۱۲:۵۳ - ۰۳ خرداد ۱۳۹۸ کد خبر: ۹۸۰۳۰۰۷۱۸
میراث فرهنگی و صنایع دستی

زیبایی ربوده شده!

که‌های بزرگ تخت جمشید هخامنشی,اخبار فرهنگی,خبرهای فرهنگی,میراث فرهنگی
کسی نمی‌داند چه تعداد از مهم‌ترین آثار تاریخی ایران در موزه‌ها یا مجموعه‌های خصوصی دیگر کشورها نگهداری می‌شوند؛ بیرون از این خاک، در خلوت مخازن و کلکسیون‌های خصوصی.

به گزارش روزنامه شهروند، تکه‌های گمشده ایران، در موطن خود ناشناخته، اما ستون ثابت مهم‌ترین موزه‌های جهان‌اند. فهرستی بلند می‌توان از این موزه‌ها و مجموعه‌ها نوشت؛ لوور در فرانسه، میهویژاپن، متروپولیتن و بریتانیا، ارمیتاژ در روسیه، موزه‌های بروکلین و هنرهای شهری نیویورک و موزه‌ها و کلکسیون‌های کوچک و بزرگ دیگر. تکه‌های بزرگ و کوچک؛ از سنجاق برنزی ٣٧٠٠ساله که شاید نخستین تصویر از زایش در جهان باستان باشد، در لرستان پیدا شده و حالا پشت ویترین موزه لوور است، گرفته تا تندیس نقره‌ای گاو بالدار اساطیری بازمانده از مادها و ششمین گنجینه بزرگ مکشوفه دنیا که از غار کلماکره رفته به گالری محبوبیان لندن یا تکه‌های بزرگ تخت جمشید هخامنشی که سال‌هاست تکیه داده به دیوارهای موزه بریتانیا.

 

تکلیف بسیاری از آثاری که به نمایش درآمده‌اند، روشن است اما سرنوشت آنها که در مخازن نگهداری می‌شوند، نامعلوم است. کسی نمی‌داند چه تعداد از آثار تاریخی این سرزمین، بیرون از این خاک در خلوت مخازن و کلکسیون‌های خصوصی پنهان شده است. محمدرضا کارگر، مدیر کل امور موزه‌ها و اموال منقول تاریخی سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری هم نمی‌داند: «از همه آثار تاریخی ایران در کشورهای دیگر خبر نداریم. فقط فهرست کاتالوگ‌ها را داریم. نمی‌دانیم در مخزن‌ها چه خبر است.

 

ایران همیشه با خروج غیر قانونی آثار باستانی و ورودشان به مجموعه‌های خصوصی و موزه‌های جهان درگیر بوده است. تلاش برای استرداد مجموعه‌های تاریخی به کشور از ٨٠‌سال پیش شروع شد و حاصل آن ١٠مجموعه استردادی بود که آثار تخت جمشید، چغامیش، جیرفت و خوروین را در خود داشت.

 

کارگر هم در این گفت‌وگو به «شهروند» می‌گوید ٩٠‌درصد آثار زمانی از ایران خارج شده و به سرزمین‌های دور رفته که کسی به میراث فرهنگی اهمیت نمی‌داد و ١٠‌درصد باقیمانده، کار قاچاقچیان است و هنوز ادامه دارد. از طرف دیگر آثار ایران در حالی موزه‌های مختلف دنیا را پر کرده که ایران در ١٠‌سال گذشته همه آثاری را که به موزه‌ها وارد شده، به کشورهای مبدأ بازگردانده است.

 

آقای کارگر تعداد زیادی از آثار تاریخی ایران در موزه‌های مختلف و مجموعه‌های دنیا نگهداری می‌شود. آیا برای تهیه فهرستی از این آثار - جدا از فهرست قرمز - تلاشی صورت گرفته است؟

درباره آثاری که موزه‌های مختلف (از آثار به نمایش درآمده‌شان) کاتالوگ منتشر کرده‌اند و آثاری که در سایت‌ها امکان دسترسی به اطلاعات آنها فراهم شده و همین‌طور درباره آثار بسیار شاخص که در مقاله‌ها و کتاب‌های مختلف معرفی شده‌اند، اطلاع داریم اما این طور نیست که فهرست کاملی از همه آثار تاریخی ایران در کشورهای دیگر داشته باشیم. بسیاری از آنها در مخازن و نقاط دیگر نگهداری می‌شوند و نمی‌شود از آنها خبر داشت.

 

این آثار از چه طریقی به کشورهای دیگر راه پیدا کرده‌اند؟

بخش عمده آنها یعنی نزدیک ٩٠‌درصد آثار، در دوره‌ای که کشور ما هنوز آگاهی کاملی از اهمیت و ارزش میراث‌فرهنگی نداشت، از ایران خارج شد. در این دوره بخشی از دنیا به این ارزش‌ها پی برده بود و با استفاده از مجوزهایی که داده می‌شد و شرایط مساعدی که در کشور وجود داشت، آثار را می‌بردند. این روند بیشتر در دوره قاجار اتفاق می‌افتاد و در دوره پهلوی این کار رفته‌رفته منسوخ شد. ١٠‌درصد آثار هم به صورت قاچاق از ایران خارج شده و با وجود تمام تلاش‌های صورت‌گرفته این رویه همواره ادامه دارد. باندهای زیادی هستند که آثار را از مرز رد می‌کنند، نه فقط در ایران، در سراسر دنیا.

