلیخا به دلیل عدم تناسب کامل سن با نقش، موفقیت اش را زیر سوال می برد اما قدرت بازیگری ریاحی نتیجه ای دیگر به همراه داشت. او چه در نقش جوانی و چه در پیری، متوجه بود که چطور عشق و علاقه اش به یوسف را نشان دهد.
- 12
- 4