 

این میان قوانینی هست که موزه‌ها را از پذیرفتن و به نمایش گذاشتن آثار قاچاق منع کند؟

بله. در حال حاضر موزه‌های دنیا به هیچ عنوان آثار قاچاق را نمی‌پذیرند و نمی‌خرند. در این شرایط بیشتر آثار قاچاق به کلکسیون‌های شخصی می‌رود و بعدها ممکن است به حراجی‌ها راه پیدا کند.

 

ایران در چه صورتی می‌تواند آثارش را طلب کند؟

هر زمان بتوانیم اثبات کنیم که شئ‌ای به صورت غیر قانونی، در زمانی که منع قانونی وجود داشته، از کشور خارج شده، می‌توانیم درباره آن ادعا کنیم. آثار موزه‌ای شاخص ما به طور مثال در فرانسه و انگلیس زمانی خارج شده‌اند که قوانین و قراردادها به آنها اجازه می‌داد اشیایی را با خود ببرند.

 

سهم ایران از آثار شاخصی که بازدیدکنندگان را به موزه‌های دنیا می‌کشاند، چیست؟ از نگاه شما می‌توانیم برای میراث فرهنگی مرزی نبینیم و بگوییم متعلق به تمام مردم دنیاست؟ چقدر به نفع ما است؟

ما مالک معنوی این آثار هستیم. بازدید و نمایش آنها، نمایش میراث و فرهنگ و قدرت ما در طول تاریخ است و این بسیار اهمیت دارد. قوانینی در جهان وجود ندارد که سهمی مادی از این آثار به ما بدهد. ایتالیا و یونان با وجود تمام تلاش‌هایی که داشته‌اند اما نتوانسته‌اند آثار تاریخی‌شان را پس بگیرند و بسیاری از داشته‌هایشان در کشورهای دیگر به نمایش درمی‌آید و در اختیار موزه‌های مختلف است. آنها هم تلاش کرده‌اند و می‌کنند اما هنوز به نتیجه‌ای نرسیده‌اند. با این همه، بخش عمده اهمیت تاریخ مصر در دنیا و شناخته‌شدنش، مدیون نمایش آثار موزه‌ای آن در دنیاست.

 

ما چطور؟ آیا آثاری هست که متعلق به کشورها و تمدن‌های دیگر باشد و در مالکیت موزه‌های ما باشد؟

تقریباً هیچ اثر خارجی در مالکیت ما نیست. عجیب به نظر می‌رسد اما ما به دنبال این نبوده‌ایم. ما کشوری هستیم که خودمان دارای تمدن بوده‌ایم و نهایت تلاش‌مان را کرده‌ایم تا این داشته‌ها را حفظ کنیم. در دوره‌هایی که قانون نبود و ما هم از باستان‌شناسی و موزه بی‌اطلاع بودیم، تعداد زیادی از آثار از ایران خارج شد. اگر قانون داشتیم و می‌دانستیم، حفظ‌شان می‌کردیم. پیش از این در دوره‌هایی که کشورهایی مثل عراق، افغانستان، کویت و کشورهای آسیای میانه درگیر ناآرامی‌های منطقه بودند، اوج ورود آثار این کشورها به ایران بود. ما در چارچوب قوانین و معاهده‌هایی که در یونسکو وجود دارد، مثل کنوانسیون ١٩٧٠، تمامی این اشیا را در یک دهه گذشته به کشورهای مبدأ بازگرداندیم.

 

اگر شما بخواهید از آثار شاخص ایران در موزه‌های مختلف خارجی یاد کنید، کدام‌ها را نام می‌برید؟

از میان شاخص‌ترین آثاری که مربوط به ایران است، منشور کوروش یکی از مهم‌ترین‌هاست که البته در حفاری‌های کشور عراق پیدا شد اما مربوط به ایران است و حالا در موزه بریتانیا نگهداری می‌شود. آثار حجیم مربوط به هخامنشیان هم بسیار شاخص است؛ آثار سنگی که هم در موزه لوور وجود دارد و هم در موزه بریتانیا. همچنین گنجینه جیحون؛ اگر چه در افغانستان به دست آمده، اما مربوط به تمدن ماست و همین‌طور آثاری که از شوش به فرانسه رفته و صدها اثر ریز و درشت دیگر که بسیاری از آنها ناشناخته‌اند.»

 

 

  • 13
  • 3
۵۰%
sarpoosh
با این خبر موافقمبا این خبر مخالفم
4.1 stars from 16 votes
همه چیز درباره
نظر شما چیست؟
انتشار یافته: ۰
در انتظار بررسی:۰
غیر قابل انتشار: ۰
جدیدترین
قدیمی ترین
مشاهده کامنت های بیشتر
هرویه میلیچ,هروویه میلیچ,بیوگرافی هرویه میلیچ بیوگرافی هروویه میلیچ، مدافع جدید استقلال

نام اصلی:   هروویه میلیچ

زادروز:   ۱۰ مهٔ ۱۹۸۹ ‏

زادگاه:  اوسییک، کرواسی

قد:  ۱٫۸۳ متر (۶ فوت ۰ اینچ)

 وزن:  ۷۴ کیلو

پست:  مدافع چپ / وینگر

ادامه
مانوئل پوکیارلی,بیوگرافی مانوئل پوکیارلی,عکس های مانوئل پوکیارلی بیوگرافی مانوئل پوکیارلی + تصاویر مراسم ازدواجش

بیوگرافی مانوئل پوکیارلی

نام کامل: مانوئل پوکیارلی (manuel pucciarelli)

تاریخ تولد: ۱۷ ژوئن ۱۹۹۱ ‏

زادگاه: پراتو

قد: ۱٫۷۴ متر (۵ فوت ۸ ۱⁄۲ اینچ)

پست : مهاجم دوم/هافبک هجومی

ادامه
مودیبو مایگا,بیوگرافی مودیبو مایگا بیوگرافی مودیبو مایگا، بازیکن جدید پرسپولیس

نام کامل:مودیبو مایگا

تولد:۳ سپتامبر ۱۹۸۷ ‏

زادگاه:باماکو، مالی

قد:۱٫۸۵ متر( ۶ فوت ۱ اینچ)

پست:مهاجم، هافبک

ادامه
فرناندو کانسین,بیوگرافی فرناندو کانسین,عکس های فرناندو کانسین بیوگرافی فرناندو کانسین + عکس همسرش

نام کامل: فرناندو کانسین ماتوس

نام  به انگلیسی: Fernando Canesin Matos

زادروز: ۲۷ فوریهٔ ۱۹۹۲ ‏

زادگاه: ریبرآ پرتو، برزیل

قد: ۱٫۷۶ متر

پست: هافبک

ادامه
شیخ دیاباته,بیوگرافی شیخ دیاباته,بازیکن جدید استقلال بیوگرافی شیخ دیاباته مهاجم جدید استقلال

نام کامل: شیخ تیدیانه دیاباته( فرانسوی:Cheick Tidiane Diabaté)

تاریخ تولد: ۱۹۸۸

محل تولد: باماکو، مالی

قد: ۱٫۹۴ متر

پست: مهاجم

باشگاه سابق: الامارات

ادامه
کالدرون,بیوگرافی کالدرون,گابریل کالدرون بیوگرافی گابریل کالدرون (سرمربی جدید پرسپولیس)

نام کامل: گابریل اومبرتو کالدرون (Gabriel Humberto Calderón)

تاریخ تولد: ۷ فوریهٔ ۱۹۶۰

محل تولد: راوسون، آرژانتین

باشگاه سابق: القطر

باشگاه کنونی: پرسپولیس (سرمربی)

ادامه
آنته چاچیچ,بیوگرافی آنته چاچیچ,عکس های آنته چاچیچ بیوگرافی آنته چاچیچ

نام کامل: آنته چاچیچ

زادروز: ۲۹ سپتامبر ۱۹۵۳

زادگاه: زاگرب، یوگسلاوی

پست: سرمربی

تحصیلات : فارغ التحصیل رشته تربیت بدنی

ادامه
آندره آ استراماچونی,بیوگرافی آندره آ استراماچونی,استراماچونی بیوگرافی آندره آ استراماچونی، سرمربی جدید استقلال (+عکس همسر)

نام کامل: آندره آ استراماچونی

تاریخ تولد: ۱۸ ژوئن ۱۹۷۶

محل تولد: رم، ایتالیا

حرفه: مربیگری فوتبال

باشگاه فعلی: استقلال تهران

 

ادامه
مارک ویلموتس,بیوگرافی مارک ویلموتس,ویلموتس بیوگرافی مارک ویلموتس (+سوابق فوتبالی)

گزیده‌ای از بیوگرافی مارک ویلموتس

نام کامل: مارک روبر ویلموتس

تاریخ تولد: ۲۲ فوریهٔ ۱۹۶۹ ‏(۵۰ سال)

محل تولد: ژودوآنی، بلژیک

قد: ۱ متر و ۸۳ سانتی متر

 

ادامه

دلم خواسته بود بگویم نرو ، به تو نه ، به همه آدم های کوچه ، به پرنده هایی که می نشستند روی درخت های تازه برگ داده ، به گربه هایی که توی حیاط می دویدند، به کلاغی که بلند می پرید و صدای قارقارش تو را یاد حیاط مادربزرگ می انداخت .

...[ادامه]
ویژه سرپوش
شاید از دست داده باشید